نقش مديريت تجربه در حل مسائل مديريتي و سازماني

Report
‫مدیریت سرمایههای انسانی به عنوان یکی از مهمترین استراتژی‌های هر دولت شناخته می‌شود و مدیریت دانش به عنوان یکی از آخرین تکنیک‌های مدیریتی‪ ،‬نقش‬
‫در سازمان‪،‬‬
‫مهمی را به عنوان بخش ی از استراتژی‌های مدیریت سرمایه‌های انسانی بازی می‌کند‪ .‬یكی از مهمترین ابزارها برای رشد یادگیری و توسعه دانش ‌‬
‫مديريت تجارب سازمانی است‪.‬‬
‫قانون برنامه پنجم توسعه جمهوري اسالمی ایران‪ ،‬فصل دوم (علم و فناوري) مواد ‪ 15‬تا ‪:23‬‬
‫نهادینه کردن تجارب علمی و عملی انقالب اسالمی و دفاع مقدس با انجام فعالیتهاي آموزش ی‪ ،‬پژوهش ی و نظریه پردازي درحوزه هاي مرتبط‪.‬‬
‫بند ‪16‬سياستهاي كلي نظام اداري ابالغي از سوي مقام معظم رهبري‌‪:‬‬
‫دانش بنیان كردن نظام اداری از طریق بكارگیری اصول مدیریت دانش و یكپارچه سازی اطالعات‪ ،‬با ابتناء بر ارزشهای اسالمی‪.‬‬
‫‪‬‬
‫تجربه از نظر مدیران به چه معناست؟‬
‫‪‬‬
‫الگوی مفهومی مدیریت تجربه از چه ویژگی‌ها و مولفه‌هایی تشکیل شده است؟‬
‫‪‬‬
‫فرایند مدیریت تجربه در مرکز آموزش مدیریت دولتی چیست؟‬
‫‪‬‬
‫مهمترین مسائل مدیریتی در سازمان از چه مولفه ها و فرایندهايی برخوردار مي‌باشد؟‬
‫‪‬‬
‫دانش یا خرد عملی است که از آنچه که شخص مشاهده کرده یا با آن مواجه شده‪ ،‬بدست می‌آید و اعتبار مشخص ی دارد که‬
‫به موقعیتهایی که در آن اتفاق افتاده است محدود می‌شود؛‬
‫‪‬‬
‫راه حل مشخص برای مشکل مشخص ی که رخ داده است؛‬
‫‪‬‬
‫درس آموخته شده ای از یک رویداد مشخص؛‬
‫‪‬‬
‫تصمیم مشخص ی که در موقعیت معین و مشخص ی گرفته شده است؛‬
‫‪‬‬
‫مربوط به اخذ یک تصمیم قطعی می‌باشد‪.‬؛‬
‫بخش مشخص ی از اطالعات که مستقیما ‌‬
‫‪‬‬
‫کار که مناسب برای استفاده در یک نوع وظیفه مشخص می‌باشد‪.‬‬
‫فرایند‪/‬جریان کار مربوط به بهترین راه انجام ‌‬
Experience Factory ‫کارگاه تجربه‬

