Metody wyceny spó*ki akcyjnej - Wydział Zarządzania Uniwersytetu

Report
SYSYTEM FINANSOWY
GOSPODARKI
Zakład Bankowości i Rynków Pieniężnych
Katedra Systemów Finansowych Gospodarki
Wydział Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego
Dr Radosław Winiarski
Zajęcia 2
Proszę:
- rozwiązać zadanie;
- przeczytać z pozycji prof. M.Górskiego podrozdziały 1. oraz 5.3.
- na podstawie danych na stronie nbp – statystyka i sprawozdawczość – statystyka
monetarna i finansowa proszę sporządzić wykres przedstawiający agregaty pieniężne (M0,
M1, M2, M3) oraz zastanowić się nad ich interpretacją (zależności);
Spółka chce pozyskać środki na rozwój. Strukturę bilansu przed transakcją prezentuje tabela 1.
1. Proszę policzyć wskaźniki finansowe w tabeli 1.
2. Spółka zaciąga pożyczkę, kredyt (emituje obligacje) w wysokości 500. Proszę przedstawić
efekt bilansowy tej operacji (tabela 2).
3. Spółka zamiast kredytu (wyjściowo tabela 1) wybiera sekurytyzację pozabilansową w
wysokości 500. Proszę przedstawić efekt bilansowy tej operacji (tabela 3).
4. Spółka przeznacza pozyskaną z sekurytyzacji gotówkę na spłatę zadłużenia. Proszę
przedstawić efekt bilansowy tej operacji (tabela 4).
5. Skomentuj korzyści sekurytyzacji pozabilansowej w stosunku do emisji długu (pożyczka,
kredyt, emisja obligacji).
1 - wyjściowa struktura bilansu
aktywa
wskaźniki finansowe
pasywa
150%
aktywa trwałe
1 000
kapitał własny
1 000
wskaźnik zadłużenia
aktywa obrotowe
1 500
w tym zysk
100
rentowność aktywów ROA
w tym należności
500
zobowiązania
1 500
rentowność kapitału własnego ROE 10%
suma bilansowa
2 500
suma bilansowa
2 500
4%
2 - struktura bilansu po zaciągnięciu pożyczki (kredytu, emisji obligacji)
aktywa
wskaźniki finansowe
pasywa
aktywa trwałe
1000
kapitał własny
1000
wskaźnik zadłużenia
200%
aktywa obrotowe
2000
w tym zysk
100
rentowność aktywów ROA
3,33%
w tym należności
w tym gotówka
500
500
zobowiązania
2000
rentowność kapitału własnego ROE 10%
suma bilansowa
3000
suma bilansowa 3000
3 - struktura bilansu po transakcji sekurytyzacji pozabilansowej
aktywa
wskaźniki finansowe
pasywa
aktywa trwałe
1000
kapitał własny
1000
wskaźnik zadłużenia
aktywa obrotowe
1500
w tym zysk
100
rentowność aktywów ROA
w tym gotówka
500
zobowiązania
1500
rentowność kapitału własnego ROE 10%
suma bilansowa
2500
suma bilansowa
2500
150%
4%
4 - struktura bilansu po wykorzystaniu gotówki z sekurytyzacji do spłaty zadłużenia
aktywa
wskaźniki finansowe
pasywa
aktywa trwałe
1000
kapitał własny
1000
wskaźnik zadłużenia
aktywa obrotowe
1000
w tym zysk
100
rentowność aktywów ROA
zobowiązania
1000
rentowność kapitału własnego ROE 10%
suma bilansowa
2000
suma bilansowa 2000
100%
5%
Strukturę bilansu spółki prezentuje tabela 1. Spółka postrzega wysokość wskaźnika zadłużenia
jako optymalny również w przyszłości. Koszt kapitału własnego wynosi 12% natomiast
koszt kapitału obcego (zaciągnięcie kredytu, pożyczki, emisja obligacji) wynosi 7%. Na jaki
wariant finansowania powinna zdecydować się spółka (zaciągnięcie długu wraz z emisją
akcji) czy sekurytyzację pozabilansową przy założeniu kosztu pozyskania środków poprzez
emisję ABS na poziomie 8%?
PIENIĄDZ
Funkcje:





pośrednik wymiany,
środek płatniczy,
środek przetrzymywania majątku,
miernik wartości;
pieniądz światowy
PIENIĄDZ
Cechy:



rzadkość,
trwałość,
podzielność;
PIENIĄDZ




naturalny,
kredytowy,
dekretowy,
współczesny (?)



