Document

Report
AMORTİSMANLAR
OKTAY DOĞAN
TDMS BİRİMİ
AMORTİSMANLAR
 Amortisman Tanımı: Amortisman, duran varlıkların, aşınma,
yıpranma veya eskime payını ifade etmektedir.
 İşletmeler kullanmak üzere aldığı maddi duran varlıkları normal
şartlarda bir yıldan daha uzun sürelerde kullanırlar. Bu
nedenle, maddi duran varlıkların ekonomik ömrü boyunca
gider yazılması gerekir. Böyle yapılarak maddi duran varlık
kullanıldığı muhasebe dönemlerine dağıtılarak gider yazılmış
olur ve muhasebenin dönemsellik kavramı yerine getirilir.
Amortisman Ayırma Şartları:
* İşletmede bir yıldan fazla kullanılabilir olması
* Yıpranmaya, aşınmaya veya kıymetten düşmeye maruz
bulunması
* Değerleme gününde envantere dahil ve kullanıma hazır
olması
Amortisman Hesapları
1- 257 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI (-)
Maddi duran varlık bedellerinin, kullanılabilecekleri süre içerisinde
hesaben yok edilebilmesini sağlamak amacıyla kullanılan hesaptır.
Pasif karakterli bir hesaptır.
257 Birikmiş Amortismanlar Hesabının İşleyişi:
 Ayrılan amortismanlar ilgili gider hesapları karşılığında bu
hesaba alacak kaydedilir, satılan, devredilen, kullanma
yeteneğini kaybedenler ise birikmiş amortismanlar hesabına
borç kaydedilir, ilgili varlık hesabına da alacak kaydedilir.
BORÇ
AZALIŞLAR(-)
257 BİRİKMİŞ AMORTSİMANLAR HESABI
ALACAK
ARTIŞLAR(+)
2- 268 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI (-)
Maddi olmayan duran varlık bedellerinin, kullanılabilecekleri süre
içerisinde hesaben yok edilebilmesini sağlamak amacıyla
kullanılan hesaptır. Pasif karakterli bir hesaptır.
268 Birikmiş Amortismanlar Hesabının İşleyişi:
 Ayrılan amortismanlar ilgili gider hesapları karşılığında
bu hesaba alacak kaydedilir, satılan, devredilen,
kullanma yeteneğini kaybedenler ise birikmiş
amortismanlar hesabına borç kaydedilir, ilgili maddi
olmayan duran varlık hesabına da alacak kaydedilir.
BORÇ
AZALIŞLAR(-)
268 BİRİKMİŞ AMORTSİMANLAR
HESABI
ALACAK
ARTIŞLAR(+)
Amortisman Tutarının Hesaplanması:

