Slide 1

Report
Хөдөө Аж Ахуйн салбарын
Санхүүгийн үйлчилгээ
Л.Оюун-Эрдэнэ
Голомт банк
2014-12-15
1
Эдийн засгийн ерөнхий үзүүлэлт
ДНБ-ий бүтэц /тэрбум төгрөг/
ЭКСПОРТЫН БҮТЭЦ
ЭКСПОРТЫН БҮТЭЦ,
салбараар
17,550
2013
14,4%
Мал, ургамлын гаралтай
бүтээгдэхүүн
14,013
2012
14,1%
11,088
2011
Бусад салбар
12,3%
Хөдөө аж ахуй
8,415
2010
14,3%
-
5,000
10,000
15,000
0,78%
185.0
4,80%
222.6
4,29%
50.4
1,30%
53.8
1,03%
2.8
0,07%
8.4
0,16%
Бусад
3,586.8
92,9%
4,864.9
93,74%
Нийт экспорт
3,861.1
100%
5,190.4
100%
Самнасан ноолуур
Хонины самнаагүй ноос
Монгол улсаас экспортлож байгаа бүтээгдэхүүний 6,2%
буюу 325,5 сая долларын хөдөө аж ахуйн бүтээгдэхүүн
10,716
Хөдөө аж ахуй
экспортолсон байна.
 Банкуудын нийт зээлийн 288 тэрбум төгрөг буюу 2,3% нь
Боловсруулах
хөдөө аж ахуйн салбарт гаргасан зээл байна.
10,000
6,941
5,598
Бусад
3,228
НИЙТ
2,000
142
170
186
227
288
2010
2011
2012
2013
2014Q3
ДНБ-ний14,4%-г Хөдөө аж ахуйн салбар бүрдүүлж байна.

12,551
4,000
Эзлэх %
40.7

6,000
сая USD
20,000
14,000
8,000
Эзлэх %
0,93%
Банкуудын нийт зээл /тэрбум төгрөг/
12,000
сая USD
2014-XI
36.0
Угаасан ноолуур
НИЙТ ДНБ
2013-XI
Голомт банкны хэрэгжүүлж буй төсөл, хөтөлбөрүүд:
Засгийн газрын хөтөлбөрүүд:

Засгийн газар
Монгол банк


Монгол улсын
хөгжлийн банк



Үнэ тогтворжуулах төсөл хөтөлбөр
Эрчимжсэн АА-г хөгжүүлэх, Зоорь
агуулахыг нэмэгдүүлэх, Гурил
үйлдвэрлэгчдэд олгох
Ноолуурын үйлдвэрлэлийг
дэмжих, экспортыг нэмэгдүүлэх
зээл
Олон улсын байгууллагын төсөл хөтөлбөрүүд:
Азийн
хөгжлийн
банк
Дэлхийн
банк
Хөдөө аж ахуй, хөдөөгийн хөгжил
төсөл


Хувийн хэвшлийг хөгжүүлэх төсөл I,II

Жижиг дунд үйлдвэрлэлийг хөгжүүлэх,
байгаль орчин хамгаалах 2 үе шаттай
төслийн зээл I, II
Стратегийн ач холбогдол бүхий
JICA
Сүү, Хүлэмж, Ноос, Ноолуурын
салбарт олгож буй Чингис бондын
хөтөлбөрүүд

