Slide 1

Report
Investim në
zhillim në
fëmijëri të
hershme
18 Shtator 2013
Afërdita Spahiu,
UNICEF
Përmbajtja
Çfarë nënkuptohet me Zhvillimin në fëmijëri të
hershme?
Pse është i rëndësishëm?
Pse zhvillimi i hershëm është i rëndësishëm për
Kosovën?
Cka eshte zhvillimi ne femijeri te hershme
•Zhvillimi holistik – kognitiv,social, fizik,
emocional, gjuhësor, shpirtëror, moral etj. nga
faza prenatale deri në moshën 8 vjeçare
•shërbime të koordinuara dhe cilësore për
fëmijët e vegjël dhe familjet
•Shëndet, të ushqyerit, stimulimi i hershëm,
bashkëveprime pozitive sociale dhe emocionale
me kujdestarët, të lozurit, mundësitë e të
mësuarit, dhe mbrojtja nga dhuna
Pse është i rëndësishëm?
Vitet e para janë të rëndësishme…
Të Drejtat e njeriut (jeta, mbijetesa dhe zhvillimi, mosdiskriminimi,
interesi më i mirë për fëmijën, arsimimi, shëndeti, pjesëmarrja)
Neurobiologjia (neuronet, përvojat formësojnë kapacitetin e trurit)
Zvillimi i kapitali njerëzor
Zvogëlimi i varfërisë
lindja
6 vjet
14 vjet
(700 sinapsa të formuara për sekondë në vitet e hershme)
Zhvillimi trurit Pas Neglizhencës në Fëmijëri të Hershme
Human Development Case: Vulnerability
Investimet në kapital njerëzore
“
Rate of return to investment in human capital
Rates of Return to Human Capital Investment
Opportunity cost of funds
r
Preschool
0
School
Post-School
Age
Përfitimet
Pse në Kosovë
Me pak Foshnje me peshë të ulët
Me pak fëmijë me aftësi të kufizuara
= kosto më e ulët për sistemin
• 16% e fëmijëve vuajnë nga rritja e
pamjaftueshme
• 12 vdekje maternale raportuar në
2009
• 40% e të gjithë njerëzve të
Kosovës jeton me më pak se 2.50
US$
• Fëmijët me aftësi të kufizuara që
jetojnë nuk i gëzojnë plotësisht të
drejtat e tyre
• 15.5% regjistrimi ne arsimin
parashkollor të moshës 0 deri 5
• 26% regjistrimi në nivelin
parashkolli/parafillor
• 75% shkalla e pranimit në arsimin
parafillor
Suksesi i nxënësve më i lartë
= shpenzimet më të vogla për arsim
Femra fuqi punëtore
= rritje ekonomike
Prindësi më e mirë
= kosto më e ulët për mbrojtjen e
fëmijëve

similar documents