gotówkowy
bezgotówkowy
elektroniczny
Rodzaje:
PIENIĄDZ
Pieniądz elektroniczny:
wartość pieniężna stanowiąca elektroniczny odpowiednik
znaków pieniężnych

jest przechowywana na elektronicznych nośnikach informacji,
jest wydawana do dyspozycji na podstawie umowy w zamian za środki
pieniężne o nominalnej wartości nie mniejszej niż ta wartość,
jest przyjmowana jako środek płatniczy przez przedsiębiorców innych niż
wydający ją do dyspozycji,
na żądanie jest wymieniana przez wydawcę na środki pieniężne,

jest wyrażona w jednostkach pieniężnych;



PIENIĄDZ
Wartość pieniądza:
Pieniądz pełnowartościowy
wartość nominalna = wartość substancjalna
Pieniądz nadwartościowy
wartość nominalna < wartość substancjalna
Pieniądz podwartościowy
wartość nominalna > wartość substancjalna
PIENIĄDZ
Wartość pieniądza (prawa):


Pieniądz nadwartościowy podlega
tezauryzacji,
Pieniądz gorszy wypiera pieniądz lepszy;
PIENIĄDZ
Podaż pieniądza w Polsce:
M1, M2, M3
PIENIĄDZ
Agregaty monetarne - stany w mln zł
1 000 000,0
900 000,0
800 000,0
700 000,0
600 000,0
500 000,0
400 000,0
300 000,0
200 000,0
100 000,0
0,0
EB
M1
M2
EB
kwi 13
lut 12
gru 10
paź 09
sie 08
cze 07
kwi 06
lut 05
gru 03
paź 02
sie 01
cze 00
kwi 99
lut 98
gru 96
M3
Źródło: NBP
sie 13
123 828,8
531 124,1
928 358,8
949 987,6
PIENIĄDZ
Udział pieniądza gotówkowego w obiegu w podaży pieniądza (M3)
Źródło: NBP
cze 13
wrz 12
gru 11
mar 11
cze 10
wrz 09
gru 08
mar 08
cze 07
wrz 06
gru 05
mar 05
cze 04
wrz 03
gru 02
mar 02
cze 01
wrz 00
gru 99
mar 99
cze 98
wrz 97
gru 96
20,00%
18,00%
16,00%
14,00%
12,00%
10,00%
8,00%
6,00%
4,00%
2,00%
0,00%
PIENIĄDZ
Efekt depozytowy (prosty mnożnik depozytów)
Bank A sprzedał, w ramach operacji otwartego rynku, papiery wartościowe na kwotę 100
j.p. Jak wpłynie to na wykreowany przez system bankowy pieniądz przy założeniu braku
utrzymywania przez banki komercyjne pieniądza nadwyżkowego (banki udzielają
kredytów na bazie przyjętych depozytów) oraz zerowej skłonności do utrzymywania
gotówki (o ile wzrośnie finalnie w systemie bankowym wartość kredytów, depozytów oraz
rezerw obowiązkowych)? Proszę przedstawić efekt bilansowy operacji na przykładzie
trzech pierwszych banków. Stopa rezerw obowiązkowych wynosi 10%.
PIENIĄDZ
Mechanizm kreacji pieniądza:
Efekt mnożnikowy (mnożnik kreacji pieniądza)
PKB wynosi 1,98 biliona j.p. Wyemitowana przez BC gotówka stanowiąca aktywa
uczestników rynku finansowego wynosi 50 mld j.p. Środki ulokowane przez banki
komercyjne w BC (rachunki bieżące oraz rezerwowy) wynoszą 37 mld j.p. Banki
komercyjne zobligowane są do odprowadzenia od każdego depozytu od instytucji
niefinansowej w wysokości 100 j.p. do BC na rachunek rezerwowy 3,5 j.p. Wzrost
podaży pieniądza o 100 j.p. spowoduje wzrost pieniądza gotówkowego o 10
