Slide 1

Report
НЕДЕЛА 3
ОБЈЕКТ
СТРАНИ
ОБЛИГАЦИОНОПРАВЕН
ФАКТ
СТРАНИ НА ОБЛИГАЦИЈАТА СЕ ФИЗИЧКИТЕ И
ПРАВНИТЕ ЛИЦА
СЕКОЈА ОБЛИГАЦИЈА ИМА


1)
2)
ДОВЕРИТЕЛ И
ДОЛЖНИК
СТРАНИТЕ МОРААТ ДА ИМААТ СООДВЕТНА
ПРАВНА, ДЕЛОВНА И ДЕЛИКТНА СПОСОБНОСТ
ДЕЛОВНАТА И ДЕЛИКТНАТА СПОСОБНОСТ СЕ
РЕЛЕВАНТНИ КАЈ НЕКОИ ПОСЕБНИ ВИДОВИ
ОБЛИГАЦИИ, ДОДЕКА ГЕНЕРАЛНО (НАЧЕЛНО) Е
ПОТРЕБНА ПРАВНА СПОСОБНОСТ НА ЛИЦАТА



СО ДРУГИ ЗБОРОВИ, ЛИЦЕТО МОРА ДА МОЖЕ ДА СЕ
КВАЛИФИКУВА КАКО СУБЈЕКТ НА ОБЛИГАЦИЈАТА

ДОВЕРИТЕЛОТ Е ОНА ЛИЦЕ КОЕ ОД
СОДРЖИНАТА НА ОБЛИГАЦИЈАТА
СТЕКНУВА ПРАВО ДА БАРА ДРУГАТА
СТРАНА (ДОЛЖНИКОТ) ДА ЈА ИСПОЛНИ
СВОЈАТА ОБВРСКА, ОДНОСНО ДА
ИЗВРШИ НЕКОЕ DARE, FACERE, NON
FACERE ИЛИ PATI

ДОЛЖНИК Е ОНА ЛИЦЕ КОЕ ОД
СОДРЖИНАТА НА ОБЛИГАЦИЈАТА
СТЕКНУВА ОБВРСКА ДА ИЗВРШИ
НЕКОЕ DARE, FACERE, NON FACERE ИЛИ
PATI, КОГА ТОА ДОВЕРИТЕЛОТ ЌЕ ГО
ПОБАРА
 ИМЕНО, ОБВРСКАТА НА ДОЛЖНИКОТ Е
КОРЕЛАТИВНА Н ПРАВОТО НА
ДОВЕРИТЕЛОТ!!!!




ПРАВНА
СПОСОБНОСТ
ДЕЛОВНА
СПОСОБНОСТ
ДЕЛИКТНА
СПОСОБНОСТ
АТРИБУТИ



ПРАВНАТА СПОСОБНОСТ Е АПСТРАКТНА ПРАВНА
МОЖНОСТ ЕДНО ФИЗИЧКО ЛИЦЕ ДА БИДЕ НОСИТЕЛ
НА ГРАЃАНСКИ СУБЈЕКТИВНИ ПРАВА И ОБВРСКИ
СПОРЕД ЧЛ. 45-А/1 ОД ЗОО, СЕКОЕ ФИЗИЧКО И
ПРАВНО ЛИЦЕ Е СПОСОБНО ДА БИДЕ НОСИТЕЛ НА
ПРАВА И ОБВРСКИ ВО ОБЛИГАЦИОНИТЕ ОДНОСИ
ПРАВНАТА СПОСОБНОСТ НА СИТЕ ФИЗИЧКИ ЛИЦА Е
ОПШТА И ПОТПОЛНА!!!




ПРАВНАТА СПОСОБНОСТ СЕ СТЕКНУВА
СО МОМЕНТОТ НА РАЃАЊЕ (ЗОО, ЧЛ. 45А/2)
СЕ СМЕТА ДЕКА ДЕТЕТО Е РОДЕНО
ЖИВО, ОСВЕН АКО НЕ СЕ ДОКАЖЕ
СПРОТИВНОТО (ЗОО, ЧЛ. 45-А/4)
ПОВЕЌЕ НЕ Е РЕЛЕВАНТНА ОКОЛНОСТА
ДАЛИ ДЕТЕТО Е ЧОВЕКОЛИКО!!!
NASCITURUS PRO IAM NATO HABETUR,
QUOTIENS DE COMODO EIUS AGITUR
(ЗОО, ЧЛ. 45-А/3)
1.
СМРТ НА ЛИЦЕТО
 ПРЕСТАНОК НА РАБОТАТА НА МОЗОКОТ
2.
ПРОГЛАСУВАЊЕ НА ИСЧЕЗНАТА ЛИЦЕ
ЗА УМРЕНО
 НА НАЧИН И ПОД УСЛОВИ ПРЕДВИДЕНИ
СО ЗАКОНОТ ЗА ВОНПАРНИЧНА
ПОСТАПКА
ЗОО, ЧЛ. 45-А/5.

