SNOMED CT voor klinische documentatie aan de bron

Report
Cursusdag
ICT-standaarden in de zorg
#zorgICTstandaarden
SNOMED CT voor klinische
documentatie aan de bron
Ronald Cornet
AMC, Klinische Informatiekunde
Linköping University, Biomedical Engineering
Nieuwegein, 20 mei 2014
Het zes-lagen model
WET &
REGELGEVING
BELEID
Randvoorwaarden
Richtlijnen
ZORGPROCES
Samenwerking
INFORMATIE
Informatie-inhoud
APPLICATIES
Softwarekoppeling
TECHNIEK
Infrastructuur
Informatiestandaarden in de zorg
2
Onderwerpen
• Wat is SNOMED CT
• Wat maakt SNOMED CT bruikbaar voor
klinische documentatie aan de bron
• Welke eisen stelt SNOMED CT
• Gebruiksmogelijkheden van SNOMED CT
Wat is SNOMED CT
• SNOMED CT is een terminologiestelsel voor
de zorg
– Definieert concepten aan de hand van relaties
– Beschrijft concepten door middel van termen
– Specificeert codes om concepten uniek te
identificeren
Medisch Contact 2007;39; 1590 – 1593. D.W. Koppenaal, M. Bemelman en L.P.H. Leenen
http://decor.nictiz.nl/art-decor/snomed-ct
• Definieert concepten aan de hand van relaties
IsA
IsA
• Definieert concepten aan de hand van relaties
• Beschrijft concepten door middel van termen
• Definieert concepten aan de hand van relaties
• Beschrijft concepten door middel van termen
• Specificeert codes om concepten uniek te
identificeren
Onderwerpen
• Wat is SNOMED CT
• Wat maakt SNOMED CT bruikbaar voor
klinische documentatie aan de bron
• Welke eisen stelt SNOMED CT
• Gebruiksmogelijkheden van SNOMED CT
Wat zit erin en wat juist (nog) niet?
• SNOMED CT ondersteunt gedetailleerd
vastleggen t.b.v. klinische documentatie
– Geen beperking aan aantal concepten
• Tot meer dan 2000 subtypen
– Geen beperking van detailniveau
• Huidige versie gaat 19 niveaus diep
– Meerdere “indelingen” van een concept
• Bijvoorbeeld: anatomisch, etiologisch, morfologisch
Infection by site
Disorder of respiratory
system
Bacterial infectious
disease
Disorder of thorax
Inflammation of
specific body organs
Bacterial infection by
site
Disorder of lower
respiratory system
Lower respiratory
tract finding
Inflammatory disorder
of the respiratory
system
Acute inflammatory
disease
Inflammatory disorder
of the respiratory tract
Bronchial finding
Disease due to Grampositive bacteria
Inflammatory disorder
of lower respiratory
tract
Respiratory tract
infection
Disorder of bronchus
Bacterial respiratory
infection
Lower respiratory
tract infection
Bronchitis
Disease due to Grampositive coccus
Bacterial lower
respiratory infection
Acute bronchitis
Infectious disorder of
bronchus
Streptococcal
infectious disease
Acute infective
bronchitis
Acute bacterial
bronchitis
Pneumococcal
infectious disease
Acute streptococcal
bronchitis
Pneumococcal
bronchitis
Acute pneumococcal
bronchitis
Clinical finding
Wat zit erin?
Procedure
Organism
Body structure
300.000 concepten
Substance
Pharmaceutical / biologic product
Qualifier value
Observable entity
Social context
Physical object
Event
Situation with explicit context
Environment or geographical location
SNOMED CT Model Component
Specimen
Staging and scales
Special concept
Record artifact
Physical force
En als dat niet genoeg is?
• Postcoördinatie
– Samenstellen van nieuwe concepten
• Door Nictiz, specialistenverenigingen, ziekenhuizen
• Door gebruikers
– Bijvoorbeeld
(severe acute pneumococcal bronchitis)
acute pneumococcal bronchitis:
severity = severe
195719000 : 246112005 = 24484000
Postcoördinatie
Precoördinatie
Wat zit er niet in?
• Géén “not otherwise specified”
• Géén “not elsewhere classified”
• Géén begrippen een “vage verzameling”
aanduiden
– Verrichtingen met grote kans op ernstige bloeding
• Géén vage of ambigue begrippen
Vaag: diabetes
• Diabetes mellitus?
• Diabetes insipidus?
Ambigue: Paget disease
• Kwaadaardige tumor van tepel
• Verhoogde afbraak
aanmaak van bot
En als ik wat mis?
• Mogelijkheid om zelf “extensie” te
specificeren
– (Nederlandse) termen
– Ontbrekende concepten
• Liever: aanvraag bij Nictiz
– Ofwel toegevoegd aan Nederlandse extensie
– Ofwel doorgegeven aan IHTSDO voor opname in
internationale versie
Klinische documentatie
• Gebruik SNOMED CT voor gedetailleerde en
gecodeerde vastlegging van informatie
– Klachten
– Diagnosen
– Behandelingen
–…
• Stel concepten samen wanneer meer detail
nodig is dan SNOMED CT biedt
Gegevensopslag en –uitwisseling
• Concept identifiers zorgen voor eenduidigheid
– 195719000 = Acute pneumococcal bronchitis
• Relaties in SNOMED CT geven “betekenis” aan
een begrip
– Mogelijkheid te zoeken naar alle begrippen
waarvoor geldt:
• Causative agent = Streptococcus pneumoniae
• Clinical course = Sudden onset AND/OR short duration
Onderwerpen
• Wat is SNOMED CT
• Wat maakt SNOMED CT bruikbaar voor
klinische documentatie aan de bron
• Welke eisen stelt SNOMED CT
• Gebruiksmogelijkheden van SNOMED CT
Registratiesoftware
• Natuurlijke-taalverwerking
– Nederlandstalige zinnen
• Wederom pijnrug, uitstralend re been, tot in kuit.
Eerder HNP gehad 5 Jaar terug, tevens rechts. Pijn niet
uit te houden, ziekgemeld op werk
– Fragmenten (zelfstandignaamwoordzinnen)
• Pijn rug en rechter been, recidief
– Nog geen Nederlandse vertaling van SNOMED CT
Registratiesoftware
• Gebruik van keuzemenu’s of zoekvelden
TIA
Diagnoses
Partial excision of oesophagus and interposition o...
Partial congenital absence of limb
Partial congenital absence of limb, NOS
Replace broken teeth, per tooth, partial denture
Light sensitive partial seizure
Partial seizure with multiple symptoms
Arthroplasty of knee, femoral condyles with debrid...
Insertion of unspecified permanent pacemaker, init...
Tritiarchium, NOS
Brevoortia patronus
Atrial septal defect with endocardial cushion defe...
Differentiation not stated
Differentiation not applicable
Differentiation not determined
Chronic interstitial nephritis
Chronic interstitial nephritis, NOS
Chronic tubulointerstitial nephritis, NOS
Chronic tubulointerstitial nephritis
Partial old retinal detachment
Jutiapa virus
Tunica adventitia of vessel
Tunica adventitia of vessel, NOS
Syncytial endometritis
Interstitial tissue of nerve
Simple partial seizures evolving to complex partia...
Physical medicine initial examination for orthotic...
Latia-luciferin monooxygenase (demethylating)
Elephantiasis nostras
Partial excision of bone of scapula
Partial ostectomy of scapula
Registratiesoftware
• SNOMED CT is veelomvattend, daardoor kun
je “verdwalen”
– Focussen:
Registratiesoftware
• SNOMED CT is veelomvattend, daardoor kun
je “verdwalen”
– Focussen
– Filteren: Term “Burn” hoort bij zowel een
aandoening als een morfologische abnormaliteit
Registratiesoftware
• SNOMED CT is veelomvattend, daardoor kun
je “verdwalen”
– Focussen
– Filteren
– Disambigueren: “DRE”
• DRE = dilated retina examination
• DRE = digital rectal examination
• Noodzaak voor “interface terminologie”
Interface terminologie
• Relevante concepten
• Herkenbare termen
• Dutch Hospital Data (DHD) ontwikkelt
– Diagnosethesaurus
– Verrichtingenthesaurus
Aggregatie terminologie
• Vanuit registratie in SNOMED CT kan worden
geklasseerd
– Naar algemene classificaties
• ICD-9
• ICD-10
– Naar specialisme-specifieke classificaties
• APACHE IV (intensive care)
•…
Meervoudig klasseren
Registreren
primair proces
Documentatie
proces
Data organisatie
proces