jednostek. Jaka jest podaż pieniądza w gospodarce? Skomentuj stopień monetyzacji
gospodarki.
M=661,6 mld j.p., k=33,41%
Zajęcia 3
Proszę:
- rozwiązać powyższe zadania;
- przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” w cz. 3 klasyfikację
rynków finansowych oraz podrozdziały dotyczące rynku kapitałowego i pieniężnego.
PIENIĄDZ
-
-
-
Spadek skłonności do utrzymywania
gotówki,
Wzrost stopnia monetyzacji gospodarki,
Zmiany w poziomie depozytów
gospodarstw domowych i przedsiębiorstw;
RYNKI I INSTRUMENTY FINANSOWE
Rynek finansowy – miejsce, na którym zawierane są
transakcje finansowe, polegające na zakupie i
sprzedaży instrumentów finansowych
Instrument finansowy – rodzaj kontraktu pomiędzy
dwoma stronami regulujący zależność
finansową w jakiej pozostają
Instrument finansowy a papier wartościowy
UCZESTNICY RYNKÓW FINANSOWYCH
PODZIAŁ RYNKU FINANSOWEGO NA
SEGMENTY - kryteria
-
-
Kryterium geograficzne
Kryterium pierwszeństwa emisji
Kryterium liczby uczestników
Kryterium notowanych instrumentów finansowych
PODZIAŁ RYNKU FINANSOWEGO NA
SEGMENTY
RYNEK FINANSOWY
Rynek pieniężny
Rynek kapitałowy
Rynek instrumentów
pochodnych
Rynek walutowy
Zajęcia 4
Proszę przeczytać:
- w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” w cz. 3 klasyfikację rynków
finansowych oraz podrozdziały dotyczące rynku kapitałowego i pieniężnego;
- szczególną uwagę proszę zwrócić na stopy procentowe banku centralnego (dla
uzupełnienia strona NBP) oraz rynku międzybankowego (WIBID, WIBOR);
- w pozycji Dariusza Zarzeckiego „Metody wyceny przedsiębiorstw” podrozdział 4.10.2.
Techniki wyznaczania kosztu kapitału. Podstawowe informacje na temat kosztu kapitału na
rynku finansowym można znaleźć również np. na stronie
(http://inwestycje.pl/biznes/koszt_kapitalu;87103;0.html);
- kryteria konwergencji nominalnej (kryteria z Maastricht) – monitor konwergencji
nominalnej Ministerstwa Finansów – plik za październik 2014 r.
RYNEK PIENIĘŻNY



Zawierane są transakcje instrumentami finansowymi o dużej
płynności, o charakterze wierzycielskim
Termin wymagalności instrumentów rynku pieniężnego – co
najwyżej 1 rok
Podstawowy cel funkcjonowania rynku pieniężnego –
zagwarantowanie płynności podmiotów gospodarczych
SEGMENTY: rynek depozytów i kredytów bankowych, rynek lokat
międzybankowych, RKDPuPW, RKDPrPW,
Stopy procentowe na rynku pieniądza
Na podstawie informacji dotyczących stóp procentowych NBP oraz braku
oczekiwań banków komercyjnych co do spadku stóp procentowych w
przyszłości proszę przeprowadzić prognozę stawek rynku międzybankowego.
WIBOR
ON
TN
SW
1 mies.
3 mies.
6 mies.
9 mies.
1 rok
Data
3 mies.
6 mies.
9 mies.
1 rok
Data
PLN
WIBID
ON
TN
SW
PLN
Referencyjna
3,25
Lombardow a
4,75
Depozytow a
Redyskonto
w eksli
1,75
3,5
1 mies.
RYNEK KAPITAŁOWY



