การป้องกันการเกิดเชื้อดื้อยาต้านไวรัสในผู้ติดเชื้อ HIV/AIDS

Report
การพัฒนาคุณภาพบริการเพือ่ ป้องกัน
การเกิดเชื้อดื้อยา
โรงพยาบาลเชียงรายประชานุเคราะห์
ทีม
่ าของปัญหา และสาเหตุ
จานวน (ราย)
3500
3103
3000
2713
2500
2316
1914
2000
1343
1500
1000
1093
953
668 668
500
571
285
140
402
250
397
390
0
47
48
49
50
ผู้ป่วยรายใหม่ แต่ ละปี
51
52
53
54
รวมผู้ป่วยสะสม
ข ้อมูลจาก NAP Programe
ทีม
่ าของปัญหา และสาเหตุ
จานวน (ราย)
2500
ข ้อมูลจาก NAP Programe
2000
1500
1000
500
0
ปง
ปง
สต
า
ปง
สต
ปง
อ าห อสต เ ่มเตม
ปง
า ต ตามป ะเม ผลโ
Input
โ า
ป ะชาช และ
อง ์ มีสข
ุ ภาวะ
ง ป ะมาณ
. ,ส.ป.ส.ช
า แล ั ษา
อง ์ วม 4 มต
HA
า ัฒ า
ุ ลา
ง า
ัฒ า ณ
ุ ภา
า
า
้ เอชไอวี/เอ ส ์ . เช ี ง า ป ะชา เุ ต าะห์
แลผต เชอ
Out put Outcome Impact
Process
สนับสนุนการดาเนินงานการพัฒนาคุณภาพ
• การ VCT
• การ monitor CD4 ทุก 6 เดือน
• การเตรียมความพร ้อมก่อนกินยาต ้าน ฯ
ึ เศร ้า
• การคัดกรองโรคTB,CM,STI โรคซม
• การป้ องกัน OI: PCP, CM
•PMTCT
ป ะชาช และ
อง ์ มีสข
ุ ภาวะ
เกิดระบบการพัฒนา
คุณภาพการดูแล
รักษาในหน่วยบริการ
ครอบคลุมทุกพืน
้ ที่
โ า
ป ะชาช
พัฒนาเครือข่ายผู ้ให ้บริการการดูแลรักษา
ด ้านคุณภาพ
• สร ้างระบบการประสานงาน/การปรึกษา
การสง่ รักษาต่อกับ ร.พ.ชุมชนและเรือนจา
ั ยภาพพีเ่ ลีย
พัฒนาศก
้ งผู ้ดูแลรักษาด ้าน
สุขภาพ
• สง่ บุคลากรในทีมเข ้าอบรมวิชากร
• เป็ นทีป
่ รึกษา พีเ่ ลีย
้ งให ้แก่ ร.พ.ชุมชน
ื้
ศูนย์องค์รวม แกนนาผู ้ติดเชอ
พัฒนาระบบติดตามประเมินผล
• ทบทวน KPI ตาม HIVQUAL-T, EWI
•นา KPI ตกเกณฑ์มาพัฒนา QI
เกิดระบบการติดตาม
ประเมินผลการดูแล
รักษา
การบริการดูแล
รักษาในสถานบริการ
มีคณ
ุ ภาพตาม
มาตรฐาน
อัตราตาย
ลดลง
มีสข
ุ ภาพ
ดีขน
ึ้
ื้ ได ้รับบริการ
ผู ้ติดเชอ
ทีม
่ ค
ี ณ
ุ ภาพและเข ้า
่ ารรักษาเร็วขึน
สูก
้
ื้ มีสข
ผู ้ติดเชอ
ุ ภาพทีด
่ ี
กินยาอย่างสมา่ เสมอ
ลดการขาดนัดมีระดับ
CD4สูงขึน
้ และระดับ
VLลดลง
อัตราดือ
้ ยา
และOI
ลดลง
ต ัวชวี้ ั ทีใ่ ชใ
า ป ะเม