The Quality Improvement Paradigm(QIP)‫پارادایم بهبود كیفیت‬

Organizational memory (OM)‫حافظه سازمانی‬

Case-based Reasoning (CBR)‫استدالل نمونه محو ‌ر‬

(EF/CBR) ‌‫ استدالل نمونه محور‬/‫کارگاه تجربه‬

(LLS/CBR) ‌‫ استدالل نمونه محور‬/ ‫سیستم های دروس آموخته‬

Experience Management Model‫مدل مديريت تجربه برگمان‬

Experience Management System ‫سیستم مدیریت تجربه‬

A waterfall model of experience management ‫مدل آبشاری مدیریت تجربه‬

Experience life-cycle ‫چرخه عمر تجربه‬

‫‪ ‬مدل تجربه سازماني مديران و تبيین عناصر اصلي آن (شعبان الهی‪ ،‬عادل آذر و علی رجب‬
‫زاده‪)1383 ،‬‬
‫‪ ‬ساختار نظام مستند سازی تجربیات سازمانی مدیران (شعبان الهی‪)1384 ،‬‬
‫‪ ‬چارچوب مفهومي مديريت تجربه ( بهروز ّ‬
‫دري و مهدی محمود صالحي‪)1385 ،‬‬
‫‪ ‬مدل بومی مستندسازی تجربیات خبرگان صنعت نفت (روح هللا توالیی‪)1387 ،‬‬
‫‪ ‬الگوی مستندسازی تجارب مدیران (ياسر گلدوست جويباري‪ ،‬مريم اسالميان‪)1388،‬‬
‫روش گردآوري داده ها مطالعات کتابخانه‌ای (کتب و مقاالت معتبر) و مصاحبه عمیق با خبرگان‪ ،‬جامعه مورد بررس ی مدیران مرکز آموزش‬
‫مدیریت دولتی و روش تجزيه و تحليل داده ها و اطالعات روش تحلیل مضمون می‌باشد‪.‬‬
‫روش تحلیل مضمون (‪ ،)Thematic Analysis‬فرایندی برای تحلیل داده های متنی است و داده‌های پراکنده و متنوع را به‬
‫داده‌هایی غنی و تفصیلی تبدیل می‌‌کند‪.‬‬
‫‪‬‬
‫مرکز انجام‬
‫نفر ‌از مدیران ‌‬
‫مرکز آموزش مدیریت دولتی‪ ،‬مصاحبه‌هایی عمیق ‌و اکتشافی با شش ‌‬
‫در ‌‬
‫به منظور‌ شناسایی مهمترین مسائل مدیریتی ‌‬
‫در بخش‌های‬
‫ن موجود ‌‬
‫‌تر تفکیک شده ‌و مضامین مشهود ‌و مکنو ‌‬
‫ی به بخش‌های کوچک ‌‬
‫در نهایت متن مصاحبه‌ها جهت کد‌گذار ‌‬
‫پذیرفت‪‌ ،‬‬
‫اگیر می‌باشند‪.‬‬
‫کد‌گذاری‌ شده متن استخراج گردیدند که شامل ‪ 232‬مضمون‌ پایه‪ 78 ،‬مضمون‌ سازمان‌دهنده و ‪ 22‬مضمون‌ فر ‌‬
‫‌از طریق روش هایی چون‌ مصاحبه با افراد‪ ،‬نوشتن تجارب‪ ،‬برگزاری‌ کارگاه با‬
‫حضور‌ صاحبان تجربه‪ ،‬ثبت تجارب پس ‌از وقوع بصورت خالصه ‌و استخراج‬
‫تجارب ‌از طریق مطالعه مستندات انجام می گردد که حاصل آن بدست آوردن‬
‫تجربه خام می باشد‪.‬‬
‫تجارب خام به دالیلی چون خالصه و مبهم بودن‪ ،‬غیر قابل انعطاف بودن و محرمانه‬
‫بودن قابل انتشار و کاربرد مجدد نمی باشند‪.‬‬
‫طبقه بندی‪ ،‬دوباره نویس ی‪ ،‬شکل دهی مجدد‪ ،‬شاخص گذاری‪ ،‬ارائه توضیحات کوتاه‪،‬‬
‫در‬
‫دیگر مثل ‪ ،XML‬کشف مغایرت‌ها ‌و تناقضات موجود ‌‬
‫انتقال به فرمت های ‌‬
‫تجارب خام ‌و مقایسه ‌و یکپارچه‌سازی‌ تجارب‪ ،‬دوباره نویس ی تجارب پیچیده ‌و‬
‫ترسیم اشکال ‌و جداو ‌ل جهت تجسم دادن به تجارب ‌و سهولت درک آنها‪ ،‬استخراج‬
‫تجارب ‌و دانش ‌از تجربه خام ‌و تبدیل به رویه هایی جهت کاربرد مجدد‪.‬‬
‫گام انتشار عبارت است از تالش ی صریح و فعال جهت تطبیق تجربیات با کسانی که‬
‫ممکن است به آن نیاز پیدا کنند و کمک به آنها جهت استفاده از آن‪.‬‬
‫انتشار تاکید بر چالش توزیع فعال تجربیات به شخص درست‪ ،‬در زمان درست‪ ،‬در‬
‫شکل درست دارد‪.‬‬
‫کاربرد واقعی تجارب‪ ،‬به عنوان چسبی بین دانش و تجربه ذخیره شده و منتشر‬
‫شده و عکس العمل ها نسبت به آن با تجارب جدید می‌باشد‪.‬‬
‫در واقع بصیرت جدید کسب میشود و تجربیات نو در طول استفاده از تجربیات‬
‫قبلی ایجاد می‌شود‪.‬‬


(






)
























)
(










(





)

:

)
(



























(
)