Rapporteren
tbv hergebruik
Coderen
Klasseren
Type terminologie
systeem
Interface
terminologie
Referentie
terminologie
Functie ondersteund
door terminologie
systeem
•Data invoer
•Representatie
•Opvragen
•Aggregeren
•Redeneren
•Mapping
•Data display
Aggregatie
terminologie
Statistische
aggregatie
Organisatorische eisen
• Verwerken nieuwe releases (2x per jaar)
• Bijwerken eigen “producten”
Onderwerpen
• Wat is SNOMED CT
• Wat maakt SNOMED CT bruikbaar voor
klinische documentatie aan de bron
• Welke eisen stelt SNOMED CT
• Gebruiksmogelijkheden van SNOMED CT
Gebruiksmogelijkheden
• Eenvoudig
– Op basis van enkele concept identifier
• Alle patiënten met “Acute pneumococcal bronchitis”
– Diagnose = 195719000
– Op basis van verzameling concept identifiers
• Alle patiënten met een “Infectious disorder of bronchus”:
– Diagnose in
(13089009,16146001,23022004,27475006,27836007,28085001,29591002,30352005,30
437004,35377009,40600002,41269000,57089007,58890000,59475000,64880000,71255
007,72204002,73414003,79479005,80010008,81554001,95886009,111849006,1861780
00,195717003,195719000,195720006,195721005,195722003,195725001,195726000,19
5727009,195728004,195729007,195739001,196001008,233598009,233599001,233600
003,233601004,233602006,233603001,233626008,233794009,233795005,233797002,2
71567008,285381006,312371005,312400008,408682005,418122003,445058002,44510
2008)
Gebruiksmogelijkheden
• Ingewikkelder
– Op basis van kenmerken
• Causative agent = Streptococcus pneumoniae
• Clinical course = Sudden onset AND/OR short duration
– Afhankelijk van wijze van implementatie
Implementatie
• SNOMED CT biedt geen standaard software
• Keuzemogelijkheden
– 3rd-party software
– Gebruik van database (bijv. MySQL)
– Gebruik van formele logische representatie
• Description logic (OWL)
• Semantisch web tools & talen: RDF, SPARQL, SWRL
Toepassing
• Zoekvragen liefst maximaal o.b.v. SNOMED CT
– Kwaliteitsindicatoren
– Richtlijnen
– Inclusiecriteria voor trials
– Onderzoeksvragen
Samengevat
• SNOMED CT: Concepten + termen, relaties & codes
• Breedte & detail maken SNOMED CT bruikbaar
voor klinische documentatie aan de bron
• SNOMED CT vereist goede user interface &
interface terminologie
• SNOMED CT kan gebruikt in patiëntdata èn in
richtlijnen, indicatoren, etc.

similar documents