ДЕЛОВНАТА СПОСОБНОСТ Е
СПОСОБНОСТ НА ФИЗИЧКИТЕ ЛИЦА СО
САМОСТОЈНА ИЗЈАВА НА ВОЛЈА ДА
ПОСТИГНУВААТ ПРАВНО РЕЛЕВАНТНИ
ПОСЛЕДИЦИ
 СКЛУЧУВАЊЕ ДОГОВОРИ
 СОСТАВУВАЊЕ ТЕСТАМЕНТ ИТН.

СПОРЕД ЧЛ. 45-Б/1 ОД ЗОО, ДЕЛОВНО
СПОСОБНОТО ЛИЦЕ САМОСТОЈНО
ИЗЈАВУВА ПРАВНО РЕЛЕВАНТНА ВОЛЈА


ФИЗИЧКОТО ЛИЦЕ СО ДЕЛОВНА
СПОСОБНОСТ СЕ СТЕКНУВА СО
НАВРШУВАЊЕТО НА ГОДИНИТЕ НА
ПОЛНОЛЕТСТВО И ВО ДРУГИ СЛУЧАИ
ПРЕДВИДЕНИ СО ЗАКОН (ЗОО, ЧЛ. 45Б/2)
ДЕЛОВНАТА СПОСОБНОСТ ПОСТОИ СЕ
ДОДЕКА НА ЛИЦЕТО НЕ МУ БИДЕ
ОДЗЕМЕНА СО ПРАВОСИЛНА ОДЛУКА
ВО ВОНПАРНИЧНА ПОСТАПКА
ЦЕЛОСНО
ДЕЛОВНО
ПОТПОЛНО
ДЕЛОВНО
НЕСПОСОБНИ
СПОСОБНИ
ДЕЛУМНО
(ОГРАНИЧЕНО)
ДЕЛОВНО
СПОСОБНИ

ПОТПОЛНО ДЕЛУМНО НЕСПОСОБНО Е:
 ФИЗИЧКОТО ЛИЦЕ ДО НАВРШУВАЊЕ НА 14
ГОДИНИ И
 ПОЛНОЛЕТНОТО ЛИЦЕ НА КОЕ МУ Е ОДЗЕМЕНА
ДЕЛОВНАТА СПОСОБНОСТ (ЗОО, ЧЛ. 45-Б/3)
НИВНИТЕ ПРАВНИ ДЕЛА СЕ АПСОЛУТНО
НИШТОВНИ (НЕМААТ ПРАВНО ДЕЈСТВО),
СПОРЕД ЗОО, ЧЛ. 47-А/2
 СЕПАК, ДОГОВОРОТ НА ДЕЛОВНО
НЕСПОСОБНО ЛИЦЕ КОЈ ИМА ПОМАЛА
ВРЕДНОСТ (СЕКОЈДНЕВНИ ДОГОВОРИ) СЕ СМЕТА
ЗА ПОЛНОВАЖЕН, ОСВЕН АКО СО ЗАКОН
ПОИНАКУ НЕ Е ОПРЕДЕЛЕНО (ЗОО, ЧЛ. 47-А/3)

ПОСТРИТЕ МАЛОЛЕТНИЦИ (14-18 ГОДИНИ) И
ЛИЦАТА НА КОИ ВО ВОНПАРНИЧНА ПОСТАПКА ИМ Е
ОГРАНИЧЕНА ДЕЛОВНАТА СПОСОБНОСТ СЕ
ДЕЛУМНО ДЕЛОВНО СПОСОБНИ
 НИВНИТЕ ПРАВНИ ДЕЛА СЕ ПОЛНОВАЖНИ СО
ПРЕТХОДНА ИЛИ ДОПОЛНИТЕЛНА СОГЛАСНОСТ НА
ЗАКОНКИОТ ЗАСТАПНИК

 ВО СПРОТИВНО, НИВНИТЕ ПРАВНИ ДЕЛА СЕ РЕЛАТИВНО
НИШТОВНИ (РУШЛИВИ)

ОГРАНИЧЕНО
ДЕЛОВНО СПОСОБЕН
МАЛОЛЕТНИК МОЖЕ
БЕЗ ОДОБРЕНИЕ ОД
СВОЈОТ ЗАКОНСКИ
ЗАСТАПНИК ДА ГИ
СКЛУЧУВА САМО
ОНИЕ ДОГОВОРИ ЧИЕ
СКЛУЧУВАЊЕ МУ Е
ДОЗВОЛЕНО СО
ЗАКОН
 ПРИНЦИП НА
ПОЗИТИВНА
ЕНУМЕРАЦИЈА