(

)
/









‫برگزاری کارگاه‬
‫جلسات‬
‫کارشناسی‬
‫گفتگوی‬
‫همکاران‬
‫سخنرانی‬
‫مصاحبه‬
‫نوشتن تجارب‬
‫کد مضمون‬
‫فراگیر‬
‫مضامین فراگیر‬
‫‪1‬‬
‫ماموریت ها و شرح وظایف‬
‫‪2‬‬
‫مشکالت ساختاری‌‬
‫‪3‬‬
‫مشکالت برنامه ای‬
‫‪4‬‬
‫مشکالت قوانین‬
‫‪5‬‬
‫خالء مدیریت تجربه‬
‫‪6‬‬
‫محیط سازمان‬
‫‪7‬‬
‫مشکالت فرهنگ سازمانی‬
‫مضامین سازمان دهنده‬
‫تکرار‬
‫انجام شرح وظایف واحد‬
‫‪2‬‬
‫ابالغ وظایف جدید سازمانی‬
‫‪7‬‬
‫تحقق ماموریت سازمان‬
‫‪2‬‬
‫تحقق اسناد باالدستی‬
‫‪1‬‬
‫ادغام سازمان‬
‫‪6‬‬
‫ساختار نامتناسب‬
‫‪6‬‬
‫محدودیت اختیارات‬
‫‪8‬‬
‫ابهام وظایف‬
‫‪1‬‬
‫محدودیت امکانات‬
‫‪3‬‬
‫تحقق برنامه ساالنه‬
‫‪1‬‬
‫عدم برنامه ریزی‬
‫‪1‬‬
‫خال قانونی‬
‫‪4‬‬
‫موانع قانونی‬
‫‪5‬‬
‫نادیده گرفتن قانون‬
‫‪2‬‬
‫عدم استفاده از تجربیات سازمانی‬
‫‪2‬‬
‫تاثیر جریانات سیاس ی بر سازمان‬
‫‪4‬‬
‫عدم حمایت نهادهای باالدستی‬
‫‪3‬‬
‫فرهنگ بوروکراتیک‬
‫‪2‬‬
‫کد مضمون‬
‫فراگیر‬
‫مضامین فراگیر‬
‫‪8‬‬
‫مشکالت مدیریت‬
‫‪9‬‬
‫مشکالت منابع انسانی‬
‫‪10‬‬
‫مدیریت تجربه‬
‫‪11‬‬
‫تعهد کاری‌‬
‫‪12‬‬
‫بهبود ساختار‬
‫‪13‬‬
‫مدیریت منابع سازمان‬
‫مضامین سازمان دهنده‬
‫تکرار‬
‫عدم انتخاب مدیران از درون سازمان‬
‫‪1‬‬
‫عدم ثبات مدیریت‬
‫‪6‬‬
‫تغییر راهبرد‬
‫‪3‬‬
‫تنوع تصمیم گیری‬
‫‪1‬‬
‫عدم درک نیاز سازمان توسط مدیران ارشد‬
‫‪5‬‬
‫عدم امنیت شغلی‬
‫‪1‬‬
‫عدم کارایی کارکنان‬
‫‪2‬‬
‫کنار گذاشته شدن نیروی انسانی کارآمد‬
‫‪1‬‬
‫مقاومت سازمانی‬
‫‪1‬‬
‫محدودیت نیروی انسانی ماهر‬
‫‪5‬‬
‫ناعادالنه بودن تخصیص مزایا‬
‫‪4‬‬
‫کمبود انگیزه کارکنان‬
‫‪2‬‬
‫استفاده از تجربه سازمانی‬
‫‪3‬‬
‫انتقال تجربیات‬
‫‪1‬‬
‫اعتقاد به اثر بخش ی کار‬
‫‪2‬‬
‫تکلیف گرایی‬
‫‪6‬‬
‫بکارگیری تعهد کاری‬
‫‪4‬‬
‫ایجاد ساختار اجرایی‬
‫‪4‬‬
‫بهبود ساختار سازمانی‬
‫‪3‬‬
‫ارتقای رضایت شغلی کارکنان‬
‫‪1‬‬
‫توسعه منابع انسانی‬
‫‪2‬‬
‫تامین امکانات‬
‫‪3‬‬
‫تامین منابع انسانی‬
‫‪5‬‬
‫تامین منابع مالی‬
‫‪3‬‬
‫تعدیل منابع انسانی‬
‫‪2‬‬
‫توسعه منابع‬
‫‪3‬‬
‫ارتقای انگیزش کارکنان‬
‫‪2‬‬
‫استفاده بهینه از امکانات‬
‫‪1‬‬
‫کد مضمون‬
‫فراگیر‬
‫مضامین فراگیر‬
‫مضامین سازمان دهنده‬
‫تکرار‬
‫‪14‬‬
