ANT 1

Report
İNSAN ANATOMİSİ – Beden
Eğitimi Müfredatı
Giriş – İskelet sistemi – Eklem Sistemi
A. GİRİŞ
• İnsan, bipedal varlık olduğundan dolayı,
potansyel olarak düşme riski ile karşı karşıyadır
• Düşmeyı engelleyen sistemlerin içinde
lokomotor sistemi önem arzetmektedir.
• Lokomotor sistemi iskelet ve kas sistemleri ile
temsil edilmektedir.
• Bu iki sistemin yapısını incelemeye
başlamadan önce vücut sistemlerin
oluşumunu ele almak gerekir
A. ĞİRİŞ
• Vücudun yapı şekli aşağıdaki yapılardan
oluşmaktadır:
• Vücut sistemi <= organlar <= dokular <= hücre
• Yücutta yaklaşık 100 trilyon hücre mevcuttur
• Hücrelerin yapılarının farklı olmalarıyla
beraber hemen hemen hepsinin temelinde 3
özelliği görmek mümkündür: hücre zarı
(membran), hücre sıvısı (stoplazma), hücre
çekirdeği (nükleus)
HÜCRENİN ÜÇ BÖLÜMÜ
 Hücre zarı
 Stoplazma
 Nucleus ( Çekirdek )
DOKULAR
•
•
•
•
Hücrelerin işleve göre gruplaşması dokuların
oluşumunu sağlamaktadır.
Epitelial veya örtü dokunun esas dorevi
korumadır
Bağ dokunun esas görevi vücut yapının oluşumu
ve yapılar arasında bağlantının sağlanmasıdır.
Kas dokunun esas görevi kasılmadır
Sinir dokunun esas görevi vücut sistemlerin
çalıştırılmasıdır.
DOKULAR: Dokular, bazı özel görevleri
üstlenmiş özel nitelikleri olan hücrelerin
birleşmesi ile oluşur.
Vücutta başlıca dört doku tipi vardır:
1) EPİTEL dokusu
2) BAĞ dokusu
3) KAS dokusu
4) SİNİR dokusu
Vücudun dış(deri) ve iç(solunum ve sindirim) yüzeylerini
kaplar ve bazı epitel dokular salgı bezlerini oluştururlar.
Bağ dokusunun ana işlevi vücudun diğer dokularını bir birine
bağlamaktır. Bağ dokuları aynı zamanda vücudu ve onun
yapılarını destekler ve organları korur.
Kas dokusu, kasılmak üzere özelleşmiş hücrelerden oluşur.
Kas lifleri çoğunlukla bağ doku tarafından çevrelenmiş yığın
yada katmanlar şeklinde düzenlenmiştir. 3 tip kas dokusu
vardır:İskelet kası, Kalp kası, Düz kas
Sinir sistemini meydana getiren dokudur ve impulsun
iletiminde uzmanlaşmış nöronları ve bu nöronları
destekleyen ve besleyen glial hücrelerden oluşur.
İskelet sistemi
İskelet sistemin görevleri
• Destek – Gövde desteği
• Koruma – Beyin, omurilik ve iç
organlar için koruma alanı
• Hareket – kaslar için manivela
• Mineral deposu –kalsiyum ve
fosfor
• Kan hücesi oluşumu – kemik
iliğinde eritrosit ve trombosit
Kemik Tipleri
1234-
Uzun Kemikler (örn. kol kemiği)
Kısa Kemikler (örn. el tarağı kemikşeri)
Yassı Kemikler (örn. kürek kemiği)
Düzensiz Kemikler (örn. omur kemiği)
İskelet
• Eksen İskelet:
1) Kafatası
kemikleri
2) Vertebral kolon
3) Göğüs kafesi
Eksen iskelet - omurga
Atlas (C-1)
Axis (C-2)
• Columna vertabralis - omurga
sütunu (vertebral kolon)
• 33 vertebra (omur) kemiğinden
oluşur.
• Cervical- (boyun bölgesi) 7 omur
• Thoracal- (göğüs bölgesi) 12 omur
• Lumbar- (bel bölgesi) 5 omur
• Sacral (kuyruk sokumu) 5 omur.
• Coccygeal- (kuyruk ) 4 omur.
• Lordoz – öne kavis
• Kifoz – arkaya kavis
Eksen iskelet – kafatası kemikleri
• Kafa tası kemikleri kafatası kemiği ve yüz kemiklerinden
oluşur.
Cranium- kafatası kemiği.
• Frontal - alın kemiği.
• Parietal - tepe kemiği. Kafatasının üst tepesindedir ve 2
parçadan oluşur.
• Occipital – ard, kafa kemiği. FORAMEN MAGNUM büyük
delik.
• Temporal - şakak kemiği.
• Etmoidal- kafes kemiği, tektir,kafatasının taban kısmını
oluşturur.
• Sphenoidal- kanat kemiği. Kafatasının alt orta kısmındadır.
Eksen iskelet – göğüs kafesi kemikleri
•
•
•
•
•
THORAX – Göğüs kafesi
COSTA – kaburga
STERNUM – göğüs kafesi kemiği
Kaburgalar 12 çifttir.
Göğüs kemiği ile ilgili olan gerçek kaburgalar
(1-7) ve yalancı kaburgalar (8-10) . çiftlerdir.
Boşta kalan 11 ve 12. çift kaburgalar ise
yüzen kaburgalardır.
İskelet sistemi
Üst exremite kemikleri
• Destek kaslardan sağlanır. Nedeni zorlanmadan
maksimal açıyı sağlamaktır.
• Kasların dışında üst extremiteyi gövdeye bağlayan tek
nokta sterno-clavicular eklemdir.
Üst ekstremite kemikleri:
•
•
•
•
•
•
•
•
Clavicula
Scapula
Humerus
Radius
Ulna
Carpus (8)
Metacarpus (5)
Digitus (veya
phalanx,14).
Alt ekstremite kemikleri
• Destek sacro-iliac
(kuyruksokumu-leğen)
kemikleri ile sağlanır.
Nedeni zorlanmadan
vücut ağırlığının
taşınmasını sağlamaktır.
EKLEM BAĞLANTI ŞEKLİ
• Yapısal sınıflandırma
- fibros-hialin-sinovial
• İşlevsel sınıflandırma
sinartroz – amfiartroz – diartroz
• Harekete göre sınıflandırma
Pivot – menteşe – eğer – top-ve-oyuk
Eklemlerin sınıflandırılması:
•
•
•
•
•
•
Yapısal sınıflandırma kemikleri birbirine
bağlayan maddeye dayanır:
1) Fibroz ağırlıklı
2) Kıkırdak ağırlıklı
3) Sinovial (sıvı içerikli)
Işlevsel sınıflandırma eklemdeki hareket
miktarına bağlıdır
1) Hareketsiz (sinartroz): örn: kafatası kemikleri
2) Az hareketli (amfiartroz): örn:kasık kemikleri
3) Tam hareketli (diartfoz): örn.: kalça eklemi
Kıkırdak
bağlantılar
• Az hareketli
• Eklem boşluğu yok
Sinovial Eklemler
• Tam hareketli
• Kemikler sıvı
içeren
boşlukla
ayrılmıştır
(sinovial sıvı).
• Örnek:
ekstremite
eklemleri
SİNOVİAL TİP EKLEMLERİN SINIFLADIRILMASI
• Menteşe tip (dirsek eklemi)
• Eğer tip (metatarsoplangeal e)
• Pivot tipi eklem ( atlanto-axial eklem)
• Top ve oyuk(yuva) tip (kalça)

similar documents