Notowane są instrumenty finansowe o charakterze wierzycielskim
lub własnościowym
Termin realizacji instrumentów rynku kapitałowego - co najmniej 1
rok
Podstawowe cele funkcjonowania: efektywna alokacja kapitału,
właściwa (rynkowa) wycena instrumentów tego rynku, chęć
uzyskania dochodu przez inwestorów
SEGMENTY: kapitał pożyczkowy, kapitał właścicielski
GPW S.A.
ARCHITEKTURA POLSKIEGO RYNKU KAPITAŁOWEGO
Źródło: GPW.
Zajęcia 5
Proszę:
- Rozwiązać powyższe zadanie (stopy procentowe na rynku pieniądza)
- przeczytać w pozycji Dariusza Zarzeckiego „Metody wyceny przedsiębiorstw” podrozdział
4.10.2. Techniki wyznaczania kosztu kapitału. Podstawowe informacje na temat kosztu
kapitału na rynku finansowym można znaleźć również np. na stronie:
(http://inwestycje.pl/biznes/koszt_kapitalu;87103;0.html);
Stopy procentowe na rynku kapitałowym
Koszt Kapitału Własnego = Rf + ßl*(Rm - Rf) + Rs
gdzie:
Rf – stopa zwrotu wolna od ryzyka (rentowność
bezpiecznych instrumentów finansowych)
ßl – współczynnik beta lewarowany(ryzyko systematyczne)
Rm – stopa zwrotu z indeksu giełdowego
Rs – premia z tytułu ryzyka specyficznego (np.
branżowego)
WACC (średnioważony koszt kapitału czyli stopa dyskontowa) =
Kkw*Ukw+Kko*Uko*(1-T)
gdzie:
Kkw – Kosz Kapitału Własnego (jak wyżej)
Kko – Koszt Kapitału Obcego
Ukw,Uko – udziały kapitału własnego oraz obcego w
finansowaniu aktywów
T – stopa podatku dochodowego
Kko = Wibor 3M + marża banku
ßl = ßo*(1+(1-T)*Uko/Ukw)
współczynnik dyskonta = 1/(1+WACC)
Realna stopa procentowa = (1+N)/(1+I)-1
gdzie:
N – nominalna stopa procentowa
I – stopa inflacji
Stopy procentowe na rynku kapitałowym
Inwestor zamierza oszacować wartość rynkową akcji spółki notowanej na giełdzie
(przepływy w cenach stałych). Proszę wyliczyć koszt kapitału (stopa dyskontowa) oraz
współczynniki dyskonta przy następujących założeniach.
Datą wyceny jest 30 czerwca 2013 r. Szczegółowa prognoza obejmuje okres od 1
lipca 2013 r. do 31 grudnia 2018 r.
Nominalna rentowność 10-letnich obligacji skarbowych wynosi 3,5% w latach
2013-2014 oraz wzrasta o 0,5 p.p. w pozostałych okresach. Oczekiwana, uśredniona na rynku
kapitałowym stopa zwrotu z inwestycji giełdowych wynosi 10%. Udział kapitału
obcego w finansowaniu aktywów wycenianej spółki wynosi, na datę wyceny, 60% oraz
maleje w okresie prognozy o 5 p.p. rocznie. Stopa oprocentowania pożyczek na rynku
międzybankowym w W-wie wynosi w okresie prognozy 2,8%. Banki finansujące spółkę oceniają
wysokość marży od udzielanych kredytów oraz pożyczek których udział w strukturze
zobowiązań jest równy i wynosi po 50% odpowiednio na 2% oraz 3%.
Wysokość podatku dochodowego od osób prawnych wynosi 19%. Oczyszczony
z wpływu struktury finansowania współczynnik beta dla branży wynosi 0,86. Planowany
wskaźnik wzrostu cen dóbr i usług w gospodarce wynosi 1% w latach 2013-2014 oraz
rośnie po roku 2014 w tempie 0,5 p.p. rocznie. Biura maklerskie wyceniają premie z tytułu
ryzyka branżowego spółki na 1,5 p.p.
VI 2013-XII 2013
stopa zwrotu wolna od ryzyka
stopa zwrotu z rynku (indeksu giełdowego)
udział kapitału obcego
udział kapitału własnego
WIBOR 3M
premia z tytułu ryzyka kredyt
premia z tytułu ryzyka pożyczka
udział kredytu w zadłużeniu
udział pożyczki w zadłużeniu
koszt kredytu
koszt pożyczki
koszt kapitału obcego nominalny
podatek
koszt kapitału obcego nominalny z tarczą podatkową
beta nielewarowana
relacja D/Kw
beta lewarowana
inflacja
premia z tytułu ryzyka branżowego
koszt kapitału własnego nominalny
WACC - średnioważony koszt kapitału nominalny
WACC - średnioważony koszt kapitału realny
współczynnik dyskonta
2014
2015
2016
2017
2018
Zajęcia 6
Proszę:
- Rozwiązać powyższe zadanie (stopy procentowe na rynku kapitałowym – patrz arkusz
kalkulacyjny – koszt kapitału);
- zapoznać się z kryteriami konwergencji nominalnej (kryteria z Maastricht) – monitor
konwergencji nominalnej Ministerstwa Finansów – plik za październik 2014 r.
- przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” w cz. 3 podrozdziały
dotyczące rynku walutowego i derywatów (cele funkcjonowania tych segmentów rynku
finansowego) oraz podrozdział w części pierwszej zatytułowany – niepieniężne instrumenty
finansowe;
RYNEK WALUTOWY

