`Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een

Report
Inleiding
De boekenverkoop in Vlaanderen.
1. Locatie, locatie, locatie…
2. Het assortiment
3. De exploitatierekening
4. Strategische keuzes
5. Evoluties – uitdagingen – zekerheden…
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
De verkoop van boeken in Vlaanderen verloopt via:
- de boekhandel
- ‘branchevreemde’ kanalen
- online-aanbieders
- boekenbeurzen
- boekenclubs
- uitgevers
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Ook onder de boekhandels zelf zijn verschillende
types te onderscheiden:
- algemene boekhandel
- wetenschappelijke/academische boekhandel
- gespecialiseerde boekhandel
 jeugd- en kinderboeken
 strips
 reisgidsen en wegenkaarten
 kunstboeken
 literatuur
 religie
 ramsj
…
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Vormen van exploitatie:
- Zelfstandige boekhandels
- Zelfstandige boekhandels in samenwerkingsverband
(bvb voor gemeenschappelijke marketing, inkoop…)
- Boekhandelketens
 verkooppunten in eigen beheer
 verkooppunten met zelfstandige ondernemers (franchise)
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Onderscheid in eindafnemer:
Business-to-Consumer (B2C)
 Particulieren
Business-to-Business (B2B)
 Bedrijven
 Overheidsinstellingen
 Bibliotheken
 Onderwijsinstellingen
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
1. Locatie, locatie, locatie…
Businessplan:
 de stad of gemeente
 de locatie
 type en grootte van het handelspand
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Voor een algemene boekhandel is onder meer
bepalend voor de keuze van een stad of gemeente:
 het aantal inwoners van de stad of gemeente zelf
 het aantal potentiële inwoners dat zich voor niet-primaire
aankopen op dit centrum richt
 de gemiddelde koopkracht van de gemeente en omgeving
 de aanwezigheid van bestaande verkooppunten van boeken
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Indeling van straten en plaatsen volgens ‘gewicht’,
recht evenredig met de hoogte van de huur- of
koopprijzen van handelspanden.
 A (AAA):
zeer centraal gelegen
 B:
eerder centraal gelegen
 C:
buiten de stadskern gelegen
De belangrijke winkelstraten en shoppingcenters
in Vlaanderen zijn door vastgoedbedrijven
geïnventariseerd en in categorieën ondergebracht.
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Schematisch:
Pro
Contra
A-locatie hoge visibiliteit en veel passage
aantrekkelijke handelsomgeving
hoge huur
b-to-b-faciliteiten
parkeerfaciliteiten
mobiliteitsinfarct
B-locatie lagere huur
beperktere passage
b-to-b-faciliteiten
bestemmingswinkel in geval van
specialisatie
parkeerfaciliteiten
minder aantrekkelijke handelsomgeving
kwetsbaar tgo concurrenten op Alocatie
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Illustratief voor een verschillende benadering
in locatiebeleid:
BUSINESSMODEL
FNAC
De consumenten gaan naar FNAC
STANDAARD
BOEKHANDEL
Standaard Boekhandel gaat naar de
consumenten
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
2. Het assortiment
Het beschikbare assortiment is hét onderscheidend
voordeel voor de boekhandel versus online-verkoop.
In de boekhandel kan de consument boeken bekijken,
betasten, vergelijken…
Zien doet kopen…
Het karakter en de ziel van een boekhandel wordt heel
sterk bepaald door de keuze van de titels in het assortiment…
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Maar, voorraad is duur en risicovol:
 voorraadkapitaal en -rotatie
 dervingsrisico
 afschrijvingsrisico
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
a. Voorraadkapitaal- en rotatie:
Een boekhandelsassortiment in een centrumstad met
75.000 inwoners:
8.900 verschillende referenties in boeken en multimedia
met een totale verkoopswaarde van 420.000 €
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Essentieel voor een gezonde onderneming is een
goede omloopsnelheid of rotatie.
Rotatie of omloopsnelheid = totaal omzetcijfer
voorraad aan verkoopswaarde
Streefrotatie voor algemene boekhandels is minimaal
3 (groeifase) en 4 (mature fase).
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
In het voorbeeld:
Voorraad aan verkoopswaarde van 420.000 €: te realiseren
omzet 1.680.000 € (rotatie: 4).