Дунд болон урт хугацаны ECA зээл
ҮХААЯ-ы Арьс ширний

Богино хугацааны худалдааны
үйлдвэрлэл эрхлэгчдэд олгох зээл
Гадаад
Экспортыг дэмжих, Импортыг
худалдааны санхүүжилт, зээлийн шугам:
орлох ЗГ-н 888 төсөл
санхүүжилт Commerzbank, BHF Bank,
ЖДҮХСангийн зээл
Deutsche Bank, KEXIM, Baoshang bank,
ICBC
Голомт банкаар ХАА-н салбарт олгогдсон төслийн зээлүүдийн үр дүн
ЖАЙКА төслийн
зээл 2006
Атрын 3-р аян 2008
ЖДҮХСангийн
төслийн зээл 2011
АХБ, Хөдөө аж ахуй,
хөдөөгийн хөгжил
төсөл 2011
Үнэ тогтворжуулах
төсөл хөтөлбөрүүд
2013
Хугацаа: 2017 оны 12 сар хүртэл
Хүү:
8% жилийн
Онцлог: Үндсэн бүтээгдэхүүн болох Сүү, Ноос,
Ноолуурыг түүхийгээр нь бус эцсийн
бүтээгдэхүүн болгож экспортлох
Үр дүн: Нийт 135 аж ахуйн нэгжид 177 тэрбум
төгрөгийн зээл баталсан байна.
Хугацаа: 10 хүртэл жил
Хүү:
MNT 7.0% жилийн
USD 5.0% жилийн
Үр дүн: Нийт 17 аж ахуйн нэгжид 3,5 тэрбум
төгрөгийн зээл гаргасан.
Чингис бондын 5
төсөл 2013
Хугацаа: 5-аас дээш жил
Хүү:
7,5% жилийн
Үр дүн: Нийт 7 аж ахуйн нэгжид 15,3 тэрбум
төгрөгийн зээл гаргасан.
Ноолуурын
эргэлтийн
хөрөнгийн зээл
2014
Хугацаа: 5 жил хүртэл
Хүү:
9-12.5% жилийн
Үр дүн: Нийт 11 аж ахуйн нэгжид 12,4 тэрбум
төгрөгийн зээл гаргасан.
Хугацаа: 5 жил
Хүү:
7% жилийн
Үр дүн: Нийт 23 аж ахуйн нэгжид 8,4 тэрбум
төгрөгийн зээл гаргасан.
Арьс ширний
төслийн зээл
2014
Хугацаа: 5 жил
Хүү:
7% жилийн
Үр дүн: Нийт 9 аж ахуйн нэгжид 16,3 тэрбум
төгрөгийн зээл гаргасан.
Хугацаа: 7 жил
Хүү:
8-10% жилийн
Үр дүн: Нийт 2 аж ахуйн нэгжид 7,7 тэрбум
төгрөгийн зээл гаргасан.
Импортыг орлох
888 төслийн зээл
2014
Хугацаа: 3 жил
Хүү:
3,8% жилийн
Онцлог: Мах хүнсний бүтээгдэхүүн нөөцлөх
стандарт хангасан зоорь агуулах, эрчимжүүлсэн
АА бий болгох.
Үр дүн: Нийт 17 аж ахуйн нэгжид 25,4 тэрбум
төгрөгийн зээл гаргасан.
Хугацаа: 5 жил
Хүү:
7% жилийн
Үр дүн: Нийт 5 аж ахуйн нэгжид 380 сая төгрөгийн
зээл гаргасан.
Нийт үр дүн: Голомт банкаар олгогдсон төслийн
зээлийн 55%-ийг буюу 220,8 тэрбум төгрөгийн
зээлийг ХАА-н салбарын бизнес эрхлэгчдэд
олгосон байна
Чингис бондын хөтөлбөрийн хэрэгжилтийн байдал:
Голомт банкны:
№
Салбар
ХБ-с
олгосон зээл
(сая төг)
ҮХААЯ-с хүлээн
авсан төслийн тоо
Шийдвэрлэсэн:
Үүнээс дэмжсэн:
Дүн
Тоо
Дүн
Тоо
106 345.2
80
108 051.1
68
74 781.7
41
2 Ноос
55 664.4
51
130 069.0
43
44 265.0
16
3 Оёдол
11 199.3
41
26 104.6
31
3 030.6
14
4 Сүү
38 497.9
203
111 613.8
113
33 086.2
37
5 Хүлэмж
27 323.6
114
69 963.9
70
22 147.05
27
239 030.3
489
445 802.4
325
177 310.55
135
1 Ноолуур
Нийт
Нийт хүлээж авсан төсөл 489
Шийдвэр гарсан 66%
Шинэ төсөл 9%
Судалгаанд байгаа 25%
Нийт шийдвэр гарсан 66%-н төслөөс:
38,8% нь татгалзсан
 27,2% нь олгохоор батлагдсан зээл