Występują na nim transakcje walutowe, które polegają na sprzedaży
wyrażonego w jednej walucie instrumentu finansowego za
instrument finansowy wyrażony w innej walucie
RYNEK INSTRUMENTÓW POCHODNYCH


Przeprowadza się na nim transakcje tzw. instrumentami pochodnymi
Cele funkcjonowania rynku derywatów:
- zabezpieczanie się przed różnego rodzaju ryzykiem
- spekulacja w nadziei na uzyskanie ponadprzeciętnych zysków
- arbitraż
Kryteria Konwergencji Nominalnej
Źródło: NBP
PODZIAŁ INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH

Forma zobowiązania
rodzaj reprezentowanego prawa
wierzytelności pieniężne
(instrumenty dłużne)
obligacje
kredyty
pożyczki
depozyty
polisy
weksle
gotówka
prawo własności
Instrumenty powiernicze
(współwłasność majątkowa)
akcje
udziały
księga wieczysta
jednostki uczestnictwa
certyfikaty inwestycyjne
jednostki rozrachunkowe
PODZIAŁ INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH

Forma zobowiązania
rodzaj reprezentowanego prawa
Instrumenty pierwotne
instrumenty wtórne
poręczenia
gwarancje
hipoteka
derywaty
PODZIAŁ INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH

Sposób przenoszenia prawa własności
na okaziciela
na zlecenie
imienne
(czynność – przekazanie/sprzedaż)
(czynność – indos)
(czynność - cesja)
obligacja skarbowa
akcja zwykła
gotówka
bon skarbowy
weksel
czek imienny
akcja imienna
kredyt
jednostka uczestnictwa
PODZIAŁ INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH

Termin wykupu instrumentu
nie podlegające wykupowi
akcje
udziały
księga wieczysta
podlegające wykupowi
na żądanie
depozyty
jednostka uczestnictwa
w jednym momencie
weksle
bony skarbowe
pożyczki
na raty
kredyty
pożyczki
PODZIAŁ INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH

