geschiedenis t/m Augustus

Report
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Historisch overzicht bij Cicero
(H2)
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
In de tweede eeuw voor Christus
was het Romeinse rijk sterk
gegroeid: niet alleen heel Italië,
maar ook Spanje, Griekenland en
delen van Afrika en Azië
maakten er deel van uit.
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
Het gevolg was een groter
verschil tussen arm en rijk en de
daarbij behorende problemen.
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Tiberius Gracchus diende in 133
een wetsvoorstel in om staatsland dat in gebruik was genomen
door grootgrondbezitters te
verdelen onder landloze boeren.
Hoewel de gebruikers van de
grond zelfs een compensatie
zouden krijgen, was de senaat
woest. Tiberius werd met 300
medestanders gelyncht op het
Forum.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Tien jaar later probeerde zijn
broer Gaius het opnieuw. Hij
haalde zich daarmee ook de
woede van de senaat op de hals.
Omdat hij echter niet alleen voor
de arme boeren opkwam, raakte
hij zijn achterban kwijt. Omdat
hij niet werd herkozen tot
volkstribuun, vreesde hij voor
represailles. Het kwam inderdaad
tot een gevecht tussen zijn ploeg
en die van de senaat, waarbij hij
zelfmoord pleegde om niet
gepakt te worden.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Het belang van de Gracchen zat
hem niet zozeer in het feit dat ze
voor de arme boeren opkwamen,
maar om hoe ze hun
wetsvoorstellen indienden: niet
bij de senaat, maar in de
volksvergadering.
Hierdoor ontstond het verschil
tussen de populares en de
optimates, dat in de eeuw erna
van belang bleef.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
In 107 werd Marius consul. Hij
kwam niet uit een senatoriële
familie en werd daarom een
homo novus genoemd.
In zijn strijd tegen een NoordAfrikaanse vorst stelde hij zijn
leger open voor iedereen, dus
niet alleen grondbezitters maar
ook proletariërs.
Hierdoor werd het leger meer
een beroepsleger, dat vooral
trouw was aan de bevelhebber en
niet zozeer aan de senaat.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Vanaf 88 komt het tot een
confrontatie tussen de popularis
Marius en zijn voormalige
onderbevelhebber, de optimas
Sulla. In de jaren 88-83 maken
de populares en optimates
beurtelings de dienst uit in
Rome, waarbij iedere machtsovername gepaard gaat met veel
geweld en een daaropvolgend
bloedbad onder (vermeende)
tegenstanders.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
In 83 keert Sulla terug in Rome
(Marius is inmiddels gestorven).
Hij wordt door de senaat
benoemd tot dictator voor
onbepaalde tijd om de republiek
te herstellen.
In 79 acht hij zijn taak voltooid
en treedt hij vrijwillig terug.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
In 70 worden Pompeius en
Crassus consul. Deze heren
begonnen hun politieke carrière
als optimates onder Sulla, maar
stappen nu over naar het kamp
van de populares en doen Sulla’s
maatregelen teniet.
Intussen is er geen echte leider
bij de optimates; ze moeten het
stellen met Marcus Tullius
Cicero, die een homo novus is,
net als Marius.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Een tijdje na zijn consulaat krijgt
Pompeius van de volksvergadering speciale volmachten
om definitief af te rekenen met
de lastige koning Mithridates.
Hij keert in 62 terug in Rome.
Hij heeft dan niet alleen
Mithridates verslagen (en zijn
gebied, de Pontus, ingelijfd),
maar ook een groot deel van
Syrië veroverd.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Tijdens Pompeius’ afwezigheid
probeert de popularis Catilina de
macht te grijpen, onder andere
door samen te spannen met een
Gallische stam. De consul van
dat jaar, de optimas Marcus
Tullius Cicero, weet deze
samenzwering te verijdelen.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
In 60 sluiten de populares
Pompeius, Crassus en Caesar een
verbond: het eerste
driemanschap.
Pompeius had de grote militaire
successen op zijn naam staan;
Crassus had het geld; Caesar had
het politieke inzicht (en grote
schulden bij Crassus!).
