Öğretmen Adaylarının Akademik Güdülenmişlik Düzeyleri ve Yazılı

Report
ÖĞRETMEN ADAYLARININ GİRİŞ SINAVI PUANLARI
İLE AKADEMİK GÜDÜLENMİŞLİKLERİ ARASINDAKİ
İLİŞKİ
Hatice N. Hasipoğlu
Ali Civelek
Hasan Özder
Hamit Caner
Öz-belirleme kuramına göre, bireysel davranışlar içsel
ve dışsal güdülenebilir veya güdüsüz kalabilirler (Deci ve
diğerleri, 1991).
1.İçsel olarak güdülenmiş davranışlar meşgul olunan uğraşılardan gelen
memnuniyet ve zevkin harekete geçirdiği davranışlardır.
2. Dışsal güdülenme, içsel olarak güdülenmenin tam tersine dışsal güdülenmiş davranış
belirli bir uğraşıyla yoğun olarak ilgilemeye iten bir davranış değildir (Cocley ve Bernard,
2001).
3. Güdülenmesizlik (Amotivasyon), güdülenme stillerinin davranış süreçlerinde en az
özerk (kişisel) olduğu dikkate alınmalıdır. Güdülenmesiz bireyler ne içsel olarak, ne de
dışsal olarak motive olabilmişlerdir.
Atatürk Öğretmen Akademisi
Atatürk Öğretmen Akademisi’nde eğitim dört yıllık olup KKTC’de sınıf
öğretmeni ve okulöncesi öğretmeni yetiştiren bir kurumdur.
Her yıl yaklaşık 600 öğrencinin katıldığı sınavdan 25 okulöncesi, 25 de
sınıf öğretmenliği programlarına olmak üzere toplam 50 öğrenci
alınmaktadır.
Giriş sınavı, yazılı ve sözlü olmak üzere iki aşamalıdır.
Yazılı sınav Matematik, Türkçe, Fen Bilimleri, Sosyal Bilimler ve İngilizce
alt testlerinden oluşmaktadır. Yazılı sınavda başarılı olan adaylar,
daha sonra sözlü sınava alınmakta ve öğretmenlikle ilgili tutum ve
davranışları belli kriterlere göre ölçülmektedir
Araştırmanın Önemi
• Bu araştırma ile AÖA yazılı giriş sınavında
akademik olarak güdülenmişliğin ne derece
etkili olduğu ortaya çıkarılacaktır.
Araştırmanın soruları
• Öğretmen adaylarının yazılı giriş sınavı puanları ile akademik
güdülenmişlik düzeyleri arasında anlamlı bir korelasyon var
mıdır?
• Her iki değişken cinsiyet ve öğretmenliği seçme nedenine göre
anlamlı bir farklılık göstermekte midir?
YÖNTEM
• Çalışma Grubu
AÖA’da 2009-2010 öğretim yılında öğrenim gören
öğretmen adayları katılmıştır. 204 adayın 176’sı
araştırmaya katılmıştır.
Program
Sınıf Öğr.
Okulöncesi Öğr.
Toplam
Erkek Kız
22 65
30 59
52 124 = 176
ÖLÇME ARAÇLARI
Akademik Güdülenmişlik Ölçeği
Araştırmada 1992 yılında Vallerand ve diğerleri tarafından geliştirilen
Akademik Güdülenme Ölçeğinin üniversite formu kullanılmıştır.Ölçek, bilişsel yaklaşıma
göre güdülenmeyi ölçen, 7’li likert tipinde hazırlanmış 28 maddeden oluşmaktadır.
Tablo 1. Akademik Güdülenmişilik Ölçeğinin Boyutları ve Örnek Maddeler
Ana
Bileşenler
Faktörler
Örnek Maddeler
Bilmek
İçsel
Güdülenme
Dışsal
Güdülenme
Güdüsüzlük
Toplam
Başarmak
Uyarıcı deneyimi
yaşamak
Tanımlı
düzenleme
İçselleştirilmiş
düzenleme
Dıştan düzenleme
Güdüsüzlük
Yeni şeyler öğrenirken memnun oluyorum ve keyif alıyorum.
Çalışmalarımda başarılı olduğumda yaptığım işten zevk alıyorum
Fikirlerimi başkalarıyla paylaştığımda çok mutlu oluyorum
Sonunda, yüksekokul eğitimi beğendiğim iş piyasasına girmeme imkan
sağlayacak.
Yüksek okuldan mezun olabileceğimi kendime kanıtlamak için.
İleride yüksek ücretli bir iş bulabilmek için en azından yüksek okul
derecesine ihtiyacım var.
Dürüst olmak gerekirse niçin yüksek okul eğitimi aldığımı bilmiyorum.
Gerçekten okul için zamanımı boşa harcadığımı düşünüyorum.
