prezentacja

Report
Plagiat w pracach dyplomowych
dr Joanna Szyjewska-Bagińska
Wydział Prawa i Administracji
Uniwersytetu Szczecińskiego
[email protected]
Plagiat konsekwencje
• Prawo karne – przestępstwo z art. 115 ust. 1
Prawa autorskiego, art. 284 § 1 Kodeksu
karnego
• Prawo administracyjne – nieważność
postępowania w sprawie nadania tytułu
zawodowego
• Prawo cywilne – odpowiedzialność
odszkodowawcza wobec osoby, której prawa
osobiste lub majątkowe, zostały naruszone
Plagiat
• Pojęcie plagiatu kojarzone jest najczęściej z prawem
autorskim.
• W języku prawniczym brak definicji plagiatu. Akty
normatywne nawet nie posługują się pojęciem
„plagiat”.
• O plagiacie mówimy wówczas, gdy osoba wskazana
jako autor dzieła, bezprawnie:
– dokonuje przejęcia cudzego utworu w większym lub
mniejszym zakresie (plagiat oczywisty, jawny)
lub
– przejmuje fragmenty cudzego utworu i splata z
elementami pochodzącymi od siebie (plagiat ukryty)
Plagiat – jako przestępstwo
• art. 115 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o
prawie autorskim i prawach pokrewnych
• Kto przywłaszcza sobie autorstwo albo
wprowadza w błąd co do autorstwa całości lub
części cudzego utworu albo artystycznego
wykonania,
• podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności
albo pozbawienia wolności do lat 3.
Plagiat jako przestępstwo
• Przestępstwo plagiatu z art. 115 ust. 1 Prawa
autorskiego:
• ścigane z urzędu
• obejmuje również:
• przekroczenie granic tzw. prawa cytatu art. 29 Prawa
autorskiego
• bezprawne wykorzystywanie utworu po
przetłumaczeniu na inny język
• niewskazanie wszystkich współautorów utworu
„Kupowanie” prac licencjackich, magisterskich
• Oferowanie prac, które mają być rozpowszechnione pod
własnym nazwiskiem, to podżeganie lub pomocnictwo do
przestępstwa z art. 115 ust. 1 Prawa autorskiego
• „Kupowanie” cudzej pracy, przypisywanie sobie własnego
autorstwa jest plagiatem (art. 115 ust. 1 Prawa autorskiego)
• Złożenie nieprawdziwego oświadczenia o osobistym
przygotowaniu pracy – przestępstwo z art. 272 Kodeksu
karnego (wyłudzenie poświadczenia nieprawdy)
• Umowa „zakupu” pracy dyplomowej, jako sprzeczna z
ustawą, jest nieważna (art. 58 kc)
Plagiat - obowiązki promotora
• Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o
szkolnictwie wyższym
• art. 111 ust. 1 Pracownicy naukowo-dydaktyczni
są obowiązani:
• kształcić i wychowywać studentów, w tym
nadzorować opracowywanie przez studentów
prac zaliczeniowych, semestralnych,
dyplomowych, pod względem merytorycznym i
metodycznym;
• obowiązek ten mają również pracownicy
dydaktyczni
Plagiat - postępowanie administracyjne
• Tytuły zawodowe: inżynier, licencjat, magister
• art. 193 psw: Organ właściwy (rektor), w drodze
decyzji, stwierdza nieważność postępowania w
sprawie nadania tytułu zawodowego, jeżeli w
pracy stanowiącej podstawę nadania tytułu
zawodowego osoba ubiegająca się o ten tytuł
przypisała sobie autorstwo istotnego fragmentu
lub innych elementów
• cudzego utworu lub
• ustalenia naukowego.
Plagiat – postępowanie administracyjne
• Działania Rektora są obligatoryjne
• Decyzja o stwierdzeniu nieważności postępowania w sprawie
nadania tytułu zawodowego jest decyzją administracyjną
• Wcześniej Rektor poleca przeprowadzenie postępowania
wyjaśniającego
• Jeżeli w wyniku postępowania wyjaśniającego zebrany materiał
potwierdza popełnienie czynu (przypisanie sobie autorstwa
istotnego fragmentu lub innych elementów cudzego utworu lub
ustalenia naukowego) Rektor:
• wstrzymuje postępowanie o nadanie tytułu zawodowego do czasu
wydania orzeczenia przez komisję dyscyplinarną
• składa zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa.
Prawo cytatu
• art. 29 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach
pokrewnych
• Wolno przytaczać w utworach stanowiących samoistną
całość urywki rozpowszechnionych utworów lub
drobne utwory w całości, w zakresie uzasadnionym
wyjaśnianiem, analizą krytyczną, nauczaniem lub
prawami gatunku twórczości.
• art. 34 Można korzystać z utworów w granicach
dozwolonego użytku pod warunkiem wymienienia
imienia i nazwiska twórcy oraz źródła. Podanie twórcy i
źródła powinno uwzględniać istniejące możliwości.
Prawo cytatu w pracy dyplomowej
• Cytat jest dozwolony tylko we własnym samodzielnym
utworze np. pracy dyplomowej
• Celem cytatu musi być konieczność:
• wyjaśnienia jakiegoś zagadnienia,
• analiza krytyczna np. cudzego poglądu
• Cel cytatu decyduje o jego dozwolonych rozmiarach
• Konieczne jest podanie twórcy i źródła
- A. Xsiński, Prawo cywilne część ogólna, Kraków 2014, s. 28;
- A. Xsiński, https://www.prawo.pl, 08.05.2014 r.
Prawo cytatu - orzecznictwo
• Orzeczenie SN z 29 grudnia 1971 r. I Cr 191/71
• Wymaganiu wyraźnego wymienienia źródła, z którego
pochodzi fragment cudzego dzieła, nie czyni zadość
wymienienie tego dzieła w zestawieniu literatury, bez
jakiegokolwiek wyjaśnienia ani zasady, ani stopnia
wykorzystywania tego dzieła, a w szczególności że
dokonano z niego przedruku określonej części”
• Wyrok SN z 23 listopada 2004 r. I CK 232/04
• Przytoczenie cudzego utworu nawet w całości jest
dozwolone, jeżeli następuje w celu określonym w art. 29
ust. 1 ustawy (wyjaśnianie, analiza krytyczna), przy czym
przytaczany utwór musi pozostawać w takiej proporcji do
wkładu twórczości własnej, aby nie było wątpliwości co do
tego, że powstało własne dzieło.
Wyłączenia spod ochrony prawa autorskiego
• Nie stanowią przedmiotu prawa autorskiego (utworu):
• akty normatywne i ich urzędowe projekty (m.in. ustawy,
rozporządzenia)
• urzędowe dokumenty, materiały, znaki i symbole
• opublikowane opisy patentowe i ochronne (dot. zgłoszonych do
Urzędu Patentowego wynalazków i wzorów użytkowych)
• proste informacje prasowe
• odkrycia, idee, procedury, metody i zasady działania oraz
koncepcje matematyczne (może być „ustaleniem naukowym”
wg art. 193 psw)
Plagiat w pracach dyplomowych
dr Joanna Szyjewska-Bagińska
Dziękuję za uwagę

similar documents