OWSICA

Report
O owsikach
i owsicy
objawy
owsicy
profilaktyka
leczenie
porady
i wskazówki
dla rodziców
i opiekunów
przedstawiciel nicieni, jest robakiem pasożytniczym
o białawej barwie.
• Zarażenie owsikami jest bardzo powszechne,
zwłaszcza u dzieci.
• Pasożyt ten wywołuje chorobę zwaną owsicą.
• Jest pasożytem bytującym tylko i wyłącznie
w organizmie człowieka, w jego jelicie grubym,
wyrostku robaczkowym oraz końcowym odcinku
jelita cienkiego (przechodzącym w jelito grube).
• Żywi się wyssaną treścią oraz substancjami
zawartymi w treści jelitowej.
• Samice żyją około 4 tygodni, samce giną zaraz
po spełnieniu swej roli reprodukcyjnej.
•Owsiki wylęgają się z jaj, w jelitach i w ciągu
2 do 4 tygodni osiągają pełną dojrzałość.
• Jaja owsików są pokryte lepką wydzieliną,
która powoduje nieprzyjemny świąd.
Drapiąc się, często zupełnie nieświadomie,
przez sen, dziecko przenosi jaja owsików
na ręce, a stamtąd na znajdujące się w pobliżu
przedmioty lub bezpośrednio do buzi.
• Jaja owsików trafiają znowu do przewodu
pokarmowego i cykl się powtarza.
ODBYT
samice owsików składają
jaja, które po 6-8
godzinach stają się
inwazyjne
jaja inwazyjne zostawiane
na:
JELITA
z jaj wylęgają się larwy,
które po 2-4 tygodniach
przekształcają się w
dojrzałe pasożyty
- rękach
- pościeli
- ręcznikach
- zabawkach
- jedzeniu
autoinwazja
(samozarażenie)
USTA
dochodzi do zakażenia
poprzez połknięcie jaj
inwazyjnych
jaja inwazyjne
przenoszone na:
- rękach
- pożywieniu
- zabawkach
- ręcznikach
- pościeli
Inwazja owsika dzięki autoinwazji
ma zwykle przebieg przewlekły.
Samica owsika
ma długość około 1 cm i szerokość
nitki 0,4 mm; tylna część jej ciała jest
charakterystycznie zaostrzona i przejrzysta.
Samiec owsika
wałeczkowaty, o długości kilku mm
jest trudno dostrzegalny gołym okiem.
Samice owsika żyją około 4 tygodni.
Po tym czasie wychodzą one czynnie przez
otwór odbytowy, kilkanaście minut pełzają
po skórze krocza i wysychając giną.
wg M. Kłeczek, W. Płonki, PZH, Warszawa
•
Jaja, w liczbie około 11 000, są przylepiane do skóry
w ślad za wędrującym pasożytem.
• Z większości jaj larwy inwazyjne rozwijają się już
w ciągu 6 godzin.
• Zdarza się, że larwy opuszczają otoczkę jajową
na skórze odbytu i wnikają czynnie z powrotem
do przewodu pokarmowego (zjawisko retroinwazji).
• Częściej jaja inwazyjne trafiają do tego samego
lub nowego żywiciela przez usta lub jamę
nosowo-gardłową.
• Mimo że owsik żyje około 1 miesiąca,
owsica utrzymuje się często latami, dzięki łatwo
następującej autoinwazji (w tym retroinwazji)
lub stałemu dokażaniu się z zewnątrz.
• Owsikiem można zarazić się, połykając jaja,
które obecne mogą być zarówno na produktach
pokarmowych, jak i na przedmiotach codziennego
użytku, a także w powietrzu.
• W jelicie z jaj wykluwają się larwy. Samice wędrują
do wylotu otworu odbytowego. W jego okolicy
składają jaja. Odbywa się to na powierzchni ciała,
ponieważ do ich rozwoju potrzebny jest dostęp tlenu.
• Przemieszczanie się pasożytów po powierzchni ciała
powoduje uczucie silnego swędzenia.
Osoba zarażona drapie się i nieświadomie przenosi
jaja na dłoniach np. do ust.
W ten sposób następuje ciągłe samozarażenie się.
utrata apetytu, przy czym większa
niż zwykle ochota na słodycze
bóle brzuszka
nudności, wymioty
luźne stolce
pobudliwość, rozdrażnienie
trudności w skupieniu uwagi
bezsenność
zgrzytanie zębami
moczenie nocne
osłabienie
bóle głowy
ogólne poczucie zmęczenia
świąd okolicy odbytu, nasilający się zwykle
w godzinach wieczornych
mechaniczne uszkodzenia błony
śluzowej odbytu, stany zapalne skóry
świąd oraz stany zapalne sromu i pochwy
zapalenie dróg moczowych
owsicę można podejrzewać u dzieci, u których występuje
świąd odbytu, bezsenność i niepokój ruchowy
pewną diagnozę można postawić po stwierdzeniu
osobników dorosłych bądź jaj
samice owsika można stwierdzić oglądając
wieczorem okolicę odbytu śpiącego dziecka
można także je dostrzec na świeżym stolcu,
w moczu, w czasie badania rektoskopowego
lub podczas badania usuniętego wyrostka
robaczkowego
Czy łatwo się zarazić?
Jeśli dziecko uczęszcza do żłobka czy przedszkola,
to jest w grupie wysokiego ryzyka.