ณ
ุ ภา
า
แล ั ษา
เป้าหมาย
๑.เพือ
่ เฝ้าระวังและติดตามการเกิดเชือ
้ HIV ดือ
้
ยาต้านไวรัส
KPI : อัตราการเกิดเชือ
้ HIV ดือ
้ ยาตานไวรั
ส
้
<๒๐
๒. เพือ
่ เป็ นการส่งเสริมสุขภาพผูติ
้
้ ดเชือ
HIV/AIDS (Prevention with Positive)
KPI : ผูติ
้ HIV/AIDS ไดรั
้ ดเชือ
้ บขอมู
้ ลแนะนา
เรือ
่ งการดูแลตนเองและการมีเพศสั มพันธที
์ ่
ปลอดภัย(Prevention with Positive) ๑๐๐%
การเปลีย
่ นแปลงทีเ่ กิดขึน
้
๑. มีระบบการพัฒนาเพือ
่ ติดตามและเฝ้า
ระวังการเกิดเชือ
้ ดือ
้ ยาตานไวรั
ส ในผู้
้
ติดเชือ
้ HIV/AIDS ผู้ใหญ่
๒. การพัฒนาระบบบริการเพือ
่ ส่งเสริม
สุขภาพผู้ติดเชือ
้ HIV/AIDS
โดยผานกระบวนการเรี
ยนรูโรคโดยตรง
ประกอบดวย
่
้
้
เนื้อหาความรูที
่ ้ติ
ู ดเชือ
้ เอชไอวี/ผู้ป่วยเอดส์และผู้ดูแลควรรู้
้ ผ
เขาใจ
เพือ
่ นาไปใช้ประโยชนในการปฏิ
บต
ั ต
ิ นดานการ
้
้
์
ดูแลสุขภาพ และเกิดความรวมมื
อรวมใจในการรั
กษาอยาง
่
่
่
เหมาะสมและตอเนื
้อหาสาคัญ ๗ เรือ
่ ง
่ ่องประกอบดวยเนื
้
ไดแก
้ ่
 ความรูเรื
่ งเอดส์
้ อ
 โรคติดเชือ
้ ฉวยโอกาส
 การป้องกันการถายทอดเชื
อ
้ และการรับเชือ
้ เอชไอวี
่
เพิม
่
 การรักษาดวยยาต
านไวรั
ส
้
้
 การสรางพลั
งใจและการวางแผนชีวต
ิ
้
 สิ ทธิและสิ ทธิประโยชนของผู
้ เอชไอวี
้มีเชือ
์
 การส่งเสริมสุขภาพ
โดยมีการประเมินความรูความเข
าใจก
อนและหลั
งการเขา้
้
้
่
๑.มีระบบการพัฒนาเพือ
่ ติดตามและเฝ้าระวังการเกิดเชือ
้ ดือ
้ ยาตานไวรั
ส
้
ในผู้ติดเชือ
้ HIV/AIDS ผู้ใหญ่
๑.๒.จัดกิจกรรมในโครงการ “เขาใจ
มีวน
ิ ย
ั ไมดื
้
้
่ อ
ยา” แลกเปลีย
่ นเรียนรูในกลุ
ม
้
่ VL not suppress
โดยจัดทุก ๒ เดือน
๑.๓.กิจกรรมกลุมแลกเปลี
ย
่ นเรียนรูของวั
ยรุนติ
้ HIV
่
้
่ ดเชือ
ทีไ่ ดรั
ส
้ บยาตานไวรั
้
๑.๔.สรางความรู
ความเข
าใจในการดู
แลตนเองในเรือ
่ ง
้
้
้
โรคเอดส์และการกินยาตานไวรั
ส ในกลุมผู
้
้
่ ้ติดเชือ
HIV/AIDS ในเรือนเรือนจา
๑.๕.Lean HIV DR service พัฒนาระบบการส่งตรวจ
VL โดยการนาแนวคิดเรือ
่ ง Lean มาพัฒนาระบบ
บริการในคลินิก เพือ
่ ลดความสูญเปลา่ (waste) ของ
