Od narratologii do narratywizmu

Report
Historia, podstawowe pojęcia i definicje
Narratologia

Strukturalistycznie zorientowane
fabułoznawstwo
Strukturalistyczność narratologii
Językoznawczy patroni: Benveniste,
Hjemslev i Chomsky;


Struktura vs. Mimesis;
Etapy rozwoju



Prekursorski (Propp, Morfologija skazki, 1928);
Klasyczny – strukturalizm. 8 zeszyt pisma
„Communications” z 1968 r. Artykuły
Barthes’a,
Greimasa,
Bremonda,
Eco,
Todorova i Genette’a);
Po-klasyczny – komunikacjonizm. Mieke Bal,
Narratology. Introduction to the Theory of
Narrtive (pierwsze wyd. 1985); Gerald Prince,
The Form and Functioning of Narrative (Berlin
– New York – Amsterdam 1982); S. Rimmon
Kenaan, Narrative Fiction. Contemporary
Poetics, London 1983.
Dwa modele narratologii
 Według kryterium ogólnego statusu teorii:
narratologia generatywna i opisowa
 Według kryterium przedmiotu opisu:
Narratologia fabularna i narracyjna.
Morfologia bajki
„Ostatecznie podobnie jak wszystkie rzeki
zmierzają do morza, tak wszystkie
problemy związane z nauką o bajce winny
w konsekwencji doprowadzić do
rozwiązania najważniejszego, a dotąd
nierozwiązanego problemu: podobieństwa
fabuł baśniowych na całej kuli ziemskiej”.
(W. Propp, Morfologia bajki, przeł. W.
Wojtyga-Zagórska, Warszawa 1976, s.
54).
Zdaniowy model opowiadania
„Wszystkie orzeczenia tworzą kompozycję
bajki, wszystkie podmioty, dopełnienia i
inne części zdania określają fabułę. Innymi
słowy: ta sama kompozycja może
stanowić podstawę różnych fabuł”
Podstawowe cechy opowiadania
ponadmedialność;
 ponadhistoryczność;
 uniwersalność.

Ufundowanie narratologii
„Narracja jest zjawiskiem spotykanym nie
tylko w literaturze, lecz także w innych
dziedzinach, które, jak dotąd, podlegają
każda innej dyscyplinie naukowej (np. baśnie
ludowe, mity, filmy, sny itd.). Usiłujemy
zbudować teorię narracji, znajdującą
zastosowanie we wszystkich tych
dziedzinach. W większym zatem stopniu niż
do badań literackich – praca nasza należy do
nie istniejącej jeszcze nauki o opowiadaniu,
NARRATOLOGII” (Tzvetan Todorov,
Grammaire du „Décameron” ,1969).
Podstawowe cechy narratologii
wg Wincentego Grajewskiego
Antyinterdyscyplinarność;
 Nie interesuje jej specyfika dzieła czy
poszczególnych mediów, w których
opowiadanie jest artykułowane

Narratologia vs. narratywizm



Narratologia:
strukturalistycznie
zorientowana,
transdyscyplinarna „nauka”
o opowiadaniu;
Przedmiot: opowiadanie
jako abstrakt;
Anty-humanizm



Narratywizm:
dyscyplinarny efekt
ekspansji pojęcia narracji
na dyscypliny
nieliteraturoznawcze;
Przedmiot: narracyjne
sposoby organizowania
doświadczenia;
podmiot

similar documents