‫بهبود سیستم ها و روش های کاری‌‬
‫مکانیزاسیون زیر ساختها‬
‫مکانیزاسیون فعالیتها‬
‫انجام روش های بهبود عملکرد‬
‫برون سپاری‬
‫بهبود فرایندها‬
‫تهیه روش اجرایی‬
‫ضابطه مند شدن فعالیت ها‬
‫بکارگیری نظام مناسب‬
‫‪1‬‬
‫‪2‬‬
‫‪4‬‬
‫‪1‬‬
‫‪4‬‬
‫‪2‬‬
‫‪5‬‬
‫‪9‬‬
‫‪15‬‬
‫ایجاد هویت سازمانی‬
‫ایجاد هویت سازمانی‬
‫‪2‬‬
‫‪16‬‬
‫بهبود ارتباطات‬
‫بهبود ارتباطات برون سازمانی‬
‫بهبود ارتباطات سازمانی‬
‫‪2‬‬
‫‪7‬‬
‫‪17‬‬
‫بهبود فرهنگ سازمانی‬
‫بهبود قوانین‬
‫بهبود فرهنگ سازمانی‬
‫‪6‬‬
‫ابالغ بخشنامه‬
‫‪1‬‬
‫‪19‬‬
‫مدیریت اثربخش‬
‫‪20‬‬
‫بهبود عملکرد سازمان‬
‫ارائه برنامه‬
‫تبدیل تهدید به فرصت‬
‫تفویض اختیار‬
‫مدیریت مشارکتی‬
‫حمایت مدیریت ارشد‬
‫کنترل و نظارت‬
‫اعتقاد به وجود مساله‬
‫حل مساله با هزینه کم‬
‫افزایش بهره وری سازمان‬
‫اثر بخش ی سازمان‬
‫تسهیل دسترس ی به اطالعات‬
‫کارایی سازمان‬
‫مقبولیت سازمانی‬
‫مقبولیت ملی سازمان‬
‫یادگیری سازمانی‬
‫تحقق هویت سازمانی‬
‫‪3‬‬
‫‪1‬‬
‫‪1‬‬
‫‪4‬‬
‫‪1‬‬
‫‪1‬‬
‫‪1‬‬
‫‪2‬‬
‫‪2‬‬
‫‪12‬‬
‫‪2‬‬
‫‪1‬‬
‫‪3‬‬
‫‪4‬‬
‫‪3‬‬
‫‪3‬‬
‫‪21‬‬
‫بستر سازی اجرای ماموریت سازمان‬
‫سازمان حرفه ای و تخصص ی‬
‫بستر سازی اجرای ماموریت سازمان‬
‫‪2‬‬
‫سازمان حرفه ای و تخصص ی‬
‫‪3‬‬
‫‪18‬‬
‫‪22‬‬
‫‪‬‬
‫بر‬
‫جهت کاربردی نمودن ‌و پیاده سازی‌ الگوی‌ مدیریت تجربه‪ ،‬پیشنهاد می‌شود عوامل ‌و شرایط زمینه‌ای اثرگذ ‌ار ‌‬
‫یر ساخت های نرم‌افزاری‌ ‌و مکانیزم‌های قانونی وبسترهای فرهنگی مورد‬
‫اجرای این فرایند شامل نظام‌های اجرایی‪ ،‬ز ‌‬
‫در سازمانهای متفاوت مورد مطالعه قر ‌ار گیرند؛‬
‫نیاز‪‌ ،‬از طریق انجام پژوهش‌های تلفیقی (کیفی ‌و کمی) ‌‬
‫‪‬‬
‫در سازمانها را با انجام پژوهش های کیفی‬
‫محققان می توانند مزایا ‌و منافع حاصل ‌از اجرای فرایند مدیریت تجربه ‌‬
‫در سازمانهای مختلف اثبات نمایند؛‬
‫احصا نموده ‌و با انجام تحقیقات کمی ‌‬
‫‪‬‬
‫در سازمان حاصل نمود‪ ،‬یادگیری‌ ‌از‬
‫‌از آنجایی که مهمترین نتیجه‌ای که می‌توان ‌از بکارگیری‌ فرایند مدیریت تجربه ‌‬
‫در تحقیق‬
‫تجارب است ‌و سازمانها باید تجاربی را انتخاب نمایند که ارزش یادگیری‌ داشته باشند‪ ،‬پیشنهاد می‌گردد ‌‬
‫دیگری‌ معیازهای ارزیابی تجارب مورد پژوهش قر ‌ار گیرد‪،‬‬
