دانلود

Report
‫به نام خداوند بخشنده و‬
‫مهربان‬
‫با کسب اجازه از استاد دکتر قنبری‬
‫تئوری حسابداری جلد‬
‫دوم‬
‫ارائه دهندگان ‪:‬‬
‫تالیف دکتر شباهنگ‬
‫مریم قلی نژاد‬
‫فصل ‪14‬‬
‫آرزو محمدی‬
‫کمال نکونام‬
‫قرادادهای اجاره‬
LEASE AGREEMENT
‫مقدمه‪:‬‬
‫مبحث قراردادهای اجاره در کشورهای صنعتی در مقایسه با سایر‬
‫مباحث حسابداری تدوین استانداردهای بیشتری را بدنبال داشته‬
‫است‬
‫دالیل رواج روز افزون اجاره داراییها‬
‫دالیل‬
‫عملیاتی‬
‫برخی ازداراییها تنها ازطریق اجاره قابل‬
‫تحصیل هستند‬
‫مزایای مالیاتی‬
‫دالیل‬
‫مالی‬
‫تامین مالی خارج از ترازنامه‬
‫قراردادهای اجاره در مقایسه با ترتیبات‬
‫خرید‬
‫اجاره‬
‫‪:‬‬
‫سندی است که به موجب آن‪،‬اجاره دهنده درقبال دریافت مبلغ‬
‫; یا مبالغ مشخص ی‬
‫حق استفاده از دارایی رابرای مدت معین به اجاره کننده واگذار می کند‪.‬‬
‫ترتیبات‬
‫خرید‬
‫خرید نقدی‬
‫خرید نسیه‬
‫خرید اقساطی‬
‫خرید مشروط(خرید نسیه با تضمین که با پرداخت آخرین قسط مالکیت منتقل می شود)‬
‫سرمایه محسوب کردن قراردادهای اجاره‬
‫انواع اجاره از دیدگاه‬
‫اجاره کننده‬
‫انواع اجاره از دیدگاه‬
‫اجاره دهنده‬
‫عملیاتی(توافق اجاره)‬
‫سرمایه ایی(معادل خرید همراه باتامین مالی از طریق استقراض)‬
‫عملیاتی(توافق اجاره)‬
‫سرمایه ایی‬
‫(به طور کلی)‬
‫تامین مالی مستقیم(معادل اعطای وام)‬
‫فروش(معادل فروش همراه با تامین مالی استقراض)‬
‫سرمایه ای محسوب کردن قراردادهای اجاره توسط اجاره کنندگان‬
‫‪ -1‬دوره اجاره نزدیک به عمر مفید اموال استیجاری است‬
‫‪ -2‬قرارداد اجاره‪،‬مخاطرات ومزایای عمده مالکیت مال مورد اجاره را به اجاره‬
‫کننده منتقل می نماید‪.‬‬
‫‪ -3‬اجاره کننده وام اجاره دهنده را در ارتباط با اموال استیجاری تضمین می کند‪.‬‬
‫‪ -4‬اجاره کننده در هر زمان اختیار دارد که اموال استیجاری را به ازای پرداخت‬
‫سرمایه گذاری بازیافت نشده از اجاره دهنده خریداری کند‪.‬‬
‫‪ -5‬اجاره کننده از لحاظ مقاصد مالیاتی ‪،‬قرارداد اجاره را به عنوان خرید تلقی می‬
‫کند ‪.‬‬
‫‪ -6‬قرارداد اجاره در مدت قرارداد غیر قابل فسخ است‪.‬‬
‫‪-7‬قرارداد اجاره بین طرفهای مربوط منعقد میگردد‬
‫‪-8‬قرارداد اجاره مخاطرات و مزایای عمده مالکیت مال مورد اجاره را به‬
‫کننده منتقل می نماید‬
‫‪-9‬اجاره کننده بدهی بدون قید و شرطی را برای مبالغ اجاره تقبل میکند‬
‫‪-10‬ارزش اسقاط اموال استیجاری در پایان مدت اجاره ناچیز است‪.‬‬
‫‪-11‬قرارداد اجاره موجب میشود که اجاره دهنده اصل سرمایه گذاری خود‬
‫عالوه بازده ای مناسب بازیافت کند‪.‬‬
‫‪-12‬اجاره کننده در هر زمان اختیار دارد که اموال استیجاری را به ازای‬
‫سرمایه گذاری بازیافت نشده اجاره دهنده خریداری کند‬
‫‪-13‬قرارداد اجاره در مدت قرارداد غیر قابل فسخ است‪.‬‬
‫‪-14‬ارزش فعلی حداقل مبلغ اجاره در آغاز اجاره بخش اعظم ارزش‬
‫دارایی استیجاری در بر دارد‬
‫ه رویکرد در مورد سرمایه ای محسوب کردن قراردادهای اجار‬