๑.มีระบบการพัฒนาเพือ
่ ติดตามและเฝ้าระวังการเกิดเชือ
้ ดือ
้ ยาตานไวรั
ส
้
ในผู้ติดเชือ
้ HIV/AIDS ผู้ใหญ่
๑.๒.จัดกิจกรรมในโครงการ “เขาใจ
มีวน
ิ ย
ั ไมดื
้
้
่ อ
ยา” แลกเปลีย
่ นเรียนรูในกลุ
ม
้
่ VL not suppress
โดยจัดทุก ๒ เดือน
๑.๓.กิจกรรมกลุมแลกเปลี
ย
่ นเรียนรูของวั
ยรุนติ
้ HIV
่
้
่ ดเชือ
ทีไ่ ดรั
ส
้ บยาตานไวรั
้
๑.๔.สรางความรู
ความเข
าใจในการดู
แลตนเองในเรือ
่ ง
้
้
้
โรคเอดส์และการกินยาตานไวรั
ส ในกลุมผู
้
้
่ ้ติดเชือ
HIV/AIDS ในเรือนเรือนจา
๑.๕.Lean HIV DR service พัฒนาระบบการส่งตรวจ
VL โดยการนาแนวคิดเรือ
่ ง Lean มาพัฒนาระบบ
บริการในคลินิก เพือ
่ ลดความสูญเปลา่ (waste) ของ
๑.มีระบบการพัฒนาเพือ
่ ติดตามและเฝ้าระวังการเกิดเชือ
้ ดือ
้ ยา
ต้านไวรัส ในผู้ติดเชือ
้ HIV/AIDS ผู้ใหญ่
๑.๖ กาหนดเป็ น Early Warning Sign HIV DR
ในการเฝ้าระวังเชือ
้ HIV ดือ
้ ยาตานไวรั
สอยาง
้
่
ใกลชิ
่ น
ิ ยาตานไวรั
ส
้ ด ในผู้ป่วยHIV/AIDS ทีก
้
ดังนี้
 ผู้ป่วยทีไ
่ ดรั
้ บการประเมิน drug adherence ได้
น้อยกวา่ ๙๕ %
 ผลการตรวจปริมาณเชือ
้ ไวรัส (Virus load: VL)
หลังรับประทานยาตานไวรั
ส ไปแลว
้
้ ๖ เดือน
มีคา>๔๐
Copies/ml
่
 ผู้ป่วยทีไ
่ มมารั
บการรักษาตามนัด
่
๒. การพัฒนาระบบบริการเพือ
่ ส่งเสริม
สุขภาพผูติ
้ HIV/AIDS
้ ดเชือ
๒.๑ สรางความรู
ความเข
าใจในการดู
แลตนเองในเรือ
่ งโรค
้
้
้
เอดส์และการกินยาตานไวรั
ส ในกลุมผู
้
้
่ ้ติดเชือ
HIV/AIDS ในชุมชน ๕ ตาบล ในเขตอาเภอเมือง
เปลีย
่ นบทบาทจากผู้รับบริการมาเป็ นผู้มีส่วนรวมในการ
่
ดูแลตนเอง
๒.๒ กิจกรรมแลกเปลีย
่ นเรียนรู้ “ชีวต
ิ ห
ิ ลังยาตานไวรั
ส”
้
ในกลุมผู
้ HIV/AIDS ทีม
่ ารับยาทีโ่ รงพยาบาล
่ ้ติดเชือ
เชียงรายประชานุ เคราะห ์ โดยทากิจกรรมกลุมในวั
นทีม
่ า
่
รับยา กลุมละ
๑๐-๒๐ คน ทุก ๒ เดือน
่
๒.๓ ให้การปรึกษาและให้ความรูเรื
่ งการลดพฤติกรรม
้ อ
เสี่ ยง (Prevention with Positive) รวมทัง้ การให้การ
ปรึกษาในการเปิ ดเผยผลเลือดกับคูนอน(Disclosure)เพื
อ
่
่
ป้องกัน “Super infection”