ПОЛНОЛЕТНОТО ЛИЦЕ НА
КОЕ СО СУДСКА ОДЛУКА
МУ Е ОГРАНИЧЕНА
ДЕЛОВНАТА СПОСОБНОСТ
МОЖЕ БЕЗ ОДОБРЕНИЕ НА
ЗАКОНСКИОТ ЗАСТАПНИК
ДА ГИ СКЛУЧУВА СИТЕ
ДОГОВОРИ ЧИЕ
СКЛУЧУВАЊЕ НЕ МУ Е
ЗАБРАНЕТО СО СУДСКАТА
ОДЛУКА
 ПРИНЦИП НА НЕГАТИВНА
ЕНУМЕРАЦИЈА

СОДОГОВАРАЧОТ НА ОГРАНИЧЕНО
ДЕЛОВНО СПОСОБНО ЛИЦЕ КОЈ СКЛУЧИЛ
ДОГОВОР СО НЕГО БЕЗ ОДОБРЕНИЕ ОД
НЕГОВИОТ ЗАКОНСКИ ЗАСТАПНИК МОЖЕ
ДА ГО ПОВИКА ЗАКОНСКИОТ ЗАСТАПНИК
ДА СЕ ИЗЈАСНИ ДАЛИ ГО ОДОБРУВА ТОЈ
ДОГОВОР
 АКО ЗАКОНСКИОТ ЗАСТАПНИК НЕ СЕ ИЗЈАСНИ
ВО РОК ОД 30 ДЕНА ОД ОВОЈ ПОВИК ДЕКА ГО
ОДОБРУВА ДОГОВОРОТ, ЌЕ СЕ СМЕТА ДЕКА
ОДБИЛ ДА ДАДЕ ОДОБРЕНИЕ
ПО ПРАВИЛО, СОДОГОВАРАЧОТ НА ОГРАНИЧЕНО
ДЕЛОВНО СПОСОБНОТО ЛИЦЕ Е ВРЗАН СО ДОГОВОРОТ
 СЕПАК, ТОЈ МОЖЕ ДА ГО ОТКАЖЕ АКО:

 НЕ ЗНАЕЛ ЗА НЕГОВАТА ОГРАНИЧЕНА ДЕЛОВНА
СПОСОБНОСТ ИЛИ
 ЗНАЕЛ ЗА НЕГОВАТА ОГРАНИЧЕНА ДЕЛОВНА СПОСОБНОСТ,
НО БИЛ ИЗМАМЕН ОД НЕГО ДЕКА ИМА ДОЗВОЛА ОД СВОЈОТ
ЗАКОНСКИ ЗАСТАПНИК

ОВА ПРАВО СЕ ГАСИ ПО ИСТЕКОТ НА 30 ДЕНА ОД
ДОЗНАВАЊЕТО ЗА ОГРАНИЧЕНАТА ДЕЛОВНА
СПОСОБНОСТ НА ДРУГАТА СТРАНА, ОДНОСНО ЗА
НЕПОСТОЕЊЕТО НА ДОЗВОЛА ОД ЗАКОНСКИОТ
ЗАСТАПНИК, НО И ПОРАНО АКО ЗАКОНСКИОТ
ЗАСТАПНИК ГО ОДОБРИЛ ДОГОВОРОТ ПРЕД ДА ИСТЕЧЕ
ТОЈ РОК

ДЕЛОВНО СПОСОБНО ЛИЦЕ МОЖЕ ДА
БАРА ДА СЕ ПОНИШТИ ДОГОВОРОТ
ШТО БЕЗ ПОТРЕБНОТО ОДОБРЕНИЕ ГО
СКЛУЧИЛО ДОДЕКА БИЛО
ОГРАНИЧЕНО ДЕЛОВНО СПОСОБНО
 САМО АКО ТУЖБАТА ЈА ПОДНЕЛО ВО РОК
ОД ТРИ МЕСЕЦИ ОД ДЕНОТ НА
СТЕКНУВАЊЕТО НА ЦЕЛОСНАТА ДЕЛОВНА
СПОСОБНОСТ (ЗОО, ЧЛ. 51)

ЛИЦАТА НАД 18 ГОДИНИ ИМААТ ОПШТА И
ПОТПОЛНА ДЕЛОВНА СПОСОБНОСТ
 ОПШТА – МОЖАТ ДА ГИ СКЛУЧУВААТ СИТЕ ПРАВНИ ДЕЛА
 ПОТПОЛНА – НЕ ИМ Е ПОТРЕБНО ОДОБРЕНИЕ НА ЗАКОНСКИ
ЗАСТАПНИК


ПО ИСКЛУЧОК, АКО ЛИЦЕ СО 16 ГОДИНИ СКЛУЧИ
БРАК, А ТОА ГО СТОРИ СО ОДОБРЕНИЕ НА СУДОТ ВО
ВОНПАРНИЧНА ПОСТАПКА – ИСТОТО СЕ СТЕКНУВА СО
ПОТПОЛНА ДЕЛОВНА СПОСОБНОСТ
ВАКА СТЕКНАТАТА ДЕЛОВНА СПОСОБНОСТ НЕ
ПРЕСТАНУВА СО ПОРЕСТАНОКОТ НА БРАКОТ ПРЕД
НАВРШУВАЊЕТО НА 18 ГОДИНИ