Wystarczy, że tylko jedno dziecko w grupie
ma jaja owsika na rękach albo na ubraniu
a już owsica przechodzi na pozostałe dzieci.
Jaja pasożytów z palców trafiają
najpierw do ust a stamtąd do jelit,
gdzie wylęgają się dorosłe osobniki.
Owsikami można się również zarazić
wdychając kurz, w którym wędrują jaja pasożyta.
Kiedy udać się do lekarza?
• Zakażenie może być bezobjawowe.
• Przebieg choroby zależy od intensywności inwazji
i czasu jej trwania.
• Najczęściej dziecko nie może spać, wierci się
i drapie. Do tego dochodzi brak apetytu, ból
brzuszka i głowy.
• Dziecko jest blade, ma podkrążone oczy,
niejednokrotnie zaczyna moczyć się w nocy.
• Jeśli zauważymy powyższe objawy u swojego
dziecka, nie zwlekajmy z wizytą u lekarza!
Specjaliści często zlecają badanie kału
na obecność owsików.
Aby wynik badania był oczywisty,
trzeba je powtarzać przez kilka kolejnych dni.
Często lekarze przepisują leki nie zlecając
żadnych badań, wychodząc z założenia,
iż objawy kliniczne są wystarczające,
aby rozpocząć kurację.
Na rynku dostępne są środki,
zwykle preparaty w zawiesinie,
często o słodkim, przyjemnym smaku.
• Najważniejsze jest
dokładne mycie rąk
gorącą wodą z mydłem po każdej wizycie
w toalecie i przed posiłkiem.
• Warto dbać o to, żeby dziecko miało
krótko obcięte paznokcie
i co wieczór szorować je szczoteczką,
ponieważ to właśnie pod paznokciami
bardzo łatwo przenieść jaja pasożytów.
ścisłe, rygorystyczne przestrzeganie higieny
osobistej, zwłaszcza u dzieci;
częste mycie rąk, przede wszystkim przed
każdym posiłkiem, po wyjściu z toalety;
przestrzeganie dokładnego mycia jarzyn
i owoców przed jedzeniem;
obcinanie dzieciom krótko paznokci u rąk;
zmiana bielizny dziennej na nocną
wieczorem przed spaniem;
osobne łóżko;
częsta, regularna zmiana bielizny;
(piżama, ręcznik, a codziennie majtki.
Na noc odpowiednie będą obcisłe majteczki,
aby utrudnić sięganie do pupy)
unikanie zabawy w brudnej piaskownicy;
nie wkładało rąk do buzi;
nie jadło brudnymi rękami;
nie spożywało niemytych owoców;
nie spożywało niemytych warzyw;
utrzymywanie w nienagannej czystości
łazienki i ubikacji;
dokładne i częste odkurzanie
pomieszczeń;
mycie zabawek;
okresowe badania parazytologiczne
w kierunku owsicy;
ograniczanie węglowodanów ;
(białego ryżu, pszennego pieczywa i innych
produktów bogatych w węglowodany)
zwiększenie ilości spożywanego błonnika;
(kasz, pełnoziarnistego pieczywa, świeżych warzyw i
owoców. Korzystnie działają zwłaszcza buraki)
Słodkie napoje powinna zastąpić niegazowana woda
mineralna i niewielkie ilości świeżo wyciskanych soków
(nie więcej niż 150-250 ml dziennie) oraz słabe herbatki
owocowe.
dbanie o regularność wypróżnień.
Jaj owsika nie niszczy niska temperatura, dlatego
ogromne znaczenie mają dokładne porządki w domu.
• Bieliznę, pościel, ręczniki i piżamę trzeba wyprać
w wysokiej temperaturze (min. 60 stopni).
• Gorącym żelazkiem prasujemy to, czego nie można
wyprać w wysokiej temperaturze.
• Konieczne jest bardzo dokładne odkurzenie dywanów.
Po sprzątaniu worek z odkurzacza zapakujmy
w foliową torbę i od razu wyrzućmy.
Odkurzacz myjemy ciepłą wodą.
• Kurz z mebli i podłogi wycieramy na mokro, a ścierkę najlepiej
wyrzucić.
• Zabawki pierzemy w pralce, a te których nie można uprać,
myjemy dokładnie wodą z mydłem.
• Jeśli w przedszkolu jedno dziecko będzie miało owsiki,
większość maluchów się nimi zarazi.
• Jaja owsików są maleńkie i bardzo odporne,
mogą przenosić się np. z kurzem i rozprzestrzenić
po całym przedszkolu.
• Dziecko biorąc do ręki zabawkę, na której znajdują
się jajeczka, a potem wkładając ją do buzi
wprowadza owsiki do swojego organizmu.
Jedynym źródłem jaj owsików są ludzie.
• Owsików nie mają psy, koty ani żadne inne zwierzęta.
• Jaja owsików są bardzo lekkie, niewidoczne gołym okiem.
Mogą unosić się w powietrzu i osiadać na sprzętach.
• Poza organizmem człowieka są gotowe do zakażenia
przez około 3 tygodnie.
Zarobaczenie daje uboczne efekty w postaci
np. alergii, nerwicy, złych stanów psychicznych,
ciągłego zmęczenie oraz słabej odporności
na zakażenia bakteryjne czy wirusowe.
Jeżeli owsica nie zostanie wyleczona,
będzie dochodzić do
ponownego samozarażania się.

similar documents