Ölçek içsel güdülenmeyi ölçen 3 faktör (bilmek, başarmak ve uyarıcı deneyimi yaşamak),
dışsal güdülenmeyi ölçen 3 faktör (tanımlı düzenleme, içselleştirilmiş düzenleme ve
dıştan düzenleme) ve Güdüsüzlük olmak üzere 7 faktörden oluşmaktadır.
Demir (2008) tarafından Türkçe’ye uyarlanan ölçek, Sakarya Üniversitesi Hendek
Meslek Yüksek Okulu‟nda öğrenim gören 350 yüksek okul öğrencisine
uygulanmıştır.
Eldeki araştırma verileri ile yapılan Varimax faktör analizine göre ise 1. faktör toplam
varyansın % 39.189’unu açıklamaktadır. Likert ölçekleme tekniğinde en önemli husus tek
boyutluluktur. Diğer bir deyişle bütün maddelerin aynı özelliği ölçmesi gerekir. Tek
faktörlü ölçeklerde açıklanan varyansın %30 ve daha fazla olması yeterli görülebilir
(Büyüköztürk, 2003: 119). Bu nedenle ölçeğin tek boyutlu olduğu söylenebilir.
Tablo 2
Akademik Güdülenme Ölçeği’nin (AGÖ) Kuramsal Modeli ve Güvenirlik Katsayıları
Ana Bileşenler
İçsel Güdülenme
Dışsal Güdülenme
Güdüsüzlük
Toplam
Faktörler
Maddeler
Bilmek
2, 9, 16, 23.
.77
Eldeki araştırma
verilerine dayalı α
(n= 176)
.875
Başarmak
6, 13, 20, 27
.70
.807
Uyarıcı deneyimi
yaşamak
Tanımlı düzenleme
4, 11, 18, 25
.70
.805
3, 10, 17, 24
.73
.751
İçselleştirilmiş
düzenleme
Dıştan düzenleme
7, 14, 21, 28
.73
.720
1, 8,15,22
.72
.712
Güdüsüzlük
5,12,19,26
.80
.779
.85
.882
Demir (2008)
α (n= 350)
Yazılı Giriş Sınavı Puanları
Öğretmen adaylarının 2006-2007, 2007-2008, 2008-2009 ve 2009-2010 AÖA yazılı giriş
sınavı puanları AÖA Öğrenci İşlerinden elde edilmiştir.
Verilerin Analizi
Öğretmen adaylarının AGP aşağıdaki formül ile hesaplanmıştır (Vallerand:2002).
AGP = (2 x ((B + BA + UDY )/3) + TD – ((( İD + DD )/2) + (2 x GSZ))
AGP: Akademik Güdülenme Puanı
TD: Tanımlı Düzenleme
B: Bilmek
İD: İçselleştirilmiş Düzenleme
BA: Başarmak
DD: Dıştan Düzenleme
UDY: Uyarıcı Deneyimi Yaşamak
GSZ: Güdüsüzlük
Yukarıdaki formülle hesaplanan AGP -18 ile +18 aralığında bir değer alır
Araştırmada elde edilen verilen anazlizi için ‘t’ testi, ANOVA, Bonfferoni testi ve pearson mometlar
çarpım korelasyon teknikleri kullanılmıştır.
BULGULAR
Öğretmen adaylarının YGS puanları 76.80, AG puanları ise 9.46 olarak bulunmuştur.
Tablo : YGS Puanları ile Akademik Güdülenmişlik Puanları Arasındaki İlişkiler
1
2
3
4
5
6
7
8
İçten bilmek
.061
.242(**)
İçten başarmak
.043
.188(*)
.829(**)
İçten uyarıcı deneyimi
.040
.246(**)
.778(**)
.715(**)
Dışsal tanımlı
düzenleme
.069
.183(*)
.666(**)
.719(**)
.559(**)
-.104
.000
.410(**)
.466(**)
.395(**)
.379(**)
-.084
-.025
.415(**)
.446(**)
.311(**)
.462(**)
.440(**)
-.107
-.230(**) -.510(**)
-.538(**)
.445(**)
-.509(**)
-.111
-.205(**)
.128
.295(**)
.796(**)
.735(**)
.751(**)
.161(*)
.224(**)
9
Giriş sınavı puanı
Dışsal içsel
düzenlenmiş
Dıştan düzenleme
Güdüsüzlük
AGP TOPLAM
.795(**)
.854(**)
10
Tablo . Öğretmen Adaylarının Öğretmenliği Tercih Nedenleri ile YGS ve AGD
SEÇİM
Boyutlar
Seçim1
(N=22)
YGS
.