ПРАВНА
СПОСОБНОСТ
ДЕЛОВНА
СПОСОБНОСТ
ДЕЛИКТНА
СПОСОБНОСТ
АТРИБУТИ

РАЗЛИКУВАМЕ
 ОПШТА ПРАВНА СПОСОБНОСТ – СПОСОБНОСТ ДА
СЕ БИДЕ НОСИТЕЛ НА СИТЕ ПРАВА КАКО И
ФИЗИЧКИТЕ ЛИЦА, ОСВЕН ОНИЕ КОИ СЕ
КАРАКТЕРИСТИЧНИ ЗА ЧОВЕКОТ КАКО ЖИВО
БИТИЕ
 СПЕЦИЈАЛНА ПРАВНА СПОСОБНОСТ –
СПОСОБНОСТ ДА СЕ БИДЕ НОСИТЕЛ НА ПРАВА ВО
РАМКИТЕ НА ЦЕЛТА ПОРАДИ КОЈА Е ОСНОВАНО
(ULTRA VIRES ДОКТРИНА)

ПРАВНОТО ЛИЦЕ СЕ СТЕКНУВА СО ПРАВНА
СПОСОБНОСТ ВО МОМЕНТОТ НА НЕГОВОТО
НАСТАНУВАЊЕ, ШТО СЕ УРЕДУВА СО ПОСЕБЕН
ЗАКОН (ЗОО, ЧЛ. 45-А/2)
СПОСОБНОСТ СО ИЗЈАВА НА ВОЉА НА
ОРГАНИТЕ НА ПРАВНОТО ЛИЦЕ ДА СЕ
ПРОИЗВЕДЕ ПРАВЕН ЕФЕКТ
 ПО ПРАВИЛО, ДЕЛОВНАТА СПОСОБНОСТ
НА ПРАВНИТЕ ЛИЦА ОДГОВАРА НА
НИВНАТА ПРАВНА СПОСОБНОСТ
 ИМЕНО, ПРАВНОТО ЛИЦЕ СО ДЕЛОВНА
СПОСОБНОСТ СЕ СТЕКНУВА ВО
МОМЕНТОТ НА СТЕКНУВАЊЕТО НА
ПРАВНАТА СПОСОБНОСТ, ОСВЕН АКО СО
ЗАКОН ПОИНАКУ НЕ Е ОПРЕДЕЛЕНО (ЗОО,
ЧЛ. 45-Б/5)

1.
2.
3.
4.
ПРАВНО ЛИЦЕ МОЖЕ ДА СКЛУЧУВА ДОГОВОРИ ВО ПРАВНИОТ
ПРОМЕТ ВО РАМКИТЕ НА СВОЈАТА ПРАВНА СПОСОБНОСТ.
ПРАВНИТЕ ЛИЦА НАСТАПУВААТ ВО ПРАВНИОТ ПРОМЕТ ВО
СОГЛАСНОСТ СО ЗАКОН, СВОЈОТ СТАТУТ, ДОГОВОРОТ ЗА
ДРУШТВОТО, ОДНОСНО НИВНИТЕ ОПШТИ АКТИ.
ПРАВНИТЕ РАБОТИ ПРЕЗЕМЕНИ ОД ПРАВНОТО ЛИЦЕ СО ТРЕТО
ЛИЦЕ НАДВОР ОД ДЕЈНОСТИТЕ ШТО ГО СОЧИНУВААТ НЕГОВИОТ
ПРЕДМЕТ НА РАБОТЕЊЕ СЕ ПОЛНОВАЖНИ, ОСВЕН АКО ТРЕТОТО
ЛИЦЕ ЗНАЕЛО ИЛИ СО ОГЛЕД НА ОКОЛНОСТИТЕ МОРАЛО ДА ЗНАЕ
ЗА ПРЕЧЕКОРУВАЊЕТО ИЛИ АКО СО ЗАКОН ПОИНАКУ НЕ Е
ОПРЕДЕЛЕНО.
СОВЕСНАТА СТРАНА МОЖЕ ДА БАРА НАДОМЕСТ НА ШТЕТАТА ШТО
ЈА ПРЕТРПЕЛА ПОРАДИ СКЛУЧУВАЊЕ НА ДОГОВОР КОЈ НЕМА
ПРАВНО ДЕЈСТВО.
 (ЧЛЕН 46, ЗОО)
ПРЕДМЕТ НА
ОБЛИГАЦИЈАТА Е
ОПРЕДЕЛЕНО
ДЕЈСТВИЕ
 СЕ РАБОТИ ЗА
ЧОВЕКОВО ДЕЈСТВИЕ
КОЕ МОРА ДА БИДЕ
ДОЗВОЛЕНО
 НЕДОЗВОЛЕНИТЕ
ЧОВЕКОВИ ДЕЈСТВИЈА
КАЈ ОБЛИГАЦИЈАТА
МОЖЕТ САМО ДА СЕ
ПОЈАВАТ КАКО ПРАВЕН
ФАКТ, НО НЕ И КАКО
ПРЕДМЕТ