Чингис бондын хөтөлбөрүүдийн үр дүн:
Ноос, ноолуурын салбарын хүчин чадлын өсөлт
Сүүний салбарын өсөлт
125%
140%
84%
120%
Цаашид 11594 мянган тоннд хүрэх
100%
80%
60%
40%
Шилмэл үүлдрийн үнээний тоог
цаашид 2542 тоо толгойд
хүргэх
20%
0%
Самнах
/Боловсруулах хүчин
чадлын өсөлт, жилд/
Сүлжих, холбох
машины өсөлт
Хүлэмжийн салбарт гарсан хүчин чадлын өсөлт
Ноос
Ноолуур
Сүү
Хүлэмж
1 дэд зээлдэгчид олгосон
зээлийн дүн /сая төг/
Хамгийн бага Хамгийн их
75
9 100
45
15 000
20
6 000
15
8 240
9000
8000
7000
6000
5000
4000
3000
2000
1000
0
Цаашид өсөх
7800 тн
5080 тн
4800 тн
Тариалалтын талбай
16 га-аар өссөн.
Цаашид 25,4 га
хүрнэ.
3200 тн
10401610
тн тн
Улаан лооль /тн Өргөст хэмх /тн Бусад /тн жилд/
жилд/
жилд/
ХАА-н салбарт санхүүжилтын хүндрэлтэй асуудлууд
•
ХАА-н салбарын онцлог
- Урт хугацаанд хөрөнгө оруулалтаа нөхдөг
- Мөнгөн урсгал тодорхой мөчлөгтэй
- Барьцаа хөрөнгийн хүрэлцээгүй байдал болон үнэлгээний асуудал
- Байгаль орчны эрсдлүүд
- Эцсийн бүтээгдэхүүний борлуулалтын суваг
- Эдийн засгийн үр ашиггүй хэт жижиг төслүүд
- Боловсон хүчний дутагдал
- Тоног төхөөрөмжийн ашиглалт, ажиллуулж байгаа байдал хангалтгүй
•
Санхүүжилт
- Урт хугацааны ХАА-ын салбарын онцлогт тохирсон санхүүжилт шаардлагатай
- Одоогийн санхүүжилтийн эх үүсвэр нь Засгийн газар, Улсын төсвөөс хараат байх нь
зөвүү ?
•
Арилжааны банкуудын оролцоо
- Зээлийн эцсийн хариуцлагыг санхүүжүүлэгчийн өмнө банк хүлээдэг
- Банкны үйл ажиллагааны ачаалал, зардал өндөр
- Мэргэжлийн экспертын хөндлөнгийн дүгнэлт шаардлагатай байдаг
- Цэвэр хүүгийн орлого бага
Асуудлыг шийдвэрлэх санал, дүгнэлт
•
Эрсдлийг хэмжих, удирдах
-
•
Компаниудыг бодлогоор дэмжих
-
•
Даатгалыг хөгжүүлэх /ТЭМ ноос ноолуур, мал эд хөрөнгө барьцааны даатгал/
ТЭМ-ын чанарыг анхаарах, сайжруулах, ноос ноолуурын гарцыг өсгөх
Тоног төхөөрөмжийг эзэмших, ажиллах ур чадварыг нэмэгдүүлэх
Малын үр ашиг, үржил селекцийг сайжруулах, эрүүл ахуйн стандарт мөрдөх
Тэжээл бэлтгэл, сүүн бүтээгдэхүүний тээвэрлэлт ханган нийлүүлэлтийн Бүсчилсэн нийлүүлэлтийн
сүлжээг хөгжүүлэх
Өртгийг бууруулж, бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэлийг нэмэгдүүлэх
ХАА-н эцсийн бүтээгдэхүүний борлуулалтыг ЗГ-ын бодлогоор дэмжих, экспортын гэрээ
хэлэлцээрийг дэмжих, угаасан ноолуурыг экспортлохгүй байх
Хэт жижиг төслүүдийг олноор санхүүжүүлэхийн оронд томоохон төслүүдийг бодлогоор дэмжих
Зээлийн батлан даалтын сангийн нэг компанид олгох батлан даалтын хэмжээг өсгөх
Зээл бус дэмжлэг мэт ойлголтыг өөрчилж, бизнесээ өргөжүүлэх өрсөлдөх чадварыг нэмэгдүүлэх
Салбарын онцлогт тохирсон шинэ хэлбэрийн санхүүжилт
-
ХАА-н санхүүжилтийн туршлагатай ОУ-ын санхүүжүүлэгчидтэй хамтран ажиллах
ХАА-н салбарыг дэмжин хөгжүүлж,
эх орондоо үйлдвэрлэсэн
Эрүүл хүнсээр Дэлхийг хангацгаая

similar documents