Doornakkers Gezond!

Report
Doornakkers Gezond!
Paula Dijkema
Onderzoeksfunctionaris
GGD Brabant-Zuidoost
[email protected] of 08800-31 431
Aanpak slechte gezondheid
• In Eindhoven drie Krachtwijken, experiment
alleen in de wijk Doornakkers.
• In 7 andere krachtwijken / buurten in Eindhoven
sinds 10 jaar wijkgezondheidsproject
‘Gezond in de buurt’.
• Gezondheid is één van de drie krachtwijkthema’s
in Doornakkers (andere thema’s: ‘Aanpak Werkloosheid’
en ‘Achter de Voordeur’)
Drie ambities
•
Gezonde bewoners door gezonde leefstijl:
meer mensen kiezen voor een gezonde leefstijl;
meer beweging door mensen uit risicogroepen
•
Gezonde en veilige sociale en fysieke leefomgeving:
groenere leefomgeving, beweegvriendelijker en
uitnodigend voor ontmoeting te maken (pilot i.k.v.
Gezonde Slagkracht).
•
Beschikbare en toegankelijke zorg:
inzet van Turkse zorgconsulent, wijkverpleegkundige
(Zichtbare Schakel), gebruik van glasvezel voor ict en
zorg.
Doornakkers Gezond! betekent
activiteiten…..
• Vanuit ‘t Trefpunt Doornakkers Gezond! (gevestigd
in Gezondheidscentrum de Akkers)
– Informatie en adviesfunctie
– Consultatie: o.a. leefstijladviseur, Turkse zorgconsulent,
diëtiste
– Beweegprogramma’s
– Voorlichtingen, cursussen en workshops
• In Doornakkers zelf….(Gezond in de buurt)
– Voorlichtingsactiviteiten, beweegactiviteiten,
publieksactiviteiten, activiteiten op school, activiteiten
inzake fysieke leefomgeving, etc.
Organisatie
• Coördinatie vanuit GGD Brabant-Zuidoost in
samenwerking met Gezondheidscentrum de
Akkers
• Intensieve samenwerking o.a. met gemeente,
welzijnswerk, sportorganisaties,
bewoners(organisaties), woningcorporaties,
brede school, thuiszorg…
• Gemeente Eindhoven is opdrachtgever.
Wie wonen er in Doornakkers?
• ± 6400 inwoners; 3000 huishoudens
• Relatief veel jonge mensen
• Veel mensen met lage SES
• 35% niet-actieven (uitkering)
• 400 wajong-ers (1/3 totaal Eindhoven)
• 4 op 10 inwoners is allochtoon (29% niet-westers)
• 1 op 7 is van Turkse afkomst
Doelgroep
Alle inwoners van Doornakkers, met speciale
aandacht voor:
- risicogroepen wat hun gezondheid betreft, zoals
chronisch zieken;
- bewoners met een allochtone achtergrond;
- ouderen;
- (ouders van) kinderen in de leeftijd tot 19 jaar.
Gezonde bewoners en participatie
Wat verstaan we hier onder?
 Empowerment
 Participatieladder van Pretty
Participatieladder van Pretty
0
1
2
3
4
5
6
Geen participatie
Bewoners worden geïnformeerd over de activiteiten
waarbij ze betrokken zijn.
Passieve participatie
Bewoners worden geïnformeerd over het programma.
Participatie via informatie Bewoners worden geïnformeerd over het programma en
worden betrokken via het stellen van vragen en
beantwoorden van vragen.
Participatie via consultatie De mening, behoeften of wensen van leden van de
doelgroep worden gevraagd en professionals nemen
deze mee. Besluitvorming ligt bij de professionals.
Functionele participatie
Bewoners zijn actief betrokken in ontwikkeling van
programma’s en activiteiten en in de besluitvorming.
Bewoners neem deel aan werkgroepen en krijgen taken.
Controle en (eind)verantwoordelijkheid liggen bij
professionals.
Interactieve participatie
Bewoners zijn betrokken in een partnerschip met
professionals in planning en implementatie van
activiteiten. gezamenlijke besluiten en gedeelde
verantwoordelijkheid in het aanleveren van
hulpbronnen. Delen van kennis om nieuwe inzichten te
creëren.
Zelfmobilisatie
Bewoners houden controle over keuzes in het
programma en over de werkwijze. Zij zetten
onafhankelijk van organisaties activiteiten op.
Professionele organisaties worden eventueel
geraadpleegd
Participatie in onze praktijk
Tot nu toe vooral:
• Meedoen (passief)
• Meedenken (informeren, consulteren)
Soms:
• Meebeslissen (functionele en interactieve
participatie, bijv. werkgroepen)
• Eigen initiatieven (zelfmobilisatie)
Hoe geven we vorm aan bewonersparticipatie?
Vraag- én aanbodgericht werken
- Onderzoek onder bewoners / luisteren naar bewoners
- Aansluiten bij initiatieven van bewoners(organisatie)
- Aansluiten bij activiteiten van andere professionele
organisaties (die in meerdere of mindere mate participatief
werken met bewoners)
- Bij aanbodgericht werken ook stapje voor stapje
toewerken naar actieve(re) bewonersparticipatie
- Betrokken in wijkoverleg van bewoners en professionals
Voorbeelden van bewonersparticipatie
Onderzoek:
- “Actie-onderzoek” door studenten Fontys Hogeschool bij
start van Doornakkers Gezond!
 aanknopingspunten voor opbouwen netwerk met
intermediairs en actieve bewoners
- Focusgroep-onderzoek naar informatie- en adviesbehoeften van bewoners m.b.t. gezondheid
 weinig belangstelling voor focusgroep; beperkte
interesse in gezondheidsinformatie
Voorbeelden van bewonersparticipatie
Interventieonwikkeling:
- Senioren: praktische zorgmarkt, lentelunch
- Allochtone vrouwen: koffieochtenden met
gezondheidsvoorlichtingen en EHBO-cursus
- Mensen met chronische ziekten: beweegprogramma +
vervolgactiviteiten
- Allochtone en autochtone ouderen: wandelgroep
- Volwassenen: beweegprogramma met Activity Monitor
Voor-beeld 1: de wandelgroep
Voor-beeld 2: bewegen met de Activity monitor
Succesfactoren
- Enthousiaste vrijwilligers die graag iets voor anderen
willen doen
- Waardering uiten voor de vrijwilligers, bijv. door een
leuk artikel in de (wijk)krant
- (Budget voor) ontmoetingsruimte in de buurt voor
overleg met bewoner (dus voldoende faciliteiten)
- Voldoende tijd voor goede ondersteuning van
vrijwilligers.
Knelpunten
• Het thema (preventieve) gezondheid is voor veel
bewoners geen prioriteit
• Actieve vrijwilligers / sleutelfiguren zijn vaak dezelfde
mensen
• Groepsproces: in een werkgroep van bewoners zijn
sommigen (te) dominant
• Vrijwilligers vergeten soms afspraken of komen deze
niet na
• Lastig om mensen te prikkelen om zelf met ideeën te
komen voor nieuwe activiteiten.
• Empowerment blijft grote uitdaging, zowel op persoonlijk
als op groepsniveau
Dilemma
• Professionals vinden gezonde leefstijl
belangrijk.
• Bewoners komen niet direct zelf in actie
om hun leefstijl te veranderen.
• Hoe bewoners “verleiden” om hun
gezondheid te verbeteren, terwijl
individuele leefstijl toch hun eigen keuze
is?
Tot slot
Vragen?
Suggesties: hoe kan het beter ?

similar documents