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
In 59 wordt Caesar door het
lobbywerk van het driemanschap
consul. Deze aanstelling is nodig
om daarna proconsul te kunnen
worden van een ambtsgebied,
waarbij je de beschikking hebt
over een leger. Dat heeft Caesar
nodig om ook militaire successen
te behalen en zich te verrijken
om zijn schulden af te betalen.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
In de jaren 58-52 timmert Caesar
dus hard aan de weg en verovert
grote delen van Gallië. Hij grijpt
alle gelegenheden aan om de
Galliërs te bevechten: verraad,
bedreiging van bondgenoten,
gevaar voor de Provincia etc.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Terwijl Caesar nog in Gallië zit,
sterft Crassus tijdens zijn
veldtocht tegen de Parthen.
Pompeius zit nu alleen in Rome
en zoekt weer toenadering tot de
senaat. Hij wordt benoemd tot
consul sine collega, uiteraard tot
ongenoegen van Caesar. Het
eerste driemanschap is uiteen
gevallen.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Pompeius en de senaat vinden
Caesar te gevaarlijk worden en
willen zijn ambtstermijn niet
meer verlengen.
Caesar vreest echter aanklachten
als hij zijn ambt neerlegt en
steekt met zijn leger de Rubicon
over, de grens tussen zijn
ambtsgebied en Italië.
Hiermee begon weer een
burgeroorlog tussen de populares
en optimates.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Pompeius gaat de confrontatie in
eerste instantie niet aan en vlucht
naar Griekenland, waar hij een
groot leger op de been brengt.
Bij Pharsalos wordt de strijd
uiteindelijk beslist: Caesar wint.
Pompeius vlucht naar Egypte,
waar koning Ptolemaeus XIII
hem laat doden.
Na de slag trekt Caesar nog langs
Noord-Afrika en Spanje om
legers van de optimates te
verslaan.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Wanneer Caesar in 45 tot
dictator voor het leven wordt
benoemd, is hij feitelijk
alleenheerser.
Er blijft echter verzet en hij
wordt op 15 maart 44 (Idus
Martiae) vermoord door een
aantal senatoren onder leiding
van Brutus en Cassius.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Na Caesars dood ontstaat er een
machtsvacuum waarin Marcus
Antonius, een naaste
medewerker van Caesar, en
Octavianus, de achterneef en
adoptiefzoon van Caesar, elkaar
beconcurreren.
De geschillen worden echter
gauw bijgelegd en in 43 sluiten
ze een driemanschap met
generaal Lepidus. Hun doel: de
moord op Caesar wreken.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Brutus en Cassius verzamelen op
de Balkan een leger om strijd te
leveren tegen het driemanschap.
In het Griekse Philippi vindt de
confrontatie plaats. Het
driemanschap wint en Brutus en
Cassius plegen zelfmoord.
Lepidus wordt ‘gedumpt’ en
Marcus Antonius en Octavianus
verdelen het rijk onderling:
Antonius ‘krijgt’ het Oosten,
Octavianus het westen.
Historisch overzicht bij Cicero
200-133
Expansie Romeinse rijk
133
Akkerwet & dood T. Gracchus
123-121
Akkerwet & dood G. Gracchus
107
Legerhervorming consul Marius
88-83
‘Burgeroorlog’ Marius/Sulla
82-79
Sulla dictator
70
66-62
63
60
59
58-52
Pompeius en Crassus consul
Pompeius’ veldtochten Oosten
Catilinarische samenzwering
Eerste driemanschap
Caesar consul
Veroveringen Gallië
53
Dood Crassus
49
48
Oversteek Rubicon
Slag bij Pharsalos
44
43
42
Dood Caesar (Idus martiae)
Tweede driemanschap
Slag bij Philippi
31
Slag bij Actium
(H2)
Marcus Antonius trouwt met de
Egyptische vorstin Cleopatra,
hoewel hij al getrouwd was met
Octavianus’ zus Octavia, en
gedraagt zich steeds meer als een
oosters vorst. Voor Octavianus
een mooie gelegenheid om zich
als beschermer van de Romeinse
zeden op te werpen.
In 31 komt het tot de beslissende
slag bij Actium.
Octavianus grijpt definitief de
macht en de romeinse republiek
is ten einde.

similar documents