ДАВАЊЕ
СТОРУВАЊЕ
НЕСТОРУВАЊЕ
ТРПЕЊЕ
ВОЗМОЖЕН
ДОЗВОЛЕН
ОПРЕДЕЛЕН
ИЛИ
ОПРЕДЕЛЛИВ
ПРЕДМЕТОТ МОРА ДА
БИДЕ (КУМУЛАТИВНО)
ФИЗИЧКА ВОЗМОЖНОСТ

ПРЕДМЕТОТ Е
ВОЗМОЖЕН, ДОКОЛКУ
НЕГОВОТО
ОСТВАРУВАЊЕ НЕ Е
СПРОТИВНО НА
ПОСТОЈНИТЕ ЗАКОНИ
НА ФИЗИКАТА
ПРАВНА ВОЗМОЖНОСТ

ПРЕДМЕТОТ МОЖЕ ДА
БИДЕ ФИЗИЧКИ
ВОЗМОЖЕН, НО
НЕГОВОРОТОСТВАРУВ
АЊЕ ДА БИДЕ
СПРОТИВНО НА
ЈАВНИОТ ПОРЕДОК,
ШТО ГО ПРАВИ ПРАВНО
НЕОСТАВРЛИВО

СПОРЕД
МОМЕНТОТ КОГА
НАСТАНАЛА, ТАА
МОЖЕ ДА БИДЕ
 ПОЧЕТНА ИЛИ
 ДОПОЛНИТЕЛНА

СПОРЕД СУБЈЕКТОТ,
ТАА МОЖЕ ДА БИДЕ
 СУБЈЕКТИВНА ИЛИ
 ОБЈЕКТИВНА

ПРЕДМЕТОТ НА
ОБВРСКАТА Е
НЕДОЗВОЛЕН АКО
НЕ Е ВО
СОГЛАСНОСТ СО
УСТАВОТ,
ЗАКОНИТЕ И
ДОБРИТЕ ОБИЧАИ

НА НЕА МОЖЕ ДА СЕ
ГЛЕДА И КАКО НА
ПРАВНА
НЕВОЗМОЖНОСТ
НА ПРЕДМЕТОТ
ОПРЕДЕЛЕНОСТ

ПРЕДМЕТОТ НА
ОБЛИГАЦИЈАТА Е
ОПРЕДЕЛЕН, ДОКОЛКУ
ВО МОМЕНТОТ НА
НЕЈЗИНОТО
НАСТАНУВАЊЕ Е
ТОЧНО ОПРЕДЕЛЕН
КВАЛИТЕТОТ И
КВАНТИТЕТОТ НА
ДЕЈСТВИЕТО
ОПРЕДЕЛЛИВОСТ


ПРЕДМЕТОТ НА ОБВРСКАТА
Е ОПРЕДЕЛИВ АКО
ДОГОВОРОТ СОДРЖИ
ПОДАТОЦИ СО ПОМОШ НА
КОИ МОЖЕ ДА СЕ
ОПРЕДЕЛИ ИЛИ АКО
СТРАНИТЕ МУ ОСТАВИЛЕ НА
ТРЕТО ЛИЦЕ ДА ГО
ОПРЕДЕЛИ
АКО ТРЕТОТО ЛИЦЕ НЕ САКА
ИЛИ НЕ МОЖЕ ДА ГО
ОПРЕДЕЛИ ПРЕДМЕТОТ НА
ОБВРСКАТА, ДОГОВОРОТ Е
НИШТОВЕН

КОГА ПРЕДМЕТОТ НА
ОБВРСКАТА Е
НЕВОЗМОЖЕН,
НЕДОЗВОЛЕН,
НЕОПРЕДЕЛЕН ИЛИ
НЕОПРЕДЕЛИВ,
ЦЕЛИОТ ДОГОВОР Е
НИШТОВЕН

СЕПАК, ДОГОВОРОТ
СКЛУЧЕН ПОД
ОДЛОЖЕН УСЛОВ
ИЛИ РОК Е
ПОЛНОВАЖЕН АКО
ПРЕДМЕТОТ НА
ОБВРСКАТА КОЈ ВО
ПОЧЕТОКОТ БИЛ
НЕВОЗМОЖЕН
СТАНАЛ ВОЗМОЖЕН
ПРЕД
ОСТВАРУВАЊЕТО НА
УСЛОВИТЕ ИЛИ
ИСТЕКОТ НА РОКОТ


ОБЛИГАЦИОНОПРАВЕН ФАКТ Е ОНОЈ
ПРАВЕН ФАКТ ЗА КОЈ ОБЛИГАЦИОНОТО
ПРАВО ГО ВРЗУВА НАСТАНУВАЊЕТО,
ПРОМЕНАТА ИЛИ ПРЕСТАНОКОТ НА
ЕДЕН ОБЛИГАЦИОНОПРАВЕН ОДНОС
ОВОЈ ПРАВЕН ФАКТ ТРЕБА
 ОБЈЕКТИВНО ДА ПОСТОИ И
 ПРАВОТО ДА ГО ПРИЗНАЕ


ОБЛИГАЦИЈАТА ЈА СОЧИНУВААТ
ПРАВАТА И ОБВРСКИТЕ КОИШТО
НАСТАНУВААТ ПОМЕЃУ СТРАНИТЕ
ПРАВАТА И ОБВРСКИТЕ СЕ
 ВЗАЕМНО УСЛОВЕНИ И
 КОРЕЛАТИВНИ
БАРАЊЕ
ПОБАРУВАЊЕ
ПРЕТЕНЦИЈА
ОБЛИГАЦИЈА
ДОЛЖНОСТ
ДОЛГ
ОДГОВОРНОСТ


СПОРЕД ДУАЛИСТИЧКАТА КОНЦЕПЦИЈА ПРАВАТА И
ОБВРСКИТЕ ПОСТОЈАТ ДО РЕАЛИЗАЦИЈАТА НА
ОБВРСКАТА – СУДСКИ ИЛИ ВОНСУДСКИ
СПОРЕД МОНИСТИЧКАТА КОНЦЕПЦИЈА ПРАВАТА И
ОБВРСКИТЕ ПОСТОЈАТ ДО ВОНСУДСКАТА
РЕАЛИЗАЦИЈА НА ОБВРСКАТА, А АКО ДО НЕА НЕ
ДОЈДЕ ДОАЃА ДО ПРЕСТАНОК НА ОБЛИГАЦИЈАТА, А
САМАТА СУДСКА ПОСТАПКА СВОЈАТА ОСНОВА ЈА
НЕМА ВО ОБЛИГАЦИЈАТА, ТУКУ ВО ЗАКОНОТ

ДОВЕРИТЕЛОТ ВО
ОБВРЗАН ОДНОС Е
ОВЛАСТЕН ДА БАРА
ОД ДОЛЖНИКОТ
ИСПОЛНУВАЊЕ НА
ОБВРСКАТА, А
ДОЛЖНИКОТ Е
ДОЛЖЕН ДА ЈА
ИСПОЛНИ СОВЕСНО
ВО СЕТО КАКО ШТО
ГЛАСИ ТАА (ЧЛЕН
251/1, ЗОО)

ИСПОЛНУВАЊЕТО СЕ
СОСТОИ ОД
ИЗВРШУВАЊЕ НА
ОНА ШТО ЈА
СОЧИНУВА
СОДРЖИНАТА НА
ОБВРСКАТА, ПА НИТУ
ДОЛЖНИКОТ МОЖЕ
ДА ЈА ИСПОЛНИ СО
НЕШТО ДРУГО, НИТУ
ДОВЕРИТЕЛОТ МОЖЕ
ДА БАРА НЕШТО
ДРУГО (ЧЛЕН 296/1,
ЗОО)

ПОНЕКОГАШ,
ОБЛИГАЦИЈАТА
ПРОИЗВЕДУВА
СПЕЦИФИЧНИ
ДЕЈСТВА

ТОА СЕ СЛУЧАЕВИТЕ
НА
 ПОБИВАЊЕ НА
ДОЛЖНИКОВИТЕ
ПРАВНИ РАБОТИ
(ACTIO PAULIANA)
 ПРАВО НА
ЗАДРЖУВАЊЕ (IUS
RETENTIONIS) И
 ЦЕСИЈА ВО ИЗВРШНА
ПОСТАПКА
ПАУЛИЈАНСКАТА ТУЖБА Е СРЕТСТВО НА
ЗАШТИТА НА ДОВЕРИТЕЛОТ ПРОТИВ
НЕСОВЕСНИОТ ДОЛЖНИК КОЕ МУ ДАВА
ПРАВО НА ДОВЕРИТЕЛОТ ЧИЕ ПОБАРУВАЊЕ Е
СТАСАНО ЗА ИСПЛАТА, БЕЗ ОГЛЕД НА ТОА
КОГА ОВА НАСТАНАЛО, ДА МОЖЕ ДА ГО
ПОБИВА ПРАВНОТО ДЕЈСТВИЕ НА СВОЈОТ
ДОЛЖНИК ШТО Е ПРЕЗЕМЕНО НА ШТЕТА НА
ДОВЕРИТЕЛОТ


