Ekonomika preduzeća 1

Report
Nastavnik: doc. dr. Jasmin Halebić
E-mail: [email protected]
Kabinet: 103,
Konsultacije ponedjeljak: 11:00-12:00
Asistentica: dipl. oec. Saliha Čabro-Arnautović
E-mail: [email protected]






Ekonomika preduzeća – engl. Business economics
ili Economics of the Firm
EP izučava ekonomiju preduzeća
Predmet izučavanja EP- cjelina procesa poslovanja
preduzeća ili stvaranja vrijednosti.
EP proučava način korištenja ljudskih resursa i
tehnologije za transformisanje ulaganja u rezultate.
EP poklanja posebnu pažnju profitu
EP proučava k-ke užeg i šireg okruženja
Ekonomika preduzeća
2



Efektivnost – uspješnost u sticanju i korištenju
raspoloživih resursa (energija, materijal, finansije,
radna snaga) radi ostvarenja postavljenih ciljeva
preduzeća.
Efikasnost - količnik input / output. Stepen
uspješnosti transformacije inputa u outpute.
Ograničenost resursa nameće pitanje efektivnosti i
efikasnosti.
Ekonomika preduzeća
3
Poslovna ekonomija- skup disciplina ekonomske
nauke koja izučavaju poslovanje preduzeća u cilju
definisanja upravljačkih pravila koja u primjeni
dovodi do efikasnog ostvarivanja ciljeva
preduzeća
 Pregled disciplina poslovne ekonomije
-opšte discipline
-funkcionalna područja
-pomoćna područja
-posebna područja

Ekonomika preduzeća
4
EP i politička ekonomija (uvod u
ekonomiju)
- Uvod u ekonomiju izučava opšte zakone
reprodukcije (proizvodnja, razmjena,
raspodjela i potrošnja), a EP te zakone
primjenjuje u rješavanju konkretnih
problema u poslovanju preduzeća
 EP i organizacija preduzeća
- Dugo vremena su proučavane zajedno. Obje
discipline su usmjerene na ostvarivanje
optimalnih rezultata preduzeća ali iz
specifičnih uglova.

Ekonomika preduzeća
5
EP i računovodstvo
- EP izučava ulaganja, rezultate ulaganja, odnos
ulaganja i rezultata a računovodstvo ove pojave
kvantitativno iskazuje. Bez računovodst. podataka
analiza EP nije moguća
•
EP i statistika, matematika
- statistika koristi svoje specifične (univerzalne)
metode, primjenjive i u drugim naukama dok EP
ima svoje posebne metode.
- EP koristi matematičke funkcije, grafikone i druge
matematičke instrumente.
•
Ekonomika preduzeća
6
EP i ekologija
- životna sredina je okvir u kojem postoje i posluju
preduzeća. Njene ekonomske funkcije:
a) Obezbjeđuje određena dobra i usluge za
potrošnju
b) Obezbjeđuje resurse za p-dnju
c) Prima ostatke proizvodnje i potrošnje
d) Daje lokaciju za preduzeća

Ekonomika preduzeća
7
Srodne discipline povezane sa životnom
sredinom su:
a) ekonomija prirodnih resursa (izučava prirodno
okruženje kao izvor inputa, faktora proizvodnje)
b) ekološka ekonomija (izučava tokove outputa iz
ekonomskog sistema u prirodno okruženje i
uticaje na kvalitet životne sredine).
Održivi razvoj omogućava zadovoljavanje potreba u
sadašnjosti na način kojim se ne ugrožava
zadovoljavanje potreba budućih generacija.
•
Ekonomika preduzeća
8
Osnovni cilj izučavanja EP je stjecanje i širenje
znanja o svim aspektima poslovanja
• Osnovni cilj se dijeli na dva pod-cilja:
a)Razumijevanje i objašnjenje suštine preduzeća,
zakonitosti njegovog poslovanja, odnosa sa
okruženjem
b)Stjecanje znanja i vještina za uspješno upravljanje
preduzećem
• Poseban aspekt izučavanja EP je rješavanje
poslovnih problema u preduzeću
•
Ekonomika preduzeća
9



EP kao normativna disciplina: kako preduzeće
treba da funkcioniše kako bi ostvarilo željene
ciljeve
EP kao pozitivna disciplina: upotrebljivi alati
za uspješno upravljanje preduzećem
Dilema: da li je za uspješno poslovanje
dovoljno imitirati (oponašati).
Ekonomika preduzeća
10




EP prilikom izučavanja nema preciznost prirodnih
/ tehničkih nauka. Izučavanja su bazirana na
mikroekonomskim alatima.
Najčešći metod je induktivna analiza (od
pojedinačnog ka opštem), od detalja ka opštima
zaključcima, vezama, pravilnostima. Cilj je uočiti i
ekonomsku uzročno-posljedičnu zavisnost.
Podatke za EP obezbjeđuje knjigovodstvo.
Istraživački postupci su racionalistički i iskustveni
Ekonomika preduzeća
11
Racionalističke (razumske) metode izučavanja
a)Analiza
c) Dedukcija
b)Indukcija
d) Komparacija

Iskustvene (empirijske) metode
a)Posmatranje
c)Upitnik
b)Intervju
d)Anketa

Ekonomika preduzeća
12




Analiza- raščlanjivanje cjeline na dijelove sa ciljem
boljeg upoznavanja cjeline i njenih elemenata (faze
poslovanja preduzeća)
Indukcija- logičko zaključivanje, od pojedinačnih
činjenica ka otkrivanju međusobnih općih
povezanosti
Dedukcija- zaključivanje od općeg ka
pojedinačnom.
Komparacija- postupak poređenja posmatranih
pojava u vremenskom toku sa ciljem procjene
unapređenja stanja posmatrane pojave.
Ekonomika preduzeća
13



Posmatranje- sistematsko praćenje i evidentiranje
određene pojave u preduzeću ili na tržištu.
Intervju- usmeni razgovor ispitivača sa
ispitanikom sa ciljem dobijana odgovora na
postavljeno pitanje. Osnovna k-ka je neposredna
komunikacija dvije strane. Ciljevi intervjua su
uvijek unaprijed određeni. Intervju se ne koristi za
prikupljanje općih podataka.
Upitnik- instrument pismenog ispitivanja. Uz
male troškove se može ispitati veća populacija.
Otvoreni i zatvoreni.
Ekonomika preduzeća
14


Anketa- kombinacija metoda usmenog i
pismenog ispitivanja većeg broja osoba. Ciljna
grupa mogu biti potrošači, zaposlenici.
Ostali izvori podataka- statistički podaci,
poslovni izvještaji, računovodstvene
informacije.
Ekonomika preduzeća
15
Hvala.
Ekonomika preduzeća
16

similar documents