Presentatie juridische aspecten

Report
Juridische aspecten van de elektronische
handtekening
VERA Studiedag | Leuven | 10 februari 2014
Johan Vandendriessche
Advocaat (crosslaw)
| www.crosslaw.be |
| [email protected] |
Elektronische handtekening in
het Belgische recht
Basis: richtlijn 1999/93/EC (momenteel onder
revisie)
Invoering in twee stappen
• Artikel 1322 B.W. (‘onderhandse akte’)
• Toepassing in het bewijsrecht
• Mogelijke gelijkstelling (appreciatiebevoegdheid van de
rechter)
• Wet van 9 juli 2001
• Algemene toepassing (breder dan alleen bewijsrecht)
• Juridische kader voor certificatiedienstverlening
2
Wat is een elektronische
handtekening?
Artikel 1322 B.W.
• “een geheel van elektronische gegevens dat aan een
bepaalde persoon kan worden toegerekend en het
behoud van de integriteit van de inhoud van de akte
aantoont”
Artikel 2, 1° W. 9 juli 2001
• “gegevens in elektronische vorm, vastgehecht aan of
logisch geassocieerd met andere elektronische
gegevens, die worden gebruikt als middel voor
authentificatie”
3
Soorten elektronische
handtekening
Gewone elektronische handtekening
Geavanceerde elektronische handtekening
•
•
•
•
Unieke band met ondertekenaar
Identificatie van de ondertekenaar
Aanmaak met middelen onder uitsluitende controle
Integriteitsvereiste
Gekwalificeerde elektronische handtekening
• Geavanceerde elektronische handtekening
• Gekwalificeerd certificaat
• Veilig aanmaakmiddel
4
Hybride elektronische
handtekening
Elektronische handtekening
• Materialisatie in equivalent dat voldoet aan de
voorwaarden van een geavanceerde elektronische
handtekening
Impact
• Materialisatie van een papierloze backoffice
• Statuut van een kopie?
Vormgeving
• Zegel met grafische elementen
• Barcode
• Serienummers
5
Principes
Assimilatiebeginsel (art. 4, §4 W. 9 juli 2001)
• Gekwalificeerde elektronische handtekening =
handgeschreven handtekening
• Opgelet voor bijkomende vereisten in de publieke
sector
Non-discriminatiebeginsel (art. 4, §5 W. 9 juli 2001)
• Geen discriminatie van elektronische handtekeningen
• Elektronische vorm
• Niet gebaseerd op gekwalificeerd certificaat
• Niet gebaseerd op certificaat geaccrediteerd
dienstverlener
• Niet aangemaakt met veilig aanmaakmiddel
6
Elektronische handtekeningen
in de publieke sector
Wettelijk kader wijzigt de
vertegenwoordigingsbevoegdheid niet
• Certificaat op naam van de lokale overheid
• Certificaat kan op naam van een (publiekrechtelijke)
rechtspersoon
• Specifieke identificatie van ondertekenaar in de
wetgeving
• Artikel 182 en 183 Gemeentewet
 Burgemeester en gemeentesecretaris
 Personeelsleden
 Delegatie via huishoudelijk reglement
 Delegatie aan lid College van Burgemeester en
Schepenen
7
Elektronische handtekening in
de publieke sector
Gemeen recht
• Wet van 9 juli 2001
• Afwijkingen zijn mogelijk voor de publieke sector
• Objectief, transparant, evenredig en niet-discriminerend
• Betrekking op de specifieke kenmerken toepassing
Bijzondere bepalingen
• Specifieke wetgeving in toepassing van voormelde
bepaling
• Geen coherentie
• Geval per geval analyse van de vereisten
8
Elektronische handtekening in
de publieke sector
Stedenbouw
• Elektronische dossierindiening
• o.a. art. 22/1 Besluit Vl. Regering dd. 28 mei 2004
“Alleszins geldt dat telkens wanneer dit besluit of zijn
bijlagen een handtekening vereisen, het betrokken
document ofwel een gewone handtekening omvat en
vervolgens ingescand wordt, ofwel een elektronische
handtekening omvat.”
• Zeer soepele toepassing (gewone elektronische
handtekening)
• Overbodige omschrijving
 Ingescande elektronische handtekening = gewone
elektronische handtekening
9
Elektronische handtekening in
de publieke sector
Milieuwetgeving
• Milieuvergunning
• Artikel 2bis Decreet van 28 juni 1985
“De Vlaamse Regering bepaalt in welke gevallen daarbij
een elektronische handtekening of een geavanceerde
elektronische handtekening nodig zijn voor de geldigheid
van de gegevensuitwisseling. Zij kan ook andere
vereisten voor de geldigheid van de
gegevensuitwisseling met elektronische middelen
opleggen.”