‫قراردادهای اجاره‪:‬‬
‫‪ .1‬رویکرد حقوقی‬
‫‪:‬‬
‫‪ -1‬قراردادهای اجاره واقعی‪ :‬اجاره عملیاتی‬
‫‪ -2‬سایرقراردادهای اجاره‪ :‬اجاره سرمایه ای‬
‫ای ن ننن رویع ن ننرد مو ن ننو س ن ننرمایه ای محس ن ننوج ک ن ننردی احتم ن ننا ی اج ن نناره ه ن ننای واقع ن ننی را نادی ن ننده ر ت ن ننه‬
‫ن موج ن تعهننداح وحقننو ی‬
‫اسننت‪.‬صنناحبننرای معتقدننند کننه تمننامی قراردادهننای اجنناره سخرقاب ن‬
‫درباره اموال استیجاری می شوند که باید درترازنامه اجاره کننده منععس یابد‪.‬‬
‫‪ .2‬رویکرد حقوق با اهمیت‪:‬‬
‫معنای حقوق با اهمیت این است که شرایط قرارداد اجاره به نحوی است که اجاره‬
‫کننده مبالغ بیشتری را در مقایسه با ارزش اجاره دوره جاری دارایی استیجاری‬
‫می پردازد‪.‬‬
‫غیرقابل فسخ بودن قرارداد در طول مدت آن که دوره ای تقریبا ً مساوی عمر‬
‫مفید دارایی را شامل می شود از بحث حقوق با اهمیت پشتبانی می کند‪.‬‬
‫‪ .3‬رویکرد انتقال مزایا ومخاطرات عمده مالکیت‪:‬‬
‫براساس استانداردهای حسابداری برخی از کشورها قراردادهای‬
‫اجاره ای که تمامی مزایا ومخاطراح عمده مرتبط با مالعیت را به اجاره‬
‫کننده منتق می کند باید به عنوای تحصی دارایی وتقب تعهد توسط اجاره کننده‬
‫وبه عنوای روش همراه با تامخی ما ی توسط اجاره دهنده تلقی شود‪.‬‬
‫سرمایه ای محسوب کردن قراردادهای اجاره توسط اجاره‬
‫دهندگان‬
‫مو و اصلی بحث برانگخز درباره سرمایه ای محسوج کردی قراردادهای اجاره‬
‫توسط اجاره دهنده ‪ ،‬تقاری حسابداری آی با روش حسابداری اجاره کننده‬
‫میباشد‪.‬‬
‫قرارداد اجاره از نوع فروش‪:‬‬
‫از دیدگاه اجاره کننده معادل خرید است و از دیدگاه اجاره دهنده نخز معادل روش‬
‫میباشد ‪.‬اما قب از شناسایی درآمد باید از وصول وجه نقد ونبود ابهام در مورد‬
‫هزینه های مرتبط با روش اطمینای حاص شود‪.‬‬
‫قراردادهای نوع تامین مالی‪:‬‬
‫معادل تامخی ما ی از طریق استقراض است‪.‬در این نو قرارداد ها درآمد روش‬
‫وجود ندارد وتنها درآمد سود تضمخی شده تحقق یا ته شناسایی می شود که بیشتر‬
‫با ویژگی اعطای وام ارتباط دارد‪ .‬ابطه اصلی در این نو قراردادها مفهوم پرداخت‬
‫کامل است که به پرداخت های اجاره ای که اص سرمایه ذاری وسود تضمخی‬
‫شده معقو ی را به اجاره دهنده برمی رداند اشاره دارد‪.‬‬
‫تکامل تدریجی استانداردهای حسابداری توسط‬
‫اجاره کننده‬
‫بولتن تحقیقات حسابدار ی شماره ‪)ARB( 38‬‬
‫در سال ‪ 1949‬اولین استاندارد درباره قراردادهای اجاره منتشر شد‪.‬ضوابط‬
‫سرمایه ای محسوب کرد قراردادهای اجاره شامل احراز هریک از موارد‬
‫زیر بوده‪:‬‬
‫• ‪ .1‬وجود اختیار خرید با تخفیف در پایان مدت قرارداد اجاره‬
‫• ‪ .2‬وجود شرایطی که احتساب پرداخت های اجاره را در محاسبه قیمت‬
‫خرید دارایی استیجاری امکان پذیر سازد‪.‬‬
‫• ‪ .3‬باال بودن اجاره بها به نحوی که طرح خرید دارایی استیجاری را‬
‫مشهود کند‪.‬‬
‫ضواط باال شبیه خرید وفروش اقساطی یا مشروط می باشند‬
‫ضابطه دوم وسوم به مفهوم حقوق با اهمیت اشاره دارد‪.‬‬
