Vắt sữa - Hoạt động điều dưỡng

Report
Jenny Ormsby
Cheryl Bentley-Howard
Louise Cain
AVVRG celebrating more than 10 years of collaboration in Health Education
HCMC - 2014
VẮT SỮA CHO BÀ MẸ SINH NON
ĐẠI CƯƠNG
 Thảo
luận về những thách thức khi nuôi
con bằng sữa mẹ ở bà mẹ sinh non
 Thảo luận về những ảnh hưởng của việc
sinh non đối với mẹ
 Đại cương về tiến trình vắt sữa – tại sao,
khi nào và vắt như thế nào.
THÁCH THỨC
 Trẻ
có thể chưa bú mẹ ngay sau sinh, tùy
thuộc vào tuổi thai.
 Vấn đề duy trì nguồn sữa bằng việc vắt sữa
cho đến khi trẻ ngậm bắt vú được.
 Động lực của người mẹ trong việc cho con bú
VẤN ĐỀ CỦA TRẺ SINH NON
Ở
trẻ sơ sinh chưa trưởng thành, cho ăn
qua đường miệng có thể không an toàn
hoặc chưa thực hiện được vì hệ thần kinh
và hệ hô hấp chưa hoàn chỉnh
 Trẻ gặp khó khăn khi cần phải phối hợp
giữa các hoạt động bú, nuốt và thở.
 Bú yếu và khó khăn gây ra hiện tượng trào
ngược
VẤN ĐỀ Ở MẸ
 Chưa
chuẩn bị tâm lý cho một cuộc sinh
 Trẻ không thể bú mẹ, do vậy cần phải duy trì
nguồn sữa bằng việc vắt sữa.
 Mẹ
do vậy cần phải được hỗ trợ cũng như
được cung cấp thêm kiến thức từ nhân viên y
tế và gia đình
NHỮNG TÁC ĐỘNG TỪ VIỆC SINH
NON
 Lượng
sữa tiết ra thường tỷ lệ thuận với
tuổi thai () – có lẽ do tuyến sữa chưa
phát triển đầy đủ bởi thai kỳ kết thúc sớm.
 Sự lên sữa ở giai đoạn 2 (kích thích tiết
sữa) xảy ra chậm hơn ở những trường hợp
sinh non <28 tuần.
 Tuy nhiên phần lớn các bà mẹ có thể sản
xuất đủ sữa cho trẻ sơ sinh
NHỮNG YẾU TỐ CÓ THỂ LÀM GIẢM
LƯỢNG SỮA ĐƯỢC TIẾT RA
 Tuổi
thai
 Không vắt sữa thường xuyên
 Mẹ và con không ở chung phòng với nhau
 Không có sự tiếp xúc da kề da
 Trầm cảm và quá mệt mỏi sau sinh
 Bà mẹ quá trẻ
 Nhóm bà mẹ có thu nhập thấp
TiỀN SỬ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN SỰ
TIẾT SỮA
 Có
giải phẫu ở vú
 Có bất thường về nội tiết như suy giáp, hội
chứng buồng trứng đa nang
 Giải phẫu vùng ngực trước khi sinh con
 Thuốc điều trị cho mẹ, như
pseudoephedrine
TRỌNG TÂM CỦA SỰ HỖ TRỢ VÀ
CUNG CẤP THÔNG TIN
 Hướng
dẫn cho bà mẹ cách vắt sữa, vắt hết
sữa hoàn toàn 6 lần trong ngày.
 Tối ưu hóa việc tạo sữa
 Hướng dẫn bà mẹ cách dự trữ sữa được
vắt ra
 Giúp bà mẹ nhận biết khi nào có thể cho
trẻ bú và cách cho trẻ bú mẹ.
VẮT SỮA
 Máy
vắt sữa có thể giúp tiết kiệm thời gian và
sữa được vắt ra hiệu quả hơn.
 Máy bơm hút sữa tại bệnh viện cho phép rút hết
lượng sữa trong vú trong thời gian từ 10 – 15
phút.
 Kiểm tra phần áp vào núm vú đủ rộng để giúp
rút sữa hiệu quả
 Rút sữa bằng tay có thể làm mất thời gian hơn.
