RIMSKA KULTURA

Report
*
Tijana Teodosić
Isidora Micić
* Rimska umetnost podrazumeva umetnicku produkciju
starih Rimljana od 9. p. n. e. do pada Zapadnog
rimskog carstva 476. god. p. n. e.
* Imala je najveći domet u periodu od 200.g.p.n.e
do 500. godine i dala je mnoštvo umetničkih dela, ali
nije dala nekih naročitih novina.
* Razvijala se od Apeninskog poluostrva,a zatim se sa
rimskim osvajanjima proširila na ceo Mediteran i ceo
“poznati svet”. Ova umetnost koja je prešla
na Apeninskog poluostrva dobila je određene
karakteristike i osobenosti i nije imala onaj oblik koji je
bio u samom Rimu.
*
Današnji izgled Rimskog foruma
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
Rimska religija je postojala u antičkom Rimu. Bila je glavna religija do 4. veka, kada ju je
potisnulo hrišćanstvo.
Smatra se da se rimska religija i mitologija može podeliti na dva dela: rana mitologija -kultna i vrlo
se razlikuje od grčke mitologije, dok se u kasnijem periodu rimska mitologija naslanja na grčku
i etrursku tako što od njih preuzima bogove kojima daje svoja, latinizovana, imena. Po osam rimskih
božanstava nazvano je osam planeta Sunčevog sistema:
Merkur (glasnik bogova),
Venera (boginja ljubavi),
Mars (bog rata)
Jupiter (vrhovni bog)
Saturn (Jupiterov otac)
Uran (Saturnov otac)
Neptun (bog mora)
Pluton (bog podzemlja).
BOG/BOGINJA (Kod Rimljana)
BOG/BOGINJA (Kod Grka)
APOLON-Bog svetlosti
kod Grka: takođe Apolon
CERERA-Boginja zemlje
Kod Grka: Demetra
KUPIDON,AMOR-Bog ljubavi
Kod Grka: Eros
Dijana-Boginja meseca i lova
Kod Grka:Artemida
Junona-vrhovna boginja
Kod Grka:Hera
Jupiter-vrhovni bog
Kod Grka:Zevs
Mars-Bog rata
Kod Grka:Ares
Merkur-Božiji glasnik
Kod Grka:Hermes
Minerva-Boginja mudrosti
Kod Grka:Atina
Neptun-Bog mora
Kod Grka:Posejdon
Pluton-Bog podzemnog sveta
Kod Grka:Had
Saturn-Bog vremena , Jupiterov otac
Kod Grka:Kron
Venera-Boginja ljubavi i lepote
Kod Grka:Afrodita
Vesta-Boginja ognjišta
Kod Grka:Hestija
Vulkan-Bog vatre
Kod Grka:Hefest
Uran-Bog neba, Jupiterov deda
Kod Grka:Uran
*
* Pre arhitekture, Rimljani su bili poznati građevinari. Iza njih su ostali
brojni mostovi, brane, kanali, popločani putevi i uopšte brojna
inžinjerska remekdela koja su bila rasejana po celom Rimskom
carstvu. Prvi put, “Via Appia” iz 312. p. n.e. protezala se 300 km. od
Rima do Kapue; kasnije su Rimljani popločali do 5000 000 km. puta i
oko 1500 urbanizovanih gradova.
* Rimski grad bi rastao unutar utvrde oko centralnih ulica koje su se
sekle na sredini što je predstavljalo oblik urbanizacije koja nije
postojala kod grčkih kolonija, zatim bi se gradilo izvan zidina
U grad bi se uveo vodovod (akvedukt) i kanalizacija (rimska Cloaca
maxima i dan danas, nakon 2500 godina, služi svojoj svrsi).
* Urbanizacija bi se nastavljala i izvan grada gde su zemljane parcele
bivale podeljene u pravilne kvadrate – agera i obično darivane
rimskim veteranima. Osnova današnje agrarne organizacije
poljoprivrednih, agronomskih dobara.
*
ZNAČAJNA DELA RIMSKOG GRAĐEVINARSTVA
*
Terme- Rimske terme su bila javna kupatila u antičkom Rimu. Većina rimskih gradova je
imala bar jednu takvu građevinu, koje su bile centar javnog života. Bogatiji Rimljani su ih
obično posećivali svakog dana, dok su siromašniji jednom nedeljno.