‫بیانیه شماره ‪ 5‬هیات اصول حسابداری(‪)APB‬‬
‫پیش شرط سرمایه ای محسوب کردن ‪:‬‬
‫بودی قراردادهای اجاره واینعه این قرارداد خرید است یا خخر؟‬
‫سخرقاب‬
‫مقصداصلی‪:‬سرمایه ای محسوج کردی قراردادهای اجاره است که موجد حقوق‬‫بااهمیت میباشد‪.‬‬
‫ضوابط‪:‬‬
‫‪-1‬اختیارتجدید قرارداد تا حد عمراقتصادی دارایی استیجاری برای اجاره کننده‬
‫‪-2‬امکای خرید دارایی با تخفیف‬
‫‪-3‬دوره قرارداد متناس باعمرمفید دارایی باشد‬
‫‪ -4‬اجاره کننده هزینه ها مربوط به دارایی ر ّ‬
‫اتقب کند‪(.‬بیمه‪-‬مالیاح‪-‬نگهداری)‬
‫مشکل‪:‬‬
‫این بیانیه تغیخرعمده ای در قراردادهایی که سرمایه ای محسوج شدند نداد‪.‬‬
‫بیانیه شماره ‪ 10‬هیأت اصول‬
‫حسابداری(‪(APB‬‬
‫به مسائ مربوط به انعقاد قراردادهای اجاره بخی اشخاص وابسته ننخر‬
‫شرکت اصلی و شرکت های رعی پرداخته شده است که صورح های‬
‫ما ی آی ها باید تلفیق شود‪ .‬اما قراردادهای اجاره نو تامخی ما ی مطرح‬
‫نشده است ‪.‬‬
‫بیانیه شماره ‪ 31‬هیأت اصول‬
‫حسابداری(‪)APB‬‬
‫‪‬درارتباط با اجاره کننده گان منتشرشده است‪.‬‬
‫‪ ‬افشای بیشترقراردادهای اجاره ای که سرمایه ای محسوب نمی شودتوصیه‬
‫شده است‪.‬‬
‫‪-‬افشای مبالغ اجاره آتی تنزیل نشده وارزش فعلی این مبالغ مشخص می‬
‫شود‪.‬‬
‫‪-‬استفاده کننده گان اطالعات مالی قادرند که قراردادهای اجاره ای که‬
‫سرمایه ای محسوب نشده را بطورغیررسمی سرمایه ای محسوب کند‪.‬‬
‫حسابداری توسط اجاره‬
‫دهنده‬
‫مباحث مربوط به قرار دادهای اجاره و تلقی اموال استیجاری بعنوای دارایی ‪ ،‬در‬
‫ابتدا از دیدگاه اجاره کنندگای مد ننر قرار ر ته و کانوی توجه ‪ ،‬نشای دادی این‬
‫تعهد بعنوای معادل بدهی بوده است‪.‬‬
‫بیانیه شماره ‪ 7‬هیأت اصول‬
‫حسابداری‬
‫در سال ‪ 1966‬میالدی بیانیه شماره ‪ 7‬توسط هیأح اصول حسابداری منتشر‬
‫ردید و این اولخی استانداردی است که طرف اجاره دهندگای را مد ننر قرار‬
‫داده است‪.‬‬
‫در این استاندارد‪:‬‬
‫سرمایه ای محسوج کردی قرارداد اجاره توصیه شده است‪.‬‬
‫وابط مورد ننر برای قراردادهای نو خرید و روش ونو تامخی ما ی یعسای‬
‫نمی باشد‪.‬‬
‫وابط برقرار شده در این بیانیه ‪:‬‬
‫‪ -1‬و عیت بدهی به نحوی معقول قاب برآورد باشد‪.‬‬
‫‪-2‬اجاره دهنده( روشنده)مخاطراح چشمگخری را در ارتباط با مالعیت‬
‫به عهده نگر ته باشد‪.‬‬
‫‪-3‬براساس قرارداد ابهام عمده ای در ارتباط با بهای تمام شده یا در آمد‬
‫روش موجود نباشد‪.‬‬
‫قراردادهای نو تامخی ما ی متضمن وجود شخص ثالثی است که‬
‫قراردادهای اجاره را تهیه کند‪.‬‬
‫در این حالت ‪،‬‬
‫شخص اول اجاره کننده‬
‫شخص دوم تولید کننده دارایی یا روشنده‬
‫و شخص سوم (ثالث) اجاره دهنده است‬
‫طبق بیانیه شماره ‪: 7‬‬
‫قراردادهایی سرمایه ای محسوج می شوند که ‪:‬‬
‫به ازای ک مبلغ اجاره آتی ‪ ،‬منهای سود تضمخی شده مربوط به هر قسط‬
‫اجاره شناسایی می ردند‬
‫بیانیه شماره ‪ 27‬هیأت اصول حسابداری‬
‫انتقادهایی که بر سرمایه ای محسوج نعردی بسیاری از‬