BẮT ĐẦU VẮT SỮA
 Nên
bắt đầu vắt sữa trước khi giai đoạn II
xảy ra, nếu trẻ chưa tự bú được. Thường là
24 – 48 giờ sau sinh.
 Việc trì hoãn vắt sữa sẽ làm giảm lượng
sữa tiết ra ở ngày 10 – 14 sau sinh (tuy
nhiên, đây chỉ là tạm thời)
 Sau 4 tuần lượng sữa sẽ nhiều hơn so với
lúc đầu
VẮT SỮA THƯỜNG XUYÊN
 Ít
nhất phải vắt 8 lần trong 24 giờ và vắt hết sữa
hoàn toàn trong mỗi lần vắt-theo dõi lượng sữa
tạo mới
 Sự tạo mới nguồn sữa xảy ra giữa nhưng lần vắt
sữa – việc sản xuất sữa khác nhau giữa các bà
mẹ và không liên quan đến thời gian vắt sữa
 Những bà mẹ có phản xạ tạo sữa kém (lượng sữa
tạo ra ít) có thể tăng thêm thời gian vắt sữa vào
ban đêm.
THEO DÕI
 Ghi
nhận thời gian và lượng sữa vắt được
trong những tuần đầu
 Điều này cho biết số lượng sữa vắt ra ở
mỗi lần sẽ có sự khác biệt
 Có thể thay đổi số lần vắt sữa để tối ưu
hóa lượng sữa được tái tạo
LƯỢNG SỮA
Yếu tố quan trọng nhất dự đoán sự
thành công của NCBSM là khả năng
tạo sữa của người mẹ để đáp ứng nhu
cầu của trẻ khi xuất viện về nhà
LƯỢNG SỮA
 Thường
trẻ sinh non cần khoảng 500ml
sữa mẹ mỗi ngày
 Bà mẹ chỉ sản xuất <350mls mỗi ngày vào
ngày 10-14 có nguy không đủ sữa cho trẻ
sau xuất viện
LƯỢNG SỮA
chung, lượng sữa cho trẻ sinh cực
non/rất non là 150mls/kg/ngày- bổ
sunhgthêm chất dinh dưỡng
 Có thể tăng khối lượng lên đến 200 ml/kg/
ngày nếu trẻ dung nạp tốt trong trường
hợp trẻ không có bệnh lý tim - phổi
 Nói
HIND MILK
 Hàm
lượng chất béo của sữa tăng lên thể
hiện từ sữa đầu đến sữa cuối cữ bú (hay 1
lần vắt sữa)
 Giọt cuối cùng của sữa, được gọi là
hindmilk, có hàm lượng chất béo và năng
lượng cao nhất
HINDMILK
 Khuyến
khích bà mẹ vắt đến giọt sữa cuối
cùng
 Massage vú ở những phút cuối cùng để
làm trống bầu vú có thể nhận được
hindmilk
 Massage cũng rất hữu ích trong việc giảm
căng sữa, giảm thiểu nguy cơ viêm vú
TỐI ƯU HÓA VIỆC TẠO SỮA
 Tạo
cơ hội để tăng sự sản xuất sữa càng
sớm càng tốt
 Nhận ra những yếu tố nguy cơ
 Vắt sữa thưởng xuyên, ít nhất 6 lần/ngày
 Có dụng cụ vắt sữa cạnh giường
 Kích thích núm vú
TỐI ƯU HÓA VIỆC TẠO SỮA
 Da
kề da
 Ngủ đủ giấc
 Dùng dụng cụ rút sữa
 Sử dụng thuốc kích thích tạo sữa
 Tránh căng thẳng
Tài liệu tham khảo
Abrams S, Hurst N Sept 2010
http://www.uptodate.com/contents/breast-milkexpression-for-the-preterm-infant
 Abrams S, Hurst N Sept 2010
http://www.uptodate.com/contents/breastfeeding-thepreterm-infant
 Lawrence R, Lawrence R. Breastfeeding A guide for the
Medical Profession 2011 7th Edition Elsevier Mosby
 Merenstein G, Gardner S. Handbook of Neonatal
Intensive Care 2006 6th Edition Mosby Elsevier
 Riordan, J Breastfeeding and Human Lactation 2005 3rd
Edition Jones and Bartlett


similar documents