กิจกรรมกลุมเตรี
ยมความพรอมก
อนรั
บยาต้าน
่
้
่
ไวรัส
PRE-POST TEST
กิจกรรมเชิงรุก…
ลงสู่ชุมชน
บรรยายความรูเรื
่ งโรคเอดส์
้ อ
กิจกรรมผอนพั
กตระหนักรู้
่
กิจกรรมเกาอี
้ นตรีแกง้ วง
้ ด
่
ตัวแทนกลุมน
่ าเสนอผลการระดมสมอง
ถายรู
ปหมูเป็
่
่ นหลักฐาน
แบงกลุ
มระดมสมอง
่
่
1. สาเหตุทท
ี่ าให้เกิดการติดเชือ
้ เอชไอวี
2. ทาอยางไรให
ิ ยืนยาวและมีความสุข
่
้ชีวต
ื้ เอชไอวีทไี่ ด ้รับ
กิจกรรมกลุม
่ แลกเปลีย
่ นเรียนรู ้ของวัยรุน
่ ติดเชอ
ยาต ้านไวรัส
ALDOLESCENT HIV [MTCT]
า ละเอี
า ว เ ็ ที่ ั
. ปี 2552
ี ชวี ต
เสย
ิ
ผลล ั ธ์
า มาตงแต่
ั้
46 า
(ช=15,ญ=31)
2 า (ช=2)
า ไปโ ง
า าลชุมช
2 า
า ไปโ ง
า าลต่าง ังหว ั
1 า
า ไปโ ง
า าลศ ี ุ
2 า
ขา
า
ท ์
ั ษาต่อเ อ
่ ง
ัง งมา ั
มี ณ
ุ แม่ว ั
า
ุ่
ั ษาต่อเ อ
่ ง
7 า
(ช=5,ญ=2)
33
(ช=8,ญ=25)
6 า
Aldolescent HIV [MTCT]
า ละเอี
า ว เ ็ ทีม
่ ี VL<40 copy
า ว เ ็ ทีม
่ ี VL>2000 copy
า ว เ ็ ทีม
่ ี VL>40 - 1999
ังใชสต
ใช าสต
า ้
้ า
อ
า
ผลล ั ธ์
22 า
(66%)
6 า
(19%)
5 า
(15%)
25 า
(75.7%)
8 า
(24.3%)
กิจกรรมสร้างความรูค้ วามเข้าใจในเรือนจา
ผูต้ ิดเชื้อเอชไอวี/เอดส์ในเรือนจา
ชาย
หญิง
รวม
Asymtomatic HIV
30
16
46
On ART
63
20
83
รวม
93
36
129
dead
6
1
7
ผูผลการด
้ ตดิ เชือ้ เอชไอวี
/
เอดส์
ใ
นเรื
อ
นจ
า
าเนินงาน
า ละเอี
ผลล ั ธ์
ชา
ผลล ั ธ์
หญง
วม
VL<40 copy
56
19
75
VL>2000 copy
1
1
2
VL>40 - 1999
4
2
6
59
20
79
4
0
4
ังใชสต
ใช าสต
า ้
้ า
อ
า
Median CD4 = 129
Max = 289
Min = 4
กิจกรรมกลุมเสริ
มสราง
ADHERENCE
่
้
โครงการอบรมพัฒนาศั กยภาพบุคลากรทางการพยาบาล
ในการดูแลผู้ติดเชือ
้ เอชไอวี/เอดส์แบบองครวม
์
สิ่ งทีไ่ ดจากการพั
ฒนา
้
คุณภาพ
แบบประเมินความรู้ทัว่ ไปเกีย
่ วกับการติดเชือ
้ เอชไอวีและโรคเอดส์ (กอน-หลั
งเขากลุ
ม)
่
้
่
คาชีแ
้ จง กากบาทในช่องทีค
่ ด
ิ วาเป็
่ ูกตอง
่ นคาตอบทีถ
้
ข้ อ
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
คาถาม
โรคติดเชือ
้ เอชไอวี/เอดส์ เกิดจากการติดเชือ
้ ไวรัส