‫قراردادهای اجاره نو تامخی ما ی در ارتباط با بیانیه شماره ‪7‬‬
‫به عم آمد باعث تدوین بیانیه ‪ 27‬شد ‪ ،‬که وابط جدیدی‬
‫را مطرح کردند‪.‬‬
‫ضوابط جدید بیانیه شماره ‪27‬‬
‫‪ .1‬از قابلیت وصول اقساط اجاره اطمینای معقو ی وجود داشته باشد‪.‬‬
‫‪.2‬ابهام با اهمیتی درباره مخارجی که باید انجام شود وجود نداشته باشد‪.‬‬
‫‪.3‬شرایط زیر احراز شود‪:‬‬
‫الف‪ .‬انتقال مالعیت حقو ی در خاتمه قرارداد‪.‬‬
‫ج‪ .‬اختیار ر تی تخفیف هنگام خرید دارایی توسط اجاره کننده‪.‬‬
‫ج‪ .‬وجود قصد روش در مورد دارایی استیجاری و مساوی یا زونی داشتی ارزش‬
‫علی مبالغ اجاره به عالوه تخفیف مالیاتی سرمایه ذاری‪ ،‬برقیمت متعارف روش‪.‬‬
‫د‪ .‬نزدیک بودی مدح قرارداد اجاره با عمر مفید باقیمانده دارایی استیجاری‪.‬‬
‫استاندارد شماره ‪ 13‬هیات استاندارد های‬
‫حسابداری مالی‬
‫در این استاندارد تاحدودی روشهای حسابداری از دیدگاه اجاره‬
‫کنندگای و اجاره دهندگای متقاری شده است‪.‬‬
‫بر اساس وابط جدید ‪ ،‬برخی قراردادهایی که توسط اجاره کننده‬
‫سرمایه ای محسوج می شود ‪ ،‬توسط اجاره دهنده ‪ ،‬عملیاتی تلقی‬
‫ردد‪.‬‬
‫فروش و اجاره مجدد‬
‫هنگامی واقع می شود که مالک یک قره دارایی آی‬
‫را از لحاظ حقو ی به روش می رساند و من‬
‫َ‬
‫قرارداد اجاره آی را مجددا اجاره کند‪.‬‬
‫اجاره های اهرمی‬
‫نو خاص ی ازتامخی ما ی قراردادهای اجاره است که در برخی کشورها‬
‫رواج دارد ‪ .‬در این نو قرارداد اجاره ‪ ،‬بجای دو طرف ‪ ،‬سه طرف در‬
‫خر قرار داد می باشند‪.‬‬
‫اما اجاره دهنده مبلغی را (بیش از ‪ 50‬در صد قیمت دارایی)از روهی از‬
‫وام دهندگای قرض می کند‪.‬‬
‫دورنمای آتی‬
‫انتقادی که از مدتها قبل از حسابداری قراردادهای اجاره به عمل آمده مبتنی‬
‫بر این است که باید سرمایه ای محسوب میشوند عمال سمایه ای محسوب‬
‫نمیگردند‪.‬‬
‫اجاره دهندگان معموال تمایل دارند که قراردادهای اجاره را سرمایه ای‬
‫محسوب و درآمد فروش شناسایی کنند در حالی که اجاره کنندگان ممکن‬
‫است تامین مالی خارج از ترازنامه را ترجیح دهند ‪.‬‬
‫باتوجه به موارد ذکر شده میتوان در قراردادهای اجاره از یکنواختی مطلق‬
‫پشتیبانی کرد‪.‬مثال یک راه حل میتواند سرمایه ای محسوب کردن تمامی‬
‫قراردادهایی باشد که مدت آن بیش از یک سال است‪.‬با این ترتیب ‪ ,‬تمایز‬
‫تصنعی اجاره های عملیاتی از اجارهای سرمایه ای نیز منتفی خواهد شد ‪.‬‬
‫به طور کلی میتوان پیش بینی کرد که موضع هیات های تدوین استاندارد در‬
‫مورد قراردادهای اجاره در حال تغییر یکنواختی محدود به یکنواختی مطلق‬
‫نتایج اقتصادی سرمایه ای محسوب کردن‬
‫قراردادهای اجاره‬
‫نتیجه اول ‪ :‬مخارج قبول و بکار خری روش سرمایه ای کردی قراردادهای‬
‫اجاره است‪.‬‬
‫دوم‪ :‬که بسیار حساس و با اهمیت است ‪ ،‬پاس به این سؤال است که آیا‬
‫سرمایه ای محسوج کردی قراردادهای اجاره از دیدگاه اجاره کنندگای‬
‫نقض سرض نیست‪.‬‬
‫با تشکر از توجه شما‬

similar documents