Rodzaj i sposób naliczania dochodu
nieprzynoszący dochodu
przynoszący dochód
dochód kapitałowy
dochód umowny
nieprzynoszący dochodu
gotówka
rachunek rozliczeniowy
waluta
jednostka uczestnictwa
weksel
stały
odsetkowy
depozyt
kredyt
obligacje
przynoszący dochód
zmienny
odsetkowy
nieokreślony
kredyt
pożyczka
obligacje akcje
udziały
obligacje przychodowe
płynność, ryzyko i dochód instrumentu finansowego
płynność
atrybut rynkowy możliwość zamiany na
gotówkę przy minimalizacji
utraty wartości (weryfikacja
płynności – czas
ekspozycji instrumentu
finansowego na rynku oraz
wartość dyskonta z tytułu
braku płynności)
dochód
oczekiwana
(średnia)
stopa zwrotu
(R)
ryzyko
odchylenie
standardowe
stopy zwrotu
=
√var(r)
Var(r) = ((r1-R)2+(r2-R)2+…+(rn-R)2)/n
inwestor działający racjonalnie powinien maksymalizować stopę zwrotu przy
danym poziomie ryzyka lub minimalizować ryzyko przy danej stopie zwrotu
ryzyko i dochód instrumentu finansowego
Na
który z papierów powinien
maksymalizujący swoje korzyści?
rok
zdecydować
się
inwestor
stopa zwrotu
A
B
1
0,03
0,08
2
0,08
-0,01
3
0,04
0,1
4
0,03
-0,03
5
0,01
0,05
średnia stopa zwrotu
odchylenie standardowe
A
0,0232
0,0380
B
0,0504
0,0380
Zajęcia 7
Proszę:
- Rozwiązać powyższe zadanie;
- przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” podrozdziały
dotyczące instrumentów rynku pieniężnego (bon skarbowy);
ryzyko i dochód instrumentu finansowego
0,12
0,1
stopa zwrotu
0,08
0,06
A
0,04
B
0,02
0
-0,02
1
2
3
-0,04
okres w latach
4
5
ryzyko i dochód instrumentu finansowego
oczekiwana stopa zwrotu
0,0400
0,0350
0,0300
0,0250
0,0200
0,0150
0,0100
0,0050
0,0000
0,0000
0,0100
0,0200
0,0300
ryzyko
0,0400
0,0500
0,0600
ryzyko i dochód instrumentu finansowego
rynek amerykański
rodzaj instrumentu
odchylenie standardowe
stopy zwrotu %
średnia arytmetyczna stopa
zwrotu %
akcje zwykłe
15,28
10,21
obligacje przedsiębiorstw
9,63
5,75
obligacje skarbowe
długoterminowe
9,7
5,11
nieruchomości
3,45
9,49
metale szlachetne
29,69
12,63
3,6
5,3
stopa inflacji
ryzyko i dochód instrumentu finansowego
14
MS
12
dochód
10
AZ
N
8
6
I
4
OP
OS
2
0
0
5
10
15
20
ryzyko
25
30
35
PIRAMIDA RYZYKA INWESTYCYJNEGO
RYZYKO ORAZ DOCHÓD MINIMALNY
Bony skarbowe
Gwarantowane przez rząd rachunki bankowe i certyfikaty
depozytowe
Obligacje oszczędnościowe
PIRAMIDA RYZYKA INWESTYCYJNEGO
RYZYKO ORAZ DOCHÓD MAŁY

Fundusze obligacji emitowanych przez agencje rządowe

Fundusze obligacji skarbu państwa

Fundusze rynku pieniężnego
PIRAMIDA RYZYKA INWESTYCYJNEGO
RYZYKO ORAZ DOCHÓD ŚREDNI






Fundusze metali szlachetnych
Fundusze akcji i obligacji zagranicznych
Agresywne fundusze akcji
Fundusze wzrostu i dochodu z kapitału
Fundusze mieszane
Fundusze obligacji przedsiębiorstw
PIRAMIDA RYZYKA INWESTYCYJNEGO
RYZYKO ORAZ DOCHÓD DUŻY





Spółki z o.o.
Spekulacyjne akcje wzrostowe małych spółek
Spółki typu blue-chip
Obligacje zamienne
Obligacje przedsiębiorstw o standardzie inwestycyjnym
PIRAMIDA RYZYKA INWESTYCYJNEGO
RYZYKO ORAZ DOCHÓD NAJWIĘKSZY






