اکسیداز

Report
‫ویبریو کلرا‬
‫تهیه کننده‪:‬‬
‫خانم فتاحی کارشناس آزمایشگاه‬
‫تاریخچه‬
‫• جایگاه دیرینه وبا در دلتای گنگ در شبه قاره هند بوده‬
‫ودرقرن ‪ 19‬میالدی موج های پاندمی وبا دربسیاری‬
‫ازنقاط جهان گسترانیده شد‪ .‬وعامل آن از بیوتیپ التور‬
‫ویبریوکلرا ‪o1‬بوده است‪.‬‬
‫• ویبریو کلرا ‪ O139‬دراواخرسال ‪1992‬میالدی درهند پیدا‬
‫شد‪ .‬سپس به سرعت به بنگالدش ودیگر کشورهای آسیایی‬
‫کشیده شد‪.‬‬
‫نگاهي به وضعيت كنوني وبا در جهان‬
‫• سالیانه حدود ‪ 100‬تا ‪150‬هزار مورد ابتال به بیماری وبا‬
‫به سازمان جهانی بهداشت گزارش میشود كه بیشترین آن‬
‫ازآفریقا ‪ ،‬آسیا و آمریكای جنوبی است ‪.‬‬
‫• بنابر برآورد این سازمان‪ ،‬تنها حدود ‪ 5‬درصد از موارد‪،‬‬
‫ثبت و گزارش میشود‪.‬‬
‫• علت عدم گزارش صحیح ‪ ،‬نداشتن نظام مراقبت ‪ ،‬ناتوانی‬
‫در تشخیص موارد ابتال و ترس از برقراری محدودیتها و‬
‫موانع در تجارت و مسافرتهای بینالمللی می باشد‪.‬‬
‫خصوصيات ميكروبي بيماري وبا‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫ویبریوكلرا در آب های تمیز حدود یک هفته زنده مي ماند ‪.‬‬
‫در آبهای حاوی مواد آلی یا آلوده حدود یک ماه و در آبهای شور‬
‫دریاها تا چند سال زنده میماند ‪.‬‬
‫زمانی که حرارت محیط (دماي باالي ‪ 20‬درجه سانتیگراد ) ‪ ،‬میزان‬
‫شوری آب و مواد غذایی الزم برای رشد میکروب مناسب باشند‪،‬‬
‫ویبریو کلرا سریع رشد و تکثیر پیدا کرده و به حد بیماریزایی‬
‫می رسد‪.‬‬
‫همین امر توجیه کننده حفظ چرخش بیماری در طی فصل سرما و‬
‫بروز مجدد آن در فصل گرماست‪.‬‬
‫نكته مهم در انتقال بیماري وبا توانایی زنده ماندن ویبریو کلرا در‬
‫محیط یخچال و حتی داخل یخ است که اگر آب آلوده ‪ ،‬برای تولید یخ‬
‫استفاده شده باشد‪ ،‬می تواند سبب ابتالی مصرف کنندگان شود‪.‬‬
‫• هر چند میکروب وبا نسبت به خشکی یا حرارت حساس‬
‫است و از بین می رود‪ ،‬اما میتواند در سطح مواد غذایی‬
‫مانند سبزیجات تا ‪ 4‬روز زنده بماند‬
‫• میکروب وبا نسبت به اسید معده حساس است و معموال در‬
‫معده از بین می رود‪ ،‬مگر این که آب یا غذای خورده شده‬
‫بسیار آلوده باشد‪ ،‬یا این که فرد داروهایی برای کاهش‬
‫اسیدیته معده مصرف كند‪ .‬بنابراین افرادي كه از داروهاي‬
‫آنتي اسید استفاده مي نمایند بیشتر از دیگران در معرض‬
‫ابتالء به وبا هستند‬
‫راههای انتقال‬
‫• مخزن اصلي وبا آبهاي سطحي است و راه سرایت شایع در‬
‫اپیدمیها ‪ ،‬آب آلوده و غذاي آلوده است ‪.‬‬
‫• هرچند انسانها به طور اتفاقي با مصرف آبهاي آلوده ‪،‬‬
‫آلوده ميشوند ولي نقش اصلي را در چرخه گسترش این‬
‫بیماري ایفا ميكنند زیرا خوردن آب یا غذاهاي آلوده به‬
‫مدفوع آدمي شایعترین راه ابتال به این بیماري است‪.‬‬
‫• به دالیل ناشناخته‪ ،‬افراد با گروه خوني ‪ O‬بیشترین خطر‬
‫ابتال و گروه خوني ‪AB‬كمترین شانس ابتال به این بیماري‬
‫را دارند‪O>> B > A > AB .‬‬
‫• امكان شیوع بیماری در مردان بیشتر از زنان است ‪.‬‬
‫میكروب بیماري وبا اواخر تابستان تا اواسط مهر با خنك‬
‫شدن هوا فعالتر ميشود و تا آن زمان نمي توان گفت‬