Amortisman tutarı, maddi duran varlığın tutarına sabit
bir amortisman oranı uygulanır veya tutarın ekonomik
ömrüne bölünmesiyle hesaplanabilir.
Ekonomik ömrü 5 yıl olan ve 10.000 TL ye alındığı
varsayılan bir demirbaş için, amortisman oranı ve tutarının
hesaplanması:
 Amortisman oranı: 1 / Ekonomik Ömür
 1 / 5 = 0,20 yani % 20 dir.
 10.000 x 0,20 = 2.000 TL yıllık amortisman tutarı
Yukarıdaki Örneğin Amortisman
Tablosu:
2009
Yıllık Amortisman
Tutarı
2000
Birikmiş
Amortisman
2000
2010
2000
4000
6000
2011
2000
6000
4000
2012
2000
8000
2000
2013
2000
10000
0
Yıllar
Kalan Tutar
8000
MADDİ DURAN VARLIKLARDA AMORTİSMAN KAYITLARI
Örnek: Kurumunuz almış olduğu bir demirbaş için 10.000 TL ödemiş ve bu demirbaşın ekonomik
ömrü 5 yıldır. Örnek amortisman kaydı:
1.YIL SONUNDA YAPILACAK AMORTİSMAN KAYDI
HESAP ADI
BORÇ
740.09.01 Üretimde Kullanılan Maddi ve Maddi Olmayan Duran Varlık Amortismanları
ALACAK
2.000
257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı
2.000
5. YILIN SONUNDA EĞER DEMİRBAŞ HURDAYA AYRILMAYACAK İSE (*)
HESAP ADI
740.09.01 Üretimde Kullanılan Maddi ve Maddi Olmayan Duran Varlık Amortismanları
257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı
*Demirbaş malzeme eğer hurdaya ayrılmayacak ise 1 TL iz bedeli bırakılarak takip edilir.
BORÇ
ALACAK
1.999
1.999
EKONOMİK ÖMRÜ TAMAMLANAN VE HURDAYA AYRILAN VARLIKLAR İÇİN
MUHASEBE KAYDI
ÖNCELİKLE VAR İSE İZ BEDELİ AMORTİ EDİLİR
HESAP ADI
740.09.01 Üretimde Kullanılan Maddi ve Maddi Olmayan Duran Varlık Amortismanları
BORÇ
1
257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı
ALACAK
1
Bu kayıtla 9999 olan amortisman tutarı 10.000'e tamamlanmış olur.
DEMİRBAŞ MALZEMENİN KAYITLARDAN ÇIKARILMASI
HESAP ADI
BORÇ
255 DEMİRBAŞLAR
294 ELDEN ÇIKARILACAK STOKLAR VE MADDİ DURAN VARLIKLAR HESABI
ALACAK
10.000
10.000
Bu kayıtla demirbaş hesabındaki tutarlar düşülür.
HURDAYA AYRILAN DEMİRBAŞIN BİRİKMİŞ AMORTİSMANININ KAYITLARDAN DÜŞÜLMESİ
HESAP ADI
BORÇ
257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı
10.000
299 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI ( - )
Bu kayıtla demirbaş malzemenin birikmiş amortisman hesabındaki tutarlar 299 hesabına alınarak sıfırlanır.
Üstteki işlemler tek fişle yapılabilir.
ALACAK
10.000
ŞATIŞI GERÇEKLEŞEN HURDANIN MUHASEBE KAYDI
(HURDA SATIŞ BEDELİ 100 TL OLARAK KABUL EDİLMİŞTİR)
HESAP ADI
102 BANKA
BORÇ
100
679.04.03 Diğer Stok, Hurda Satış Gelirleri
100
294 ELDEN ÇIKARILACAK STOKLAR VE MADDİ DURAN VARLIKLAR HESABI
299 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR HESABI ( - )
ALACAK
10.000
10.000
Satış işlemi gerçekleştirildikten sonra 294 ve 299 hesapları karşılıklı çalıştırılarak hurda malzeme kayıtlardan çıkarılmış olur.
MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLARDA AMORTİSMAN KAYITLARI
Örnek: Kurumunuz almış olduğu bir programın lisans hakkı için 10.000 TL ödenmiştir.
İŞLETMEYE ALINAN LİSANS HAKKININ MUHASEBE KAYITLARINA ALINMASI
HESAP ADI
260 HAKLAR HESABI
320 Satıcılar Hesabı
BORÇ
ALACAK
10.000
10.000
1.YIL SONUNDA YAPILACAK AMORTİSMAN KAYDI
HESAP ADI
740.09.01 Üretimde Kullanılan Maddi ve Maddi Olmayan Duran Varlık Amortismanları
268 Birikmiş Amortismanlar Hesabı
Maddi olmayan duran varlıklarda ilgili mevzuat gereği amortisman oranı % 100 olarak uygulanır.
Ürün kullanılmaya devam ediliyor ise üsteki kayıt yapılarak başka işlem uygulanmaz.
BORÇ
ALACAK
10.000
10.000
MADDİ OLMAYAN DURAN VARLIKLARDA AMORTİSMAN KAYITLARI
ALINAN ÜRÜN KULLANILMAYA DEVAM EDİLMEYECEKSE
HESAP ADI
BORÇ
10.000
260 HAKLAR HESABI
268 Birikmiş Amortismanlar Hesabı
ALACAK
10.000
Satın alınan haklar 1. yılın sonunda kullanılmaya devam etmeyecekse 260 ve 268 hesapları karşılıklı
ters çalıştırılarak muhasebe kayıtlarından çıkarılır.

similar documents