10
Elektronische handtekening in
de publieke sector
Milieuwetgeving
• Integrale milieujaarverslag
• Art. 3, §1 Besluit Vl. Regering van 2 april 2004
“Bij elektronische verzending bevat het integrale
milieujaarverslag een geavanceerde elektronische
handtekening, overeenkomstig artikel 2, 2° en 4, § 4, van
de wet van 9 juli 2001 houdende vaststelling van
bepaalde regels in verband met het juridisch kader voor
elektronische handtekeningen en certificatiediensten. De
Vlaamse regering kan ook voorzien in een alternatieve
regeling op voorwaarde dat ze een gelijkwaardige
bescherming biedt.”
• Verstrenging van de vereiste = gekwalificeerde
elektronische handtekening
11
Elektronische handtekening in
de publieke sector
Beleids- en beheerscyclus lokale besturen
• Boekhoudsoftware
• Art. 133 Besluit Vl. Regering van 25 juni 2010
“De boekhoudsoftware voorziet in de mogelijkheid om
digitale documenten te ondertekenen met een
elektronische handtekening, overeenkomstig de wet van
9 juli 2001 houdende vaststelling van bepaalde regels in
verband met het juridisch kader voor elektronische
handtekeningen en certificatiediensten.”
• Geen specifieke handtekeningsvereiste
 Gewone elektronische handtekening volstaat
12
Elektronische handtekening in
de publieke sector
Toezicht intergemeentelijke
samenwerkingsverbanden
• Kennisgevingen
• Art. 2 van het Besluit Vl. Regering van 19 april 2013
“de geavanceerde elektronische handtekening met
gekwalificeerd certificaat conform is met de wet van 9 juli
2001 houdende vaststelling van bepaalde regels in
verband met het juridisch kader voor elektronische
handtekeningen, de elektronisch aangetekende zending
en certificatiediensten.”
• Geavanceerde elektronische handtekening met
gekwalificeerd certificaat ≠ Gekwalificeerde
elektronische handtekening
13
Specifieke toepassingen in de
publieke sector
Organisatie voorkooprechten
• Kennisgevingen
• Art. 11 van Decreet 25 mei 2007
“Alle kennisgevingen met betrekking tot Vlaamse
voorkooprechten door middel van het e-voorkooploket
gebeuren langs elektronische weg en worden bevestigd
door een elektronische handtekening of een
gekwalificeerd certificaat.”
• Sterke versoepeling (gewone elektronische
handtekening)
• Toevoeging certificaat is onduidelijk (allicht verwijzing
naar gekwalificeerde elektronische handtekening)
14
Specifieke toepassingen in de
publieke sector
Sociale zekerheid
• Assimilatie
• Art. 4/1 W. 24 februari 2013
• “Een handtekening geplaatst met de elektronische
identiteitskaart (e-ID) wordt gelijkgesteld met een
handgeschreven handtekening.”
• Toepassingsgebied ruimer dan sociale zekerheid?
• Overbodige bepaling?
15
Specifieke toepassingen in de
publieke sector
E-Health platform
• Bewijswaarde
• Art. 36/1 van W. 21 augustus 2008
“de elektronische gegevens vermelden de identiteit van
de opsteller van deze gegevens geauthentiseerd hetzij
volgens een procedure waarvan de methodologie is
goedgekeurd door het Sectoraal comité van de sociale
zekerheid en van de gezondheid hetzij door middel van
het identiteitscertificaat op de elektronische
identiteitskaart of een ander certificaat dat voldoet aan de
bepalingen van de wet van 9 juli 2001 […]”
• Zinvolle vermelding?
16
Een specifieke toepassing in de
private sector
Elektronisch aandelenregister
• Overdracht
• Art. 504 W. Venn.
“Indien het register in elektronische vorm wordt
aangehouden, kan de verklaring van overdracht een
elektronische vorm aannemen en ondertekend worden
met een geavanceerde elektronische handtekening,
afgeleverd op basis van een gekwalificeerd certificaat dat
de identiteit van de overdrager en de overnemer vaststelt
en is opgemaakt voor het veilig aanmaken van een
elektronische handtekening, overeenkomstig de terzake
geldende wetgeving”
• Onmogelijke voorwaarden?
17
Conclusie
Elektronische handtekening is mogelijk in de
publieke sector
• Gemeen kader
• Specifieke toepassingen
• Juridisch kader mist soms coherentie
• Geval per geval analyse is noodzakelijk
Overheid is sterke promotor
• e-ID & e-government applicaties promoten het
gebruik van de elektronische handtekening zeer sterk
• Hybride handtekening zal opmars vinden en
overspringen naar de private sector
18

similar documents