Voor een startende boekhandel met een prognose jaaromzet van ong. 500.000 € betekent dit een startinvestering
in voorraad van min. 165.000 € aan verkoopswaarde of
ongeveer 120.000 € aan kostprijs.
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Mix van:
Bestsellers: hoge omloopsnelheid
Longsellers: lage omloopsnelheid
Hoge rotaties:
Gemiddelde rotaties:
Late rotaties:
Grootdistributie
Algemene boekhandels
Wetenschappelijke boekhandels
Gespecialiseerde boekhandels
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Gevolg van een te lage rotatie:
Zwaar kapitaalsbeslag in verhouding tot omzet en inkomsten.
Gevolg van een te hoge rotatie:
Stockbreuken
Klanten- en inkomstenverlies.
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Het 80/20-principe in de algemene boekhandel?
Het 80/20-principe stelt dat 20% van het aanbod verantwoordelijk is voor 80% van de omzet of winst.
Prioritaire vragen:
Voor 20% van de voorraad: in welk volume?
Voor 80% van de voorraad: met welke titels?
Succesfactoren voor stockopvolging:
- verkoopsgegevens per titel en per periode
- knipperlichtsystemen i.f.v. het nemen van beslissingen
- meten is weten: het schaprendement
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
b. Risico op derving:
Boekhandelaars worden geconfronteerd met derving van
goederen en inkomsten ten gevolge van:
 Diefstal door klanten
 Diefstal door personeel
 Fouten en vergissingen
Het diefstalpercentage tegenover het omzetcijfer is o.a.
afhankelijk van:
 Locatie: plaats en stad
 Structuur en overzicht van het handelspand
 De productgroepen
 Diefstalpreventie
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
c. Afschrijvingsrisico:
Afschrijving heeft betrekking op de omloopsnelheid en op de
ouderdomsstructuur van de goederen.
Opruimingsrisico ontstaat voor goederen:
 die beschadigd zijn
 die niet verkocht worden
 zonder recht van retour
Afschrijvingsregels worden per boekhandel, per bedrijf
vastgelegd na goedkeuring door de bedrijfsrevisor.
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
3. De belangrijkste componenten van de exploitatierekening in de boekhandel:
Omzet
-
Bruto Marge -
Kostprijs Omzet
=
Bruto Marge
Uitgaven en kosten
=
Netto Resultaat
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Omzet
-
Kostprijs Omzet
=
Bruto Marge
Omzet
Korting
Vast kortings%
Getrouwheidskorting
Netto Omzet
Kostprijs Omzet
Margemix
Derving
X % tgo omzet
Voorraadbewegingen
Prijswijzigingen
Koersschommelingen
Afschrijving voorraad
Beschadigingen
Opruimingen
Bruto Marge
Bruto Marge -
Uitgaven en kosten
Personeelskost
=
Netto Resultaat
Hoog in de boekhandel
Verzekeringen
Huur en Onderhoud
ABC-locatiebeleid?
Logistiek
Marketing en promotie
Uitrustingsgoederen
Lasten en taksen
Afschrijvingen op investeringen
Diversen
Energie
Totaal Kosten
4. Strategische keuzes.
Rendements
verbetering
Volume
verhogen
Ontwikkelen
van nieuwe
markten
Nieuwe
klanten
Nieuwe
producten
Productiviteit
verhogen
Concurreren
in
bestaande
markten
Besteding
verhogen
Service
verhogen
Marges
verbeteren
Werken op
grotemargeproducten
Kortingen
verminderen
Kosten
verlagen
Vaste
kosten
Variabele
kosten
5. Evoluties in het Vlaamse boekhandelslandschap?
Uitdagingen?
 Diversifiëren of terugplooien op kernactiviteit of specialisatie
 Digitale bedreigingen of opportuniteiten?
- Het e-book?
- Online-verkoop?
 Stadscentrum én periferie?
 Nederland - Vlaanderen
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’
Zekerheden?
 SERVICE als troef, als USP!
 Bestelfaciliteiten (de ééntjes!)
 Investeren in een breed assortiment.
 Vakkennis – Opleiding en vorming.
 Professioneel advies.
 Persoonlijk contact.
‘Introductie tot het boekenvak: de boekhandel, een bedrijfseconomische benadering’

similar documents