‫‪‬‬
‫سازمانها به منظور‌ مهندس ی ‌و ذخیره سازی‌ تجارب می‌بایست تجارب را به صورت موضوعی طبقه بندی نم ‌وده ‌و‬
‫همراه با تجربه‪ ،‬کلیه اسناد ‌و مدارک مرتبط شامل صورتجلسات‪ ،‬نامه ها ‌و فرم ها و‪ ...‬را ذخیره نمایند‪ ،‬همچنین‬
‫در‬
‫موثر موج ‌ود ‌‬
‫تفسیر صاحب تجربه ‌از تمامی شرایط ‌و عوامل ‌‬
‫‌‬
‫مهمترین قسمت مستند‌سازی‌ که شامل توضیح ‌و‬
‫زمان کسب تجربه می‌باشد‪ ،‬الزم است به درستی انجام گیرد تا مشخصه‌های الزم به منظور‌ ایجاد قابلیت انطباق‬
‫در مورد موقعیت‌ها ‌و مخاطبان‬
‫پذیر گردد‪ ،‬بعالوه مالک تجربه باید بیان صریحی ‌‬
‫مسائل ‌و نیازهای آتی افراد امکان ‌‬
‫انتشار ‌و توزیع صحیح آن داشته باشد؛‬
‫‌‬
‫احتمالی تجربه به منظور‌‬
‫‪‬‬
‫در سازمان ها‪ ،‬تقویت ‌و ایجاد ارتباطات سازمانی‬
‫بستر مناسب جهت اجرای فرایند مدیریت تجربه ‌‬
‫به منظور‌ ایجاد ‌‬
‫مناسب ‌از طریق کاهش قوانین زائد ‌و سلسله مراتب پیچیده سازمانی‪ ،‬تشویق افراد به برقراری‌ رابطه با یکدیگر‪،‬‬
‫تشکیل گروه‌های کاری‌ پیشنهاد می‌گردد؛‬
‫‪‬‬
‫در سازمان‌های پروژه محور‌ ‌و وظیفه‌ای بطور‌ جداگانه مورد پژوهش قر ‌ار‬
‫عمر تجربه ‌‬
‫پیشنهاد می شود الگوی‌ چرخه ‌‬
‫گیرد؛‬
‫‪‬‬
‫در کشورهای مختلف وجود دارد‪،‬‬
‫در خصوص اجرای سیستم‌های مدیریت تجربه ‌‬
‫با توجه به تجربه موفقی که ‌‬
‫در‬
‫در سازمانها راه اندازی‌ شده ‌و مباحث نوین ‌‬
‫پیشنهاد می‌شود دوره‌ها ‌و کارگاه‌های آموزش تخصص ی مدیریت تجربه ‌‬
‫این حوزه به عالقه مندان آموزش داده شود؛‬
‫‪‬‬
‫عمر تجربه به عنوان یک الگوی‌ مطلوب‬
‫در سازمانها‪ ،‬چرخه ‌‬
‫به منظور‌ ترویج فرهنگ مستندسازی‌ ‌و مدیریت تجارب ‌‬
‫فرایند مدیریت تجربه به مدیران سازمان های دولتی عرضه گردد؛‬
‫‪‬‬
‫در حوزه مدیریت تجربه‪ ،‬پیشنهاد می‌شود همایش‌ها ‌و‬
‫در سطح جهان ‌‬
‫با توجه به برگزاری‌ محافل علمی مختلف ‌‬
‫عمر‬
‫در داخل کشور‌ برگز ‌ار گردد‪،‬کاربرد مدل چرخه ‌‬
‫نشست های علمی حول‌ این موضوع به صورت منظم ‌و دوره‌ای ‌‬
‫مرکز آموزش مدیریت دولتی یکی ‌از اهداف تحقیق نبوده است‪ .‬پیشنهاد این است که درصورت خواست‬
‫در ‌‬
‫تجربه ‌‬
‫مرکز فراهم شود‪.‬‬
‫در ‌‬
‫مسئوالن محترم‪ ،‬زمینه سازی‌ برای ارائه مدل کاربردی ‌‬

similar documents