AIDS Eğitimi

Report
AIDS EĞİTİMİ
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şube
Müdürlüğü
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
1
Acquired
Immune
Deficiency
Syndrome
Kazanılmış Bağışıklık Eksikliği
Sendromu
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
2
AIDS Nedir?
AIDS, bulaşıcı ve ölümcül bir
hastalıktır. Nedeni HIV(insan
Bağışıklık Yetmezliği Virusu) adı
verilen bir virüstür.
Bu virus insanın bağışıklık sistemini
bozarak, vücudun normalde dirençli
olduğu birçok hastalığa karşı
kendini koruyamamasına neden
olur.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
3
AIDS
A; Acquired – Edinsel ;Çünkü genlerle
geçmez, kişi enfekte olur yada edinir.
I ; Immun ;çünkü vücudun immün sistemini
etkiler.
D ;Deficiency –Yetersizlik ; Çünkü immün
sistemde yetmezlik oluşturarak gerektiği gibi
çalışmasını engeller.
S ; Syndrome – Sendrom ; Çünkü
AİDS li
kişi çok geniş , farklı ve fırsatçı enfeksiyonlara
maruz kalır.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
4
HIV
H ; Human-İnsan ;Çünkü bu virüs sadece
insanları enfekte eder.
I ; Immuno Deficiency – İmmün Yetmezlik ;
Çünkü virüsün etkisi vücutta immün sistemde
yetmezlik oluşturmak, düzenli çalışmasını önlemek
yönündedir.
V ; Virüs ; Çünkü bu organizma bir virüstür ve
üremek için insan hücrelerine ihtiyaç duyar.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
5
AIDS Nasıl Farkedilir?
AIDS Virusu (HIV) bir insana
bulaştıktan sonra hastalık belirtileri
hemen ortaya çıkmaz. Bu
dönemdeki kişiye TAŞIYICI denir,
bu kişi virüsü taşır ve bulaştırır.
Ortalama 10 (3-12) yıl veya daha
sonra hastalık belirtileri başlar.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
6
HIV virusu ile enfekte kişi
herhangi bir belirti
göstermeyip sağlıklı
görünebilir, fakat AIDS’i
başkalarına bulaştırır.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
7
AIDS Tanısı?
AIDS virusu tek bir hastalık tablosu
oluşturmaz.
Kişinin kendi kendine tanı koyması
mümkün değildir.
Kesin tanı kan testleri ile konur.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
8
AIDS Hastalığının
Belirtileri Nelerdir?
Tekrarlayan ateş ve
gece terlemesi
Nedeni belirsiz hızlı
kilo kaybı
Boyun, koltuk altı ve
kasık lenf bezlerinin
şişmesi
Sürekli yorgunluk
İshal
İştah azlığı
Ağızda beyaz
lekeler
Deride değişiklikler
Nedensiz kanamalar
Geçmeyen öksürük
veya nefes darlığı
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
9
Ancak;
Bütün bu belirtiler basit
bir hastalık nedeni
olabilir...
Kuşkulu iseniz, ELİZA
Testi Yaptırın
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
10
AIDS Tedavisi?
AIDS’in kesin tedavisi yoktur,
bugün için ilaç kullanımı ile yalnızca
hastalık belirtilerinin ortaya çıkışı
geciktirilmektedir.ilerleyen hastalık
ölümle sonuçlanmaktadır. Henüz
AIDS’ten koruyucu bir aşı
bulunamamıştır..
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
11
AIDS Nasıl Bulaşır?
Üç şekilde bulaşır.
Cinsel ilişki yoluyla
Kan yoluyla
Anneden bebeğe
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
12
Cinsel İlişki Yoluyla
Vaginal
Anal
Oral
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
13
Kadın-erkek arasındaki
heteroseksüel
ilişkilerde ve iki erkek
ya da iki kadın
arasındaki
homoseksüel ilişkilerde
bulaş olabilir.