โรคติดเชือ
้ เอชไอวี/เอดส์ ติดตอได
ทางเพศสั
มพันธ ์
่
้
โรคติดเชือ
้ เอชไอวี/เอดส์ ติดตอได
ทางเลื
อ
ด
่
้
โรคติดเชือ
้ เอชไอวี/เอดส์ ติดตอได
จากแม
สู
่
้
่ ่ ทารกในครรภ ์
การใส่ถุงยางอนามัยทุกครัง้ ทีม
่ เี พศสั มพันธป
้ เอชไอวีได้
์ ้ องกันการติดเชือ
ยุงสามารถเป็ นพาหะนาเชือ
้ เอชไอวีมาสู่คนได้
การกินอาหารรวมกั
บผูติ
้ เอชไอวี สามารถติดเชือ
้ ได้
่
้ ดเชือ
คนทีเ่ รามองเห็นวามี
ุ ภาพรางกายแข็
งแรงดี อาจเป็ นคนทีม
่ เี ชือ
้ เอชไอวีได้
่ สข
่
เชือ
้ เอชไอวีแบงตั
ว
ในร
างกายคนโดยอาศั
ย
ซี
ด
4
ี
แล
วท
าลายซี
ด
4
ี มีผลทาให้ภูมค
ิ มกั
ุ้ นผูติ
้
่
่
้
้ ดเชือ
ลดลง
10. โรคติดเชือ
้ ฉวยโอกาสจะเกิดเมือ
่ รางกายมี
ภูมค
ิ ุ้มกันตา่ ลง
่
11. ผู้ติดเชือ
้ เอชไอวีส่วนใหญเสี
ิ ดวยโรคติ
ดเชือ
้ ฉวยโอกาส
่ ยชีวต
้
12. หากรักษาโรคติดเชือ
้ ฉวยโอกาสหายแลว
้ จะไมกลั
่ บมาเป็ นอีก
13. ผูติ
้ เอชไอวี/ผูป
ดเชือ
้ ฉวยโอกาสไดพร
นมากกวา่ 1โรค
้ ดเชือ
้ ่ วยเอดส์อาจป่วยดวยโรคติ
้
้ อมกั
้
14. เมือ
่ ติดเชือ
้ เอชไอวีแลว
้ เอชไอวีเพิม
่ ซึง่ มีผลทาให้เกิดการดือ
้ ยาตานไวรั
สได้
้ มีโอกาสไดรั
้ บเชือ
้
15. โรคติดตอทางเพศสั
มพันธ ์ มีผลตอความเสี
่ ยงทีจ
่ ะรับและถายทอดเชื
อ
้ เอชไอวีเพิม
่ ขึน
้
่
่
่
16. ผูติ
้ เอชไอวีทก
ุ คนตองกิ
นยาตานไวรั
สทันทีทต
ี่ ด
ิ เชือ
้ เอชไอวี
้ ดเชือ
้
้
17. การกินยาต้านไวรัสต้องกินอยางถู
กตอง
ตรงเวลา สมา่ เสมอและตอเนื
ิ
่
้
่ ่องตลอดชีวต
18. การกินยาต้านไวรัสทีไ่ มถู
ไมตรงเวลา
ไมสม
้ ไวรัส
่ กตอง
้
่
่ า่ เสมอและไมต
่ อเนื
่ ่อง ส่งผลทาให้เชือ
ดือ
้ ยาได้
19. หากรูสึ้ กวาตนเองแข็
งแรงดี ภูมค
ิ มกั
ุ้ นปกติ สามารถหยุดกินยาตานไวรั
สได้
่
้
20. โภชนาการของผู้ติดเชือ
้ เอชไอวีในระยะไมมี
่ โี ปรตีนมากกวาปกติ
่ อาการควรรับประทานอาหารทีม
่
2 เทาเพื
อ
่
รั
ก
ษาระดั
บ
ภู
ม
ค
ิ
ุ
มกั
น
และป
องกั
น
การขาดสารอาหาร
่
้
้
21. วางแผนการกินยาตานไวรั
ส
มื
อ
้
เช
ากี
้
้ โ่ มง
วางแผนการกินยาต้านไวรัสมือ
้ เย็นกีโ่ มง
รวมคะแนนทีไ่ ด (เต็ม 21 คะแนน)