AGP
76.80 2.55
9.46
Seçim2
(N=70)
Seçim3
(N=30)
74.1 1.43 80.42
.788 8.40
.43
10.6
Seçim4
(N=21)
2.18
.670
Seçim5
(N=31)
71.11 2.61 72.73 2.084
11.18
.787
10.2
.628
F
Sd
p
2.60
168
.038*
3.74
168
.006**
Seçim1: Ailemin isteğinden dolayı
Seçim2: İyi bir iş güvenliği ve sürekli geliri olan bir meslek olduğundan dolayı
Seçim3: Toplumun geleceğine olumlu katkıda bulunmak istememden dolayı
Seçim4: Öğretmenlik benim için tutku olduğundan dolayı
Seçim5: Çocuklarla birlikte çalışmayı çok istediğimden dolayı
Tablo Öğretmenliği Tercih Nedeni ve AGD puanlarına ilişkin LSD Testi
Sonuçları
Öğretmenliği
Ortalamalar Arası
Standart
p
tercih nedeni
Fark
Sapma
1-2
1.054
.896
.241
1-3
-1.205
1.026
.242
1-4
-1.720
1.114
.125
1-5
-.758
1.002
.451
2-3
-2.259
.805
.006*
2-4
-2.775
.899
.002*
2-5
-1.812
.762
.019*
3-4
-.516
1.033
.618
3-5
.447
.918
.627
4-5
.963
1.007
.340
Tablo Öğretmenliği Tercih Nedeni ve YGS puanlarına ilişkin
LSD Testi Sonuçları
Öğretmenliği tercih
nedeni
Ortalamalar Arası
Fark
Standart Sapma
p
1-2
2.675
2.926
.362
1-3
-3.618
3.360
.283
1-4
5.688
3.652
.121
1-5
4.072
3.295
.218
2-3
-6.293
2.612
.017*
2-4
3.013
2.978
.313
2-5
1.397
2.528
.581
3-4
9.306
3.406
.007*
3-5
7.690
3.02
.012*
4-5
-1.616
3.341
.629
Tablo AGD ve YGS’nın Cinsiyete ANOVA Testi Sonuçları
Kadın (n=124)
AGD
YGS
10.34
3.19
75.487 11.87
Erkek (n=52)
7.70
73.55
t
p
-4.35
.000*
4.63
12.91
-.958 .339
SONUÇLAR
•
•
•
•
Öğretmen adaylarının genel akademik güdülenmişlik düzeyleri 9.56 olarak bulunmuştur. Bu
oran -18 ve +18 arasında olabileceğinden bu oranın yüksek olduğu söylenebilir.
Öğretmen adaylarının AGD ile YGS puanları arasında anlamlı bir korelasyon bulunmamıştır.
“İyi bir iş güvenliği ve sürekli geliri olan bir meslek olduğundan dolayı” öğretmenlik mesleğini
tercih edenlerin AGD daha yüksektir. “Öğretmenlik benim için tutku olduğundan dolayı“
öğretmenliği tercih edenlerin de YGS puanları daha yüksektir.
Öğretmen adaylarının akademik güdülenme düzeylerinde kadınlar lehine anlamlı farklar
bulunmuştur.
Araştırmada varılan sonuçların ışığında aşağıdaki öneriler geliştirilebilir:
1-Öğretmen adaylarının güdülenmesinde öğretim elemanı niteliğinin etkisi araştırılabilir.
2- Öğretmen adayları mezun olup işe başladıktan sonra, sınıf içinde gösterdikleri
performansları ile AG düzeyleri arasında bir ilişki olup olmadığı araştırılabilir.
3- Öğretmen adaylarının güdülenme düzeylerinin ölçülmesi için yapılacak yeni
çalışmalarda güdülenme ile bu çalışmada ele alınmamış başka bağımsız değişkenler
incelenebilir.
4- Öğretmen adaylarının güdülenme stratejilerini belirlemek üzere nitel bir araştırma
yapılabilir. Böylelikle öğretmen adaylarının güdülenmelerini arttıracak etkenler
belirlenebilir.
Kaynaklar
Deci, E.L.&Ryan, R.M.(1985). Intrinsic motivation and self-determination in human behaviour.
New York:Plenum
Deci, E. L. ve diğerleri. (1991). Motivation and education: the self-determination persfectives.
Educational Psychologis,. 26(3&4), 325-346.
Demir, Z. (2008). Uzaktan Eğitim Öğrencilerinin Akademik Güdülenme Düzeyleri (SAÜ Örneği).
Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Üniversitesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
Ryan, R. ve Deci, E. (2000).Self-Determination Theory and the Facilitation of Intrinsic Motivation,
Social Development, and Well-Being. American Psychologist, Vol. 55, No. 1, 68-78.
Spittle, M., Jackson, K & Casey, M. (2009). Applying self- determination theory to understand
the motivation for becoming a physical education teacher. Teaching and Teacher Education,
25(1), 190-197.
Vallerand, R. J., & Ratelle, C. F. (2002). Intrinsic and extrinsic motivation: A hierarchical model. In
E. L. Deci & R. M. Ryan (Eds.), Handbook of self-determination research (pp. 37–64).
Rochester, NY: University of Rochester Press.
Vallerand, R. & Bissonette, J., R. (1992). Intrinsic, Extrinsic, and Amotivational Styles as Predictors
of Behavior: A Prospective Study, Journal of Personality, 60, 599-620.

similar documents