Kişide başka bir
zührevi hastalığın
varlığı HIV geçiş riskini
arttırır.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
14
Cinsel ilişki sayısı ile
bulaşma riski doğru
orantılı olarak artmakla
birlikte, tek bir
penetratif cinsel
ilişkiyle de bulaşma
olabilmektedir.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
15
•Cinsel bulaş açısından riskli
davranışlar;
*birden fazla partneri olmak
*eşcinsellik
*hayatını fuhuşla kazanmak
*rastgele kişilerle cinsel
ilişkiye girmek
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
16
Kan Yoluyla
Enfekte kan ve kan ürünleri
Organ/sperm nakli
Kanla bulaşık delici, kesici
aletlerin kullanımı
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
17
Kanla Bulaşık Alet
Kullanımı
Jilet, traş bıçağı, ustura
Manikür, pedikür aletleri
Kulak delme,piercing
Dövme, tattoaj
Akupunktur
Enjektör
Diğer cerrahi aletler
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
18
Anneden bebeğe
Hamilelik sırasında placenta
yoluyla
Doğum sırasında vaginal
sıvılarla
Doğumdan sonra anne sütüyle
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
19
Uyuşturucu madde
kullananlar ortak
enjektör kullanımı
nedeniyle HIV riski
taşırlar
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
20
Sakın Unutma!!!
Alkol, esrar, eroin,
kokain, amfetamin gibi
uyuşturucular doğru ve
sağlıklı düşünmeyi
engelleyerek, cinsel
ilişki sırasında olumsuz
davranışlara neden
olabilir.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
21
AIDS’in bulaşmadığı
durumlar
Aile yaşantısı, toplumsal yaşam
El sıkışma, kuçaklaşma, cilt temasları
Sosyal öpüşme
Yemek ve içki, tabak-kaşık-bardak
Yüzme havuzu, banyo, tuvalet
Giysi ve çamaşır
Böcek ve sinek sokmaları
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
22
HIV günlük yaşamda
aynı odada, büroda,
sınıfta bulunmakla, aynı
havayı solumakla
bulaşmaz.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
23
Cinsel ilişki ile HIV
bulaşının önlenmesi
güvenli cinsel
davranışların
benimsenmesi ile
mümkündür.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
24
Güvenli Cinsel
Davranışlar
Cinsel perhiz
Karşılıklı tek eşlilik
Korunmalı cinsel ilişki
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
25
Cinsel yaşamını güvenli
sürdürmek isteyenler için
seçenekler;
HIV taşımayan kişi ile karşılıklı
sadakate dayalı ilişki kurmak
Cinsel birleşme yerine okşamak,
öpmek, masturbasyon, masaj gibi
ilişkilerle yetinmek
Vaginal, anal, oral (kadın veya
erkek) tüm cinsel ilişkilerde
prezervatif kullanmak
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
26
Korunmalı Cinsel İlişki
Kondom
Prezervatif
Kaput
Kılıf
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
27
Çalışmalar göstermiştir
ki.....
Uygun kullanıldığında
kondom partnerleri
korur. Ancak tam olarak
değil...
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
28
KONDOM
Cinsel yolla bulaşan hastalıklardan
(AIDS, Frengi, Gonore, Hepatit-B
vs) korunma
İstenmeyen gebelikleri önleme
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
29
KONDOM (I)
Ambalajını makas veya delici , kesici aletlerle
açmayın, kondomu delersiniz.
Kullanılan kondomu atın, asla tekrar
kullanmayın.
Kaygan olması için vazelin ve krem gibi yağlı
maddeleri kullanmayın, zedelenebilir.
Kondomu yüksek ısıdan ve güneşten
koruyun. Yaz aylarında otomobilde
bekletmekle bozulur.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
30
KONDOM (II)
Gevrekleşmiş, kıvamı bozulmuş ve
kullanma süresi geçmiş kondomları
kullanmayın.
Kondomu kolay bulunacak yerde
muhafaza edin. Cepte, cüzdanda, el
çantasında bulundurun.
Kondom kullanmaya alışın. Kağıt mendil
gibi günlük alışkanlığınız olsun.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
31
Kanla bulaşı önlemek
için;
Kan ve kan ürünleri naklinde kontrolsüz kan
asla kullanılmamalıdır.
Ortak kullanılan enjektörler virüsun
yayılmasında en yaygın yollardan biridir.
Uyuşturuculardan uzak durun.