Hramovi
Pozorišta- Rimljani su prihvatili grčko pozorište u vreme Punskih ratova. Kasnije su
najpopularniji oblici pozorišta postale farse i pantomime .
Trijumfalni slavoluci- Najpoznatiji rimski slavoluci u Rimu: Titov slavoluk, Slavoluk
Septimija Severai Konstantinov slavoluk
Rimske bazilike
Mostovi
Akvadukti
Viadukti
Tvrđave
Ulice.
*
*
*
*
*
*
*
*
*
SLAVOLUK
*
AKVADUKT
RIMSKE ULICE
TRAJANOV STUB
TRAJANOV TRG
*
* Arhitektura antičkog Rima izrasla je iz preistorijskog razvoja gradnje na
Apeninskom poluostrvu kao i uticaja grčke arhitekture i orijentalnih kultura.
* Što se tiče arhitekture u Rimskoj umetnosti pojavljuje se jedno drugačije
shvatanje prostora i konstrukcije, za razliku od shvatanja hramova kao plastike,
pojavljuje se shvatanje koje ne zatvara već pokriva prostor- i statičnost jeste
jedna nova karakteristika. Bazilikarni oblik jeste takođe karakteristika za rimsku
arhitekturu (bazilika).
* Od 2. veka p. n. e. u rimskoj arhitekturi se upotrebljava beton. U beton se može
umešati kamen i lakše ga je oblikovati. Tako su izgrađeni mnogi objekti a
elementi luka i kupola koje on omogućava su postali karakteristika rimske
arhitekture.
* Za razliku od grčke arhitekture značaj rimske arhitekture je u zidovima koji
su konstruktivni elementi dok se stubovi nalaze upušteni u zidove u vidu pilastera
i u kupoli. Pod snažnim uticajam Grčke upotrebljavali su se i stilski stupovi (dorski
stil jonski stil i korintski stil )ali oni su bili samo dodani elementima zidnih
konstrukcija koji su se gradili kao noseći elementi a zgrade su ogromnih
dimenzija po pravilu se grade od opeka u malteru a na površini se upotrebljava
kamen koji se donosi iz Azije i Afrike. Pošto su bili zaljubljeni u sjaj i raskoš to se
ogledalo u unutrašnjem prostoru.
* Po konstruktivnoj i umetničkoj strani razvoj rimske umetnosti se završava tek u 6.
veku. Uticaj rimske arhitekture na okolne zemlje bio je ogroman.
PANTEON
koloseum
BAZILIKA
* Izvorno nazvan "Amfiteatar
*
*
Flavijevaca", je amfiteatar u Rimu Ime je
dobio po kolosalnoj skulpturi cara Nerona
koja se nalazila ispred amfiteatra.
U Koloseumu su održavane gladijatorske
, koje je moglo pratiti 50 000
gledaoca. Održavale su se i borbe
sa životinjama i retko kada borbe s
brodovima. U slučaju požara Kolosej bi se
ispraznio za 10 minuta. Koloseum je
2007. uvršten među novih 7 svetskih
čuda.
Gradnja je započeta 72. za vreme
cara Vespazijana, a dovršena desetak
godina kasije za vrijeme vladavine
njegova sina Domicijana.
borbe
*
*
*
*
*
Panteon ili Hram svih bogova je rimski
hram sagrađen oko 126. godine naše ere,
tokom vladavine cara Hadrijana.
Na hramu se nalazi natpis sa prethodnog
hrama, a koji je sagradio Marko Vipsanije
Agripa 27.-25. pre naše ere.
Drugi natpis na hramu, ispod prvog, beleži
restauracijski rad obavljen na Panteonu
po naredbi cara Septimija Severa i
njegovog sina Karakale 202. g.
Hram je izuzetno dobro očuvan i
predstavlja jedno od najbolje očuvanih
građevina te starosti.
Danas se hram koristi
kao hrišćanska crkva.
*
* Vajarstvo se razvijalo od 6. veka p. n. e. pod uticajem Etruraca a
posle od 3. veka p. n. e. i Grka. U svim dobima je prisutan portret
koji teži za realizmom.