Towarowe kontrakty terminowe
Metale strategiczne
Opcje
Obligacje śmieciowe
Złoto i metale szlachetne
Fundusze branżowe
INSTRUMENTY RYNKU PIENIĘŻNEGO





Bon skarbowy
Bon pieniężny
Operacje repo oraz reverse repo
Certyfikaty depozytowe
Papiery komercyjne
BON SKARBOWY
emitent
agent emisji
cel emisji
rynek hurtowy/detaliczny
uczestnicy rynku pierwotnego (przetargu)
wierzytlelność/własność
forma dochodu
rodzaj kwotowania na rynku pierwotnym
nominał
terminy zapadalności
imienny/na okaziciela/na zlecenie
dokument/instrument zdematerializowany
format przetargu jednej ceny/wielu cen
możliwość składania ofert
niekonkurencyjnych
minimalna wartość nominalna oferty
termin składania ofert
publikacja wyników przetargu
termin zapłaty za nabyte bony
Minister Finansów
NBP
finansowanie deficytu budżetowego
hurtowy
DSPW oraz BGK
wierzytelność
dyskonto
kwotowania cenowe
10 000 zł
od 1 do 52 tygodni
na okaziciela
zdematerializowany w CRBS
od początku 2012 r. przetarg jednej ceny
tak, max 1 oferta niekonkurencyjna
100 000 zł
dzień przetargu – godzina 11.00
dzień przetargu – godzina 11.30
dwa dni po przetargu – godzina 14.00
BON SKARBOWY
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
Ustawa budżetowa
ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW
z dnia 30 sierpnia 2013 r.
w sprawie warunków emitowania bonów skarbowych
List emisyjny
Informacja o emisji – komunikat o przetargu
BON SKARBOWY
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
Art. 95.
1.
2.
3.
6.
Skarbowy papier wartościowy jest papierem wartościowym, w
którym Skarb Państwa stwierdza, że jest dłużnikiem właściciela
takiego papieru, i zobowiązuje się wobec niego do spełnienia
określonego świadczenia, które może mieć charakter pieniężny
lub niepieniężny.
Skarbowe papiery wartościowe mogą być emitowane lub
wystawiane w granicach limitów określonych w ustawie
budżetowej.
Skarbowe papiery wartościowe opiewające na świadczenia
pieniężne mogą być emitowane lub wystawiane wyłącznie przez
Ministra Finansów.
Skarb Państwa odpowiada całym majątkiem za zobowiązania
wynikające z wyemitowanych lub wystawionych skarbowych
papierów wartościowych.
BON SKARBOWY
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
Art. 96. Skarbowe papiery wartościowe mogą być emitowane lub
wystawiane jako papiery wartościowe o pierwotnym terminie
wykupu:
1)
nie dłuższym niż rok, do których zalicza się w szczególności bony
skarbowe (krótkoterminowe skarbowe papiery wartościowe);
Art. 99. Bon skarbowy jest krótkoterminowym papierem wartościowym
oferowanym do sprzedaży w kraju na rynku pierwotnym z
dyskontem i wykupywanym według wartości nominalnej po
upływie okresu, na jaki został wyemitowany.
BON SKARBOWY
Źródło: MF
BON SKARBOWY
Źródło: MF
BON SKARBOWY
Źródło: MF
BON SKARBOWY
Źródło: MF
dochodowość oraz dyskonto instrumentów dyskontowych
rentowność instrumentu finansowego = (Pt-Pt-1)/Pt-1*360/t*100
dyskonto instrumentu finansowego = (Pt-Pt-1)/Pt*360/t*100
gdzie: Pt – cena końcowa (nominalna)
Pt-1 – cena początkowa (zakupu)
t – czas pozostały do terminu zapadalności/wymagalności instrumentu
09.03.2007
W mln zł
13 tyg.
10.06.2007
26 tyg.
09.09.2007
52 tyg.
10.03.2007
Wartość nominalna bonów przewidzianych do
sprzedaży
100,00
200,00
600,00
Wartość nominalna bonów na które otrzymano
ofertę zakupu
300,14
419,23
1041,01
Wartość nominalna przyjętych ofert
100,00
200,00
600,00
Najniższa przyjęta cena przetargowa
94,8
89,88
20,02%
20,57%
Dyskonto w skali roku
Stopa redukcji ofert z najniższą ceną
przetargową
81,63
18,17%
15,06%
33,07%
56,89%
Średnia ważona cena przetargowa
94,87
89,95
81,69
Dyskonto w skali roku
20,29%
19,88%
Najwyższa cena przetargowa
95,25
90,35
Średnia ważona stopa rentowności bonów
21,39%
22,10%
18,11%
82,50
22,17%
11.03.2007
Dzień zapłaty za bony
Informacje o następnym przetargu
16.03.2007
data
Wartość nominalna bonów
przewidzianych do sprzedaży
Termin składania ofert
Dzień zapłaty
200,00
200,00
700,00
Do godziny 11.00 w dniu 16.03.2007
18.03.2007
Zajęcia 8
Proszę:
- przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” podrozdziały
dotyczące instrumentów rynku pieniężnego (bon pieniężny, operacje repo oraz reverse
repo, certyfikaty depozytowe, papiery komercyjne) oraz rynku akcji;
Bon skarbowy
Inwestor nabywa bony skarbowe o nominale 1,6 mln zł i 91dniowym terminie wykupu po cenie 92 za 100. proszę obliczyć:
a)
b)
c)
Kwotę zapłaty za zakupione bony
Roczną rentowność nabytych instrumentów
Roczne dyskonto z jakim nabył papiery wartościowe
Bon skarbowy
Inwestor nabył 52-tygodniowy bon skarbowy z dyskontem 12,72%.
Jaka jest rentowność inwestycji?
Bon skarbowy
Analitycy banku komercyjnego spodziewają się spadku stóp
procentowych w przyszłości. Na rynku można zakupić roczny bon
skarbowy z dyskontem 17,55%. Alternatywną inwestycją jest kupno
dziewięciomiesięcznego bonu skarbowego płacąc 85,98 zł za 100 zł
nominału oraz jego reinwestycja w trzymiesięczny bon skarbowy z
rentownością 16,2%. Którą z inwestycji wybrać?
Bon pieniężny
Bank komercyjny zamierza ulokować nadwyżkę środków pieniężnych
na okres trzech miesięcy. Rynek międzybankowy oferuje stawkę
WIBID 3M (90 dni) w wysokości 6,95%. Istnieje również możliwość
nabycia bonu pieniężnego 91-dniowego z dyskontem 1,75%. Co
będzie dla banku lepszą inwestycją?
Certyfikat depozytowy