СЕ СМЕТА ДЕКА ДОЛЖНИКОТ СТАНАЛ ИНСОЛВЕНТЕН
КОГА, ПО ПРЕТХОДНО, ПРЕПОРАЧАНО ИЛИ НА ДРУГ
СООДВЕТЕН НАЧИН Е ДОСТАВЕНА ПИСМЕНА
ОПОМЕНА ОД СТРАНА НА ДОВЕРИТЕЛОТ, НЕ ЈА
ИСПОЛНИ СВОЈАТА ОБВРСКА ВО РОК ОД 90 ДЕНА ОД
ДЕНОТ КОГА МУ БИЛА ВРАЧЕНА ОПОМЕНАТА, А
ДОВЕРИТЕЛОТ СТОРИ ВЕРОЈАТНО ДЕКА
ДОЛЖНИКОТ ПОВЕЌЕ ГИ НЕМА ВО СВОЈОТ ИМОТ
ПАРИЧНИТЕ СРЕДСТВА, ОДНОСНО ПРЕДМЕТИТЕ,
ОДНОСНО ПРАВАТА НА КОИ СЕ ОДНЕСУВА
ПОБАРУВАЊЕТО (ЗОО, ЧЛ. 269-А/3)


ПРВЕНСТВЕНО, ПРАВНО ДЕЈСТВИЕ Е
СЕКОЕ ПРАВНО ДЕЛО
ПОД ПРАВНО ДЕЈСТВИЕ СЕ
ПОДРАЗБИРА И ПРОПУШТАЊЕТО
ПОРАДИ КОЕ ДОЛЖНИКОТ ЗАГУБИЛ
НЕКАКВО МАТЕРИЈАЛНО ПРАВО ИЛИ
СО КОЕ ЗА НЕГО НАСТАНАЛА НЕКАКВА
МАТЕРИЈАЛНА ОБВРСКА

ТОВАРНОТО РАСПОЛАГАЊЕ
МОЖЕ ДА СЕ ПОБИВА АКО
ВО ВРЕМЕТО НА
РАСПОЛАГАЊЕТО
ДОЛЖНИКОТ ЗНАЕЛ ИЛИ
МОЖЕЛ ДА ЗНАЕ ДЕКА СО
ПРЕЗЕМЕНОТО
РАСПОЛАГАЊЕ ИМ
НАНЕСУВА ШТЕТА НА
СВОИТЕ ДОВЕРИТЕЛИ И
АКО НА ТРЕТОТО ЛИЦЕ СО
КОЕ ИЛИ ВО ЧИЈА КОРИСТ Е
ПРЕЗЕМЕНО ПРАВНОТО
ДЕЈСТВИЕ ТОА МУ БИЛО
ПОЗНАТО ИЛИ МОЖЕЛО ДА
МУ БИДЕ ПОЗНАТО

АКО ТРЕТОТО ЛИЦЕ Е
ДОЛЖНИКОВ СОПРУГ ИЛИ
СРОДНИК ПО КРВ ВО ПРАВА
ЛИНИЈА, ИЛИ ВО
СТРАНИЧНА ЛИНИЈА ДО
ЧЕТВРТИОТ СТЕПЕН, ИЛИ
ПО ЖЕНА ДО ИСТИОТ
СТЕПЕН, СЕ
ПРЕТПОСТАВУВА ДЕКА МУ
БИЛО ПОЗНАТО ДЕКА
ДОЛЖНИКОТ СО
ПРЕЗЕМЕНОТО
РАСПОЛАГАЊЕ ИМ
НАНЕСУВА ШТЕТА НА
ДОВЕРИТЕЛИТЕ (ЧЛЕНОВИ
НА Т.Н. СОМНИТЕЛНО
СЕМЕЈСТВО)
КАЈ БЕСПЛАТНИТЕ РАСПОЛАГАЊА И СО НИВ
ИЗЕДНАЧЕНИТЕ ПРАВНИ ДЕЈСТВИЈА СЕ
СМЕТА ДЕКА ДОЛЖНИКОТ ЗНАЕЛ ДЕКА СО
ПРЕЗЕМЕНОТО РАСПОЛАГАЊЕ ИМ НАНЕСУВА
ШТЕТА НА ДОВЕРИТЕЛИТЕ И ЗА ПОБИВАЊЕ
НА ТИЕ ДЕЈСТВИЈА НЕ СЕ БАРА НА ТРЕТОТО
ЛИЦЕ ТОА ДА МУ БИЛО ПОЗНАТО ИЛИ ДА
МОЖЕЛО ДА МУ БИДЕ ПОЗНАТО
 N.B.  ОТКАЖУВАЊЕТО ОД НАСЛЕДСТВО СЕ
СМЕТА КАКО БЕСПЛАТНО РАСПОЛАГАЊЕ



НЕ МОЖАТ ДА СЕ ПОБИВААТ ПОРАДИ ОШТЕТУВАЊЕ НА
ДОВЕРИТЕЛИТЕ ОПРЕДЕЛЕНИ ПОДАРОЦИ, СРАЗМЕРНИ СО
МАТЕРИЈАЛНИТЕ МОЖНОСТИ НА ДОЛЖНИКОТ
ТОА СЕ:



ПОБИВАЊЕ МОЖЕ ДА СЕ ВРШИ СО ТУЖБА
ИЛИ СО ПРИГОВОР
ТУЖБА ЗА ПОБИВАЊЕ СЕ ПОДНЕСУВА
ПРОТИВ ТРЕТОТО ЛИЦЕ СО КОЕ ИЛИ ВО
ЧИЈА КОРИСТ Е ПРЕЗЕМЕНО ПРАВНОТО
ДЕЈСТВИЕ ШТО СЕ ПОБИВА, ОДНОСНО
ПРОТИВ НЕГОВИТЕ УНИВЕРЗАЛНИ
ПРАВНИ СЛЕДБЕНИЦИ
ТУЖЕНИОТ МОЖЕ ДА ГО ИЗБЕГНЕ
ПОБИВАЊЕТО АКО ЈА ИСПОЛНИ
ДОЛЖНИКОВАТА ОБВРСКА

АКО СУДОТ ГО
УСВОИ
ТУЖБЕНОТО
БАРАЊЕ,
ПРАВНОТО
ДЕЈСТВИЕ ГО ГУБИ
ДЕЈСТВОТО
1)
2)
САМО СПРЕМА
ТУЖИТЕЛОТ И
САМО ТОЛКУ
КОЛКУ ШТО Е
ПОТРЕБНО ЗА
ИСПОЛНУВАЊЕ НА
НЕГОВИТЕ
ПОБАРУВАЊА
ТУЖБА ЗА
ПОБИВАЊЕ МОЖЕ
ДА СЕ ПОДНЕСЕ ВО
РОК ОД ТРИ
ГОДИНИ



ОД ДЕНОТ КОГА Е
ПРЕЗЕМЕНО
ПРАВНОТО
ДЕЈСТВИЕ КОЕ СЕ
ПОБИВА,
ОДНОСНО ОД
ДЕНОТ КОГА
ТРЕБАЛО ДА СЕ
ПРЕЗЕМЕ
ПРОПУШТЕНОТО
ДЕЈСТВИЕ

ПРАВО НА
ЗАДРЖУВАЊЕ ИМА
ДОВЕРИТЕЛ
 ЧИЕ ПОБАРУВАЊЕ Е

ВТАСАНО
 КОЈ ВО СВОИ РАЦЕ ИМА
НЕКОЈА СТВАР НА
ДОЛЖНИКОТ
ДОВЕРИТЕЛОТ ИМА
ПРАВО ДА СЕ НАПЛАТИ
ОД ВРЕДНОСТА НА
СТВАРТА КАКО
ЗАЛОЖЕН ДОВЕРИТЕЛ

N.B.  ВО СЛУЧАЈ
ДОЛЖНИКОТ ДА
СТАНАЛ
НЕСПОСОБЕН ЗА
ПЛАЌАЊЕ,
ДОВЕРИТЕЛОТ МОЖЕ
ДА ГО ВРШИ
ПРАВОТО НА
ЗАДРЖУВАЊЕ ИАКО
НЕГОВОТО
ПОБАРУВАЊЕ НЕ Е
СТАСАНО
ПРЕДМЕТОТ КОЈ
ИЗЛЕГОЛ ОД
ПОСЕД НА
ДОЛЖНОКОТ
ПРОТИВ
НЕГОВА ВОЛЈА
ШТО НЕ МОЖЕ
ДА СЕ
ЗАДРЖИ?
ПРЕДМЕТ
ПРЕДАДЕН НА
ДОВЕРИТЕЛОТ
НА ЧУВАЊЕ
ИЛИ ПОСЛУГА
ЛЕГИТИМАЦИИ,
ПРЕПИСКА И
ДРУГИ
СЛИЧНИ
ПРЕДМЕТИ

ПРЕТПОСТАВКИ
 ДОВЕРИТЕЛОТ ИМА ИЗВРШНА ИСПРАВА
 ПОДНЕСУВА БАРАЊЕ ЗА ИЗВРШУВАЊЕ КАЈ
ИЗВРШИТЕЛОТ
 ИЗВРШИТЕЛОТ ДАВА НАЛОГ ЗА ЗАБРАНА НА
ПОБАРУВАЊЕТО
 ИЗВРШИТЕЛОТ ДАВА НАЛОГ ЗА ПРЕНОС НА
ПОБАРУВАЊЕТО НА ДОВЕРИТЕЛОТ СО ШТО ОВОЈ
СТАНУВА СТРАНА НА ОБЛИГАЦИЈАТА

similar documents