Kanla bulaşık araç gereçlerin kullanılabileceği
yerlerden sakının.(Dövme ve kulak delme
dükkanları gibi)
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
32
Cinsel yolla bulaşı önlemek
için;
Şu gruplardan kişilerle cinsel ilişkide
bulunmayın;
*Homoseksüel ve biseksüel erkekler
*Para karşılığı cinsel ilişki kuranlar
*Birden fazla cinsel eşi olanlar
*Uyuşturucu kullananlar
İşinizi şansa bırakmayın. Her tür cinsel ilişkide
kondom
kullanın.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
33
Anneden bebeğe geçişi
önlemek için;
Riskli davranışlarınız söz konusu
ise gebe kalmadan önce test
yaptırıp, HIV(-) olduğunuza emin
olun
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
34
AIDS Testi Nedir?
AIDS testi (ELİZA) kanda virusa karşı
oluşan antikorları saptayan testtir.
HIV virusuna karşı antikor 3 hafta-6 ay
arasında bir sürede oluşur ve test
pozitifleşir.
Kişi bu süre içinde çevresine virus
bulaştırabilir.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
35
AIDS testi sonucu pozitif
ise;
Kişi virusü taşıyor demektir.
Kişi bulaştırıcıdır.
Kişi bir süre hiç hastalık belirtisi
göstermez. Aylar ve yıllar içinde
AIDS gelişir.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
36
AIDS testi sonucu
negatif ise;
Kişi virus ile hiç karşılaşmamış
olabilir.
Kişi virüsü almış ancak testin
pozitifleşmesi için gereken süre
henüz geçmemiş olabilir.
Şüphe varsa test 3 aylık aralarla en
az iki kez tekrarlanmalıdır.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
37
Eğer test sonucunuz
pozitif ise;
Diş hekimliği ya da tıbbi alanda
çalışanlara onlardan hizmet almadan
önce test sonucunuzun pozitif olduğunu
söyleyin.
Şimdiki ve geçmiş sex partnerlerinizi
ve/veya birlikte uyuşturucu kullandığınız
kişileri bilgilendirin.
Kan bağışı yapmayın.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
38
Eğer test sonucunuz
pozitif ise;
Cinsel ilişkiden kaçının. Bu mümkün
değilse sex süresince baştan sona
herzaman kondom kullanın.
Enjektör, jilet, makas vb. aletlerinizi hiç
kimse ile paylaşmayın
Gebeliği erteleyin.
AIDS ile ilgili bulgular ve ilaç kullanımı
konusunda bir doktora danışın.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
39
UNUTMAYIN!!!
HIV taşıyan bir insan;
Hastalık belirtileri göstermeyebilir.
Virusü başkalarına bulaştırabilir.
Zaman içinde AIDS bulguları
geliştirir.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
40
UNUTMAYIN!!!
Cinsel Eş Sayısı Ne Kadar
Çoksa HIV İle Karşılaşma O
Oranda Artar.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
41
UNUTMAYIN!!!
Alkol, uyuşturucu vb.
kullanımı cinsel eşinizi
seçmenizde ve gerekli
önlemleri almanızda doğru
karar vermenizi önleyebilir.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
42
HIV ENFEKSİYONU BUZDAĞI GÖRÜNÜMÜ
TÜM AİDS BULGULARI MEVCUT
BİREYLER
HIV İLE ENFEKTE OLAN ,KENDİNİ HASTA HİSSEDEN
ANCAK HASTALIK BELİRTİLERİ TAM OLARAK
TANIMLANAMAMIŞ BİREYLER
AIDS RELATED COMPLEKS- ARC (-) TİRLER.x
Henüz tanı almamış
(HIV POZİTİF ASEMPTOMATİK BİREYLER)
3 YIL İÇİNDE %10’U BUZDAĞININ EN
ÜSTÜNE GEÇER
%25’İ AIDS RELATED COMPLEKS-ARC
(+) HALE GELİR
BUZ DAĞININ GÖRÜNEN YÜZÜNÜN
HEMEN ALTINDA YER ALIRLAR
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
43
KIRMIZI KURDELE
UMUT
İLGİ
DESTEK
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
44
İŞİNİZİ ŞANSA BIRAKMAYIN.
AIDS’DEN KORUNUN.
İzmir Sağlık Müdürlüğü
Bulaşıcı Hastalıklar Şubesi Md.
45

similar documents