Na rynku istnieje możliwość zakupu certyfikatu depozytowego na
182 dni przed terminem zapadalności o cenie nominalnej 1000 zł.
Certyfikat jest oprocentowany na 4% w stosunku rocznym.
Wymagana przez inwestora stopa zwrotu (dochodu) wynosi 5,5%.
Jaką cenę powinien zaakceptować inwestor aby osiągnąć
wymagany poziom dochodu?
Wartość przyszła instrumentu oprocentowanego
FV = PV*(1+r)
gdzie: FV – wartość przyszła instrumentu
PV – wartość bieżąca instrumentu
r – stopa procentowa (oczekiwana stopa dochodu)
Repo, reverse repo
Zarządzający
spółką
X
zmuszeni
są
do
sfinansowania
nieprzewidzianego zakupu półproduktów. Pierwsze wolne środki
(spłata należności) pojawią się w spółce za 10 dni. Dostawca
półproduktów nie chce udzielić kredytu handlowego. Spółka może
wykorzystać w tym celu kredyt bankowy oprocentowany na 15% w
skali roku. Spółka posiada w aktywach zapadalne za 90 dni bony
skarbowe, które zamierza zbyć w terminie zapadalności (za trzy
miesiące). Czy zarządzający spółką powinni zdecydować się na
kredyt bankowy czy transakcję repo, skoro kwotowana przez
dealera cena zakupu i sprzedaży przez bank bