Skólabragur

Report
Skólabragur?
Gunnar Gíslason
Fræðslustjóri Akureyrarbæjar
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Viðfangsefni dagsins!
Hvað er skólabragur?
 Hvaða þýðingu hefur skólabragur fyrir
líðan og starfsgleði nemenda og
starfsfólks?
 Hver er þáttur nemenda, foreldra,
starfsfólks og grenndarsamfélags í að
rækta og viðhalda góðum skólabrag?

Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Skólabragur - Skilgreining
Hugtak sem er notað um samskipti og
gildi sem eru sérstök og dæmigerð fyrir
skóla í heild.
 Það sem mótar hann eru skráðar og
óskráðar reglur sem hafðar eru í heiðri.
 Erfitt að tilgreina hvað hefur áhrif á hann
hverju sinni, en sérkenni geta mótast af
stærð, áherslum, verklagi og aldri.

Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Skólabragur – Gildi - Samskipti
Virðing – Traust - Umburðarlyndi
Sveigjanleiki - Fjölbreytni
Kærleikur – Gleði - Bjartsýni
Skilvirkni – Árangur
Leiðsögn – Tillitssemi - Samvinna
Ábyrgð – Lýðræði
Jafnræði - Jafnrétti
Skýr skilaboð – Samkvæmni
Hófsemi
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Gleði – kærleikur - fjölbreytni

Kennari sem aldrei leyfir börnunum
nokkra hvíld eða hressingu frá strangri
vinnu, en reynir að gera líf þeirra að
“kirjugarði dauðra vona”, á ekki heima í
skólastofu.
 D.C. Murphy 1917
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Umburðarlyndi – Tilltssemi - Gleði
“Sumir kennarar hafa ekki annað að bjóða
börnunum en súran svip og stranga vinnu.
Það var ekki nema eðlilegt að drenghnokki
einn, sem orðinn var þreyttur á að horfa á
þungbrýna kennarann sinn, færi fram á að
sér yrði komið fyrir í þorpi, þar sem hann
hafði heyrt sagt að skólahúsið væri of lítið
til að rúma öll börnin!”
D.C. Murphy 1917
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Árangursríkir skólar

Samantekt úr rannsóknum síðustu áratuga –
Duttweiler
◦ Nemendamiðaðir
◦ Gera kröfur og bjóða ögrandi verkefni
◦ Veita leiðsögn sem hvetur til náms
◦ Jákvæður skólabragur
◦ Áhersla á samvinnu
◦ Öflug símenntun
◦ Deila forystu
◦ Skapandi lausnaleit
◦ Virk tengsl við foreldra og nærsamfélag
 (Sergiovanni;2006 bls. 196-197)
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Aðalnámskrá – Drög - Skólabragur
Nemendur þurfa að tileinka sér í daglegu lífi ýmsa þætti til þess
að vera virkir þátttakendur í lýðræðisþjóðfélagi, þ. á m.
samskiptahæfni, virðingu, umburðarlyndi og skilning á
uppbyggingu lýðræðislegs þjóðfélags. Nemendur þurfa að læra
að umgangast hvern annan í sátt og samlyndi og taka ábyrgð á
eigin framkomu og hegðum. Til þess að svo megi verða ber
starfsfólki skólans í hvívetna að stuðla að góðum starfsanda og
gagnvæmri virðingu allra í skólanum í samstarfi við nemendur,
foreldra og starfsfólk. Efla skal félagsfærni nemenda með því að
skapa þeim tækifæri til virkrar þátttöku í skólastarfi. Jákvæður
skólabragur er í eðli sínu forvarnastarf og getur dregið úr
neikvæðum samskiptum, s.s. einelti og öðru ofbeldi.
Leggja þarf áherslu á námsaga og sjálfsaga nemenda. Meðal
grundvallarréttinda nemenda er að hafa vinnufrið í skólanum
þannig að þeir geti náð sem bestum tökum á náminu og að
kennslan nýtist þeim sem best. Því þarf að leggja áherslu á að
skapa jákvæðan skólabrag í hverjum skóla og góðan vinnuanda í
einstökum bekkjardeildum og námshópum.
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Stefnuþættir
Vídd
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Skiptir skólabragur máli

Rannsókn Ingvars Sigurgeirsson og
Ingibjargar Kaldalóns:
„Gullkista við enda regnbogans“
Rannsókn á hegðunarvanda
í grunnskólum Reykjavíkur
skólaárið 2005–2006
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Jákvæður skólabragur – minnst agavandamál
Viðhorf til foreldra mjög jákvæð og
áhersla á öflugt foreldrastarf
 Gagnkvæm virðing
 Starfsmenn sýna umhyggju
 Hlýlegt umhverfi
 Hlustað á nemendur
 Nemendur bera á byrgð
 Bekkjarfundir
 Samverustundir - reglulegar

Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Jákvæður skólabragur – minnst agavandamál
Nemendum sýnt traust
 Jafningjafræðsla
 Öflug lífsleiknikennsla
 Trú á nemendur
 Sveigjanleiki
 Blöndun nemendahópa innan árgangs eða
aldurshópa
 Samstaða kennara – lausnamiðuð samvinna
 Skýr skilaboð – kennarar og starfsmenn
fyrirmyndir

Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Jákvæður skólabragur - stjórnendur
Sýnilegir
 Fylgjast vel með eru á ferli
 Stýra reglulega samkomum nemenda
 Halda reglulega fundi
 Bregðast við


Minnst agavandamál þar sem jákvæður
skólabragur ríkti – lausnir en ekki vandi
sem aðrir eiga!
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Hlutfall þeirra sem eru mjög eða frekar sammála
Skortur á fjárveitingum
81
Geðræn vandamál nemenda
70
Skýringar á
vanda skólanna
65
Skortur á utanaðkomandi stuðningi sérfræðinga
Skortur á úrræðum
64
Slæmur félagslegur aðbúnaður (erfiðleikar heima fyrir)
59
Óheppilegar uppeldisaðferðir foreldra
51
Skortur á sérhæfðu starfsfólki
51
Of mörg börn í bekk/rymi
51
34
Húsnæði ábótavant
Fjölbreytni nemendahópsins
Hlutfall þeirra sem eru
mjög eða frekar
sammmála
31
Röng stefna í skólamálum (t.d. Skóli án aðgreiningar)
29
28
Erfitt samstarf við foreldra þeirra barna sem um ræðir
Slæmur félagsskapur
26
Starfsmenn kunna ekki nægilega vel til verka
20
Fengið frá Ingvari Sigurgeirssyni og
Ingibjörgu Kaldalóns
16
Einhæfar kennsluaðferðir
Skortur á samstöðu starfsfólks
12
Veik stjórnun agamála
11
“Gullkista við enda regnbogans”
8
Fíkniefnavandi nemenda
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
0
20
40
60
80
100
Neikvæður skólabragur - ástæður
Athyglisvert að helst er um að kenna
skorti eða atriðum sem eru utan skólans
– snerta ekki kennarastarfið sjálft
 Skortur á fjárveitingum í góðæri – hvað
gerist þá í hallæri?
 Er jákvæður skólabragur háður
fjárveitingum og verður því neikvæður við
“skort”?

Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Skólabragur - framtíðin

Fæst þeirra atriða sem hér hafa verið
nefnd kosta í sjálfu sér fjármagn en
skortur getur valdið neikvæðni og
vanmætti sem dregur úr fólki vilja – Því
þarf sterka, jákvæða og bjartsýna forystu
sem leitar lausna, hvetur til aðlögunar/
breytinga og bendir á að þrátt fyrir minna
fjármagn er fjármagnið enn mjög mikið og
bjargirnar með.
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar
Skólabragur - niðurstaða

Jákvæður skólabragur skiptir máli.

Bjargirnar eru til staðar í miklum mannauði
og góðri aðstöðu!

Gleymum okkur ekki við að horfa á trén, því
þau eru hluti skógarins sem við þurfum
einnig að líta til.

Kveikjum því á kerti fremur en að kvarta yfir
myrkrinu!
Gunnar Gíslason fræðslustjóri Akureyrar

similar documents