* Počeci rimske skulpture oslanjaju se na etrursku skulpturu ili su
doslovna kopija grčkih majstora u mermeru. Dok su u klasičnoj Grčkoj
interesi bili usredsređeni na traženje, oblikovanje opšteg, idealnog
ljudskog lika, u rimskoj je umetnosti akcent na prikazivanju
pojedinačnog i karakterističnog. To najbolje dolazi do izražaja u
mnoštvu portreta rimskih građana (14 000 skulptura).
* Jedinstveni su i rimski reljefi koji su obično bivali vezani za zavjetne
objekte, sarkofage, trijumfalne stupove ili slavoluke Najbolji reljefi
se nalaze na Titovom slavoluku iz 81. godine, a predstavljaju
osvajanje i razaranje Jeruzalima. Dojam prostornosti na ovim
rimskim reljefima postiže se kombinacijom visokog reljefa u prvom i
plitkoga u drugom planu. Jedna od važnijih promena u
kasnoantičkim reljefima, u odnosu na klasične, jeste gubitak
osjećaja za prostor i dubinu.
*
*
* Jedna od retkih preživelih statua
te vrste, jer su rađene u bronzi pa
su se takve skulpture u kasnijem
periodu izlivane u novčiće.
Nastala je 174. godine od bronze i
visoka je 3,5 metara. Statua je
trebalo da prikaze pobedonosnog
imperatora jer je, prema
srednjovekovnim izvorima, ispod
desne noge konja lezala prilika
vezanog varvarskog poglavice
Rvači, takođe poznati pod imenom
Dva rvača, Rvači iz Ufice, je
poznata rimska kopija davno
izgubljenog grčkog dela iz
3.v.p.n.e. u belom mermeru.
Danas se čuva u Firenci u Italiji.
Jedna replika postoji i u muzeju u
Luvru.
* Skulprtura predstavlja Herakla i
njegovog sina Telefosa. U radjena
je u mermeru i predstavlja rimsku
kopiju grckog originala iz oko 4.
veka p.n.e.
Marforio je ime pod kojim je
popularno poznat (pored
Paskvina) jedan od
najpopularnijih 'govorecih
statua' u Rimu. Ovo je anticka
rimska skulptura u mermeru
koja predstavlja bradatog
recnog boga (sa dodacima iz
modernog doba) i danas se cuva
u Kapitolskom muzeju u Rimu.
Datira iz 1.veka p.n.e.
*
Slikarstvo je bilo pod snažnim uticajem grčkog slikarstva. Tu se
javlja oblik zidno slikarstva koje ukrašava unutrašnje zidove na profanim
objektima, privatnih zgrada i vila. Naročita pažnja se poklanja očima.Što se tiče
tehnike naročito se razvila pored freski i mozaik, tehnika koja je prisutna u
svim umetnostima a naročito se razvijala u Vizantiji. Motivi su birani iz lova,
moreplovstva, pojavljuju se i vedute pa i prikazi vrtova, mitološke figure a u
malim spavaćim sobama. Grci nisu poklanjali naročitu pažnju izradi stakla već su
više radili na izradi keramike, međutim u Rimskoj umetnosti se izradi stakla
poklanja naročita pažnja i u 1. veku rasprostranjana je bila i upotreba i providnog
stakla kao i stakla bojenog a vrhunac predstavlja i upotreba tzv. diatreta to je u
stvari vaza od stakla izrađena duvanjem i prevučena mrežom od stakla.
* U pozno doba se javljaju uticaji aleksandrijskog portretnog slikarstva i egipatski
mozaici.
* Rimsko slikarstvo sačuvano je u manjoj meri u Rimu, a ponajviše
u Pompejima i Herkulanumu stradalim u prirodnoj katastrofi vulkana Vezuva i
"konzerviranima" u pepelu. Slikarstvo se verovatno oslanjalo
na helenističko slikarstvo, iako od helenističkog slikarstva nije ostalo gotovo
nikakvih tragova
* Portreti su u rimskom slikarstvu bili veoma retki (za razliku od skulptura), a
najlepši su primeri iz Fajuma u donjem Egiptu. Oni su slikani enkaustikom na
drvenim pločama, veoma teškom tehnikom koja zahteva brzo slikanje, te zbog
toga slike odišu izrazitom svežinom, a kako su imali ulogu grobnog priloga (iz
staro-egipatske tradicije) savršeno su odgovarali da prikažu životnost
portretiranog.
*
kraj

similar documents