ใช่
ไมใช
่ ่
แบบฟอร์มซักประวัติ
แบบฟอร์มติดตามกรณีขาดนัด
LEAN HIV DR SERVICE
 ระบบเดิม
ใช้ระยะเวลารอคอยจนกระทัง่ ไดเปลี
่ นสูตร
้ ย
ยา ๓ – ๔ เดือน
LEAN HIV DR SERVICE

ระบบใหม่ ใช้ระยะเวลารอคอยจนกระทัง่
ไดเปลี
่ นสูตรยา
๑ –๑.๕
้ ย
เดือน
การวัดผลและผลของการ
เปลีย
่ นแปลง
อัตราการเกิดเชือ
้ HIV ดือ
้ ยาตานไวรั
ส
้
<๒๐%
ผลลัพธ ์ : ตัวชีว้ ด
ั สั ญญาณเตือนเชือ
้
ดือ
้ ยาตานไวรั
ส (EWI)
้
 T-EWI1e
รอยละของผู
ส และมี
้
้ทีไ่ ดรั
้ บยาตานไวรั
้
VL < ๕๐ copies/ml ในปี ทรี่ ายงาน เป้าหมาย 
๘๕%
ผลลัพธ ์ : ตัวชีว้ ด
ั สั ญญาณเตือนเชือ
้
ดือ
้ ยาตานไวรั
ส (EWI)
้
 T-EWI1f
รอยละของผู
ส และมี
้
้ทีไ่ ดรั
้ บยาตานไวรั
้
VL > ๑,๐๐๐ copies/ml ในปี ทรี่ ายงานเป้าหมาย
≤ ๕%
ผลลัพธ ์ : ตัวชีว้ ด
ั สั ญญาณเตือนเชือ
้
ดือ
้ ยาตานไวรั
ส (EWI)
้
 T-EWI4a
รอยละของผู
่ าดการติดตามการรักษา
้
้ทีข
ที่ ๑๒ เดือนหลังเริม
่ ยาตานไวรั
สเป้าหมาย < ๑๐
้
%
ผลลัพธ ์ : ตัวชีว้ ด
ั สั ญญาณเตือนเชือ
้
ดือ
้ ยาตานไวรั
ส (EWI)
้
 T-EWI4b
รอยละของผู
สในปี และ
้
้ทีไ่ ดรั
้ บยาตานไวรั
้
ขาดการติดตามการรักษาในปี เป้าหมาย< ๑๐ %
สรุปบทเรียนที่
ไดรั
บ
้
การประเมินคุณภาพบริการในเรือ
่ งเอชไอวี/เอดส์
สามารถใช้ตัวชีว้ ด
ั HIVQUAL-T และตัวชีว้ ด
ั เป็ น
เครือ
่ งมือวัดและประเมินความครอบคลุมในการ
ให้บริการอยางมี
คุณภาพไดตามมาตรฐาน
่
้
 การใช้ตัวชีว
้ ด
ั สั ญญาณเตือนเชือ
้ ดือ
้ ยา (Early
Warning Indicator) EWI จะเป็ นกระจกสะทอนถึ
ง
้
ผลสาเร็จของการให้บริการแกผู
่ ป
้ ่ วย HIV/AIDS
โดยมีเป้าหมายให้ผู้ป่วยมีชว
ี ต
ิ ทีย
่ น
ื ยาวอยางมี
่
คุณภาพชีวต
ิ ทีด
่ แ
ี ละมีความสุข
 ความสั มพันธอั
่ ถือไววางใจ
และการ
้
์ นดี ความเชือ
ยอมรับฟังปัญหา ระหวางผู
่
้ให้บริการและ
ผู้รับบริการเป็ นปัจจัยสาคัญอยางหนึ
่งของการ
่
รับประทานยาอยางสม
า่ เสมอ ในส่วนของผู้
่
ให้บริการ นอกจากแพทยแล
ี งานทีม
่ ี
้ ต้องมีทม
์ ว

ขอบคุณคะ่
งานเอดส์รพ.เชียงรายประชานุ เคราะห ์

similar documents