‫بیماري مهار شده است‪ .‬در نواحي اندمیك‪ ،‬بیماري در‬
‫فصول تابستان و پاییز شایعتر است‪.‬‬
‫• وبا در مناطق اندمیك عمدتا ً بیماري اطفال است اما هنگامي‬
‫كه بیماري وارد جمعیتي مي شود بالغین و كودكان را به‬
‫طور مساوي گرفتار مي كند‪.‬‬
‫راههاي پيشگيري از وبا‬
‫• شستشوي مستمر دست ها با آب و صابون‬
‫• استفاده از آب آشامیدني سالم‬
‫• در صورت عدم دسترسي به منابع آب كلرینه ( آب چشمه )‬
‫با افزودن مقداري آب لیمو به آب آشامیدني غیر كلرینه‬
‫مي توان با ایجاد محیط اسیدي با میكروب وبا مقابله نمود ‪.‬‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫پاكسازي‬
‫انگل زدایي‬
‫ضدعفوني‬
‫شستشوي میوه وسبزیجات‬
‫• پرهیز از تهیه خوراكي هاي غیر بسته بندي از مكان هاي‬
‫عمومي‬
‫• عدم خرید خوراكي ها از دستفروشان مواد غذایي‬
‫• محدود كردن مسافرت ها خصوصا" به مكان هاي مشكوك‬
‫به وبا‬
‫• پرهیز از مصرف آبمیوه و بستنيهاي غیر پاستوریزه‬
‫• ‪ -‬عدم استفاده از مواد غذایي (خصوصا" غذاهاي دریایي )‬
‫خام و خوب پخته نشده‬
‫‪ ‬نمونه های جدا شده ویبریوکلرا گروه سرمی ‪ o1‬برمبنای‬
‫چندین ویژگی فنوتیپی دردوبیوتیپ کالسیک والتور‬
‫طبقه بندی می شوند‪.‬‬
‫‪ ‬سروتیپ های گروه سرمی ‪ O1‬شامل‬
‫اینابا‪،‬اوگاوا‪،‬هیکوجیما می باشد‪.‬‬
‫‪ ‬بیشتر ویبریوکلرای جدا شده درزمان های طغیان وبا از‬
‫گروه سرمی ‪ o1‬یا ‪ o139‬سم ساز است‪.‬‬
‫مورفولوژی‬
‫‪ ‬باکتری مستقیم یا خمیده‬
‫‪ ‬متحرک‬
‫‪ ‬دارای فالژل منوتریش(قطبی)‬
‫‪ ‬بیهوازی اختیاری‬
‫‪ ‬اکسیداز مثبت‬
‫‪ ‬گلوکز را به عنوان منبع کربن‬
‫وانرژی مورد استفاده قرار می دهند‪.‬‬
‫خواص بیوشبمیایی‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫تخمیرگلوکز بدون ایجاد گاز‬
‫اکسیداز‪ ،‬کاتاالز‪ ،‬ژالتین مثبت‬
‫اوره آز‪ ،‬آرژینین‪ MR-VP ،‬منفی‬
‫بیش از چند دقیقه در معده سالم زنده نمی ماند‪.‬‬
‫در ‪PH‬قلیایی به خوبی رشد می کند‪.‬‬
‫عالیم بالینی‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫اسهال آبکی‬
‫معموال بیماری خفیف وبدون عالیم‬
‫از دست رفتن گردش وحجم خون‬
‫اسیدوز متابولیک‬
‫ازدست رفتن پتاسیم بدن‬
‫غلیظ شدن خون وکبودی پوست‬
‫دهان خشک وچشم های فرورفته‬
‫کالپس عروقی ومرگ به سرعت رخ می دهد‪.‬‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫دوره نهفتگی بیماری ‪2‬تا ‪ 3‬روز می باشد‪.‬‬
‫شروع ناگهانی اسهال واستفراق دیده می شود‪.‬‬
‫‪ %75‬افراد مبتال بدون عالمت می باشند‪.‬‬
‫‪%25‬دچار بیماری خفیف می شوند‪.‬‬
‫‪%5‬از بیماران نیاز به توجه پزشکی دارند‪.‬‬
‫تنها درحدود ‪%2‬ازبیماران‪ ،‬بیماری چنان پیشرفت می کند‬
‫که به شکلی مرگباربه نام (‪ )cholera gravis‬در می آید‪.‬‬
‫مکانیسم بیماری زایی‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫وبا بیماری اسهالی ترشحی است‪.‬‬
‫انتروتوکسین حساس به حرارت دارد‪.‬‬
‫اثر آن ایجاد اختالل در عبورآب والکترولیت از جدار مخاط‬
‫روده است‪.‬‬
‫در نتیجه آدنیالت سیکالز به حالت فعال باقی می ماند‪.‬‬
‫تولید ‪ AMP‬حلقوی می کند‪.‬‬
‫آب والکترولیت بیش از حد در روده ترشح شده‬
‫تولید مدفوع آب برنجی می کند‪.‬‬
‫• ویبریو کلرا در روده باریک تکثیر می یابد به علت این که‬
‫میکروب سبب آسیب و زخمی شدن جدار روده نمی شود‪،‬‬
‫معموأل تب ایجاد نشده و اسهال خونی هم دیده نمیشود‪.‬‬
‫جداسازی ویبریو‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫سواپ رکتال که درمحیط کری بلر قرار داده شده را روی‬
‫محیط ‪ TCBS‬اول کشت می دهیم‪.‬‬
‫به مدت ‪18‬تا‪ 24‬ساعت در‪ 37‬درجه انکوبه می کنیم‪.‬‬
‫سواپ را وارد محیط آب پپتونه قلیایی نموده‬
‫پس از ‪6‬تا ‪ 8‬ساعت گرما گذاری ازسطح و باالترین بخش‬
‫محیط برداشت کرده در ‪ TCBS‬دوم کشت می دهیم‪.‬‬
‫جدا سازی روی ‪TCBS‬‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫پس ازانکوباسیون کلنی های مشکوک به ویبریو کلرا روی‬
‫محیط ‪ TCBS‬به صورت کلنی های صاف‪ ،‬زردرنگ و‬
‫براق به قطر‪ 4-2‬میلی متر به نظر می رسند‪.‬‬
‫رنگ زرد ناشی از تخمیر سوکروز در محیط است‪.‬‬
‫از روی ‪ TCBS‬برروی دو تا محیط نوترینت و سایر‬
‫محیط های افتراقی کشت می دهیم‪.‬‬
‫ارگانیسم هایی همچون ویبریو پاراهمولیتیکوس که‬
‫سوکروز راتخمیر نمی کنند‪ ،‬پرگنه هایی به رنگ سبز تا‬
‫آبی متمایل به سبز می سازند‪.‬‬
‫آزمون های بیوشیمیایی غربالگری‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫اکسیداز‪ :‬مثبت‬
‫آزمون رشته‪ :‬مثبت‬
‫محیط ‪ :KIA‬واکنش به صورت شیب قلیایی‪ ،‬ته اسیدی‪،‬‬
‫بدون گاز‪ ،‬بدون ‪ H2S‬است‬
‫محیط ‪ :LIA‬واکنش به صورت شیب قلیایی (ارغوانی)‪ ،‬ته‬
‫قلیایی‪ ،‬بدون گاز‪ ،‬بدون ‪ H2S‬است‪ .‬واکنش قلیایی در ته‬
‫محیط نشانه دکربوکسیله شدن لیزین است‪.‬‬
‫محیط ‪H2S :SIM‬منفی‪ ،‬ایندول مثبت‪ ،‬حرکت مثبت است‪.‬‬
‫آزمایش اکسیداز‬
‫• این آزمون روی کلنی های رشد کرده روی محیط های‬
‫بدون کربوهیدرات مانند ‪ KIA‬یا نوترینت انجام می شود‪.‬‬
‫• جهت انجام این آزمون ازکلنی های رشد کرده روی‬
‫‪TCBS‬استفاده نکنید‪ ،‬زیرا ممکن است نتایج مثبت یا منفی‬
‫کاذب در پی داشته باشد‪.‬‬
‫• برای خواندن نتیجه واکنش اکسیداز باید زمان مناسب (کمتر‬
‫از ‪10‬ثانیه) رعایت شود‪.‬‬
‫• ‪2‬تا‪ 3‬قطره از معرف اکسیداز را روی تکه ای کاغذ صافی‬
‫در ظرف پتری قرار دهید‪.‬‬
‫• از کلنی با حلقه پالتینی در سرتاسر کاغذ مرطوب‬
‫بگسترانید‪.‬‬
‫• در واکنش مثبت رشد باکتری بی درنگ به رنگ ارغوانی‬
‫تیره در خواهد آمد‪.‬‬
‫اختالف ویبریو کلرا والتور‬
‫نام باکتری‬
‫همولیز‬
‫حساسیت به پلی‬
‫میکسین‬
‫آزمایش ‪VP‬‬
‫ویبریو کلرا‬
‫منفی‬
‫مثبت‬
‫منفی‬
‫التور‬
‫مثبت‬
‫منفی‬
‫مثبت‬
‫‪Vibrio Cholera Non O1‬‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬
‫ویبریوهای غیر قابل آگلوتیناسیون که از مدفوع بیماران‬
‫اسهالی جدا می شود‪.‬‬
‫حجم مایعات خارج شده به اندازه ویبریوکالسیک نیست‪.‬‬
‫بیماری خودبخود محدودشونده است‪.‬‬
‫از قسمت های مختلف بدن انسان جدا می شود‪.‬‬
‫سپتی سمی وعفونت گوش میانی هم ایجاد می کند‪.‬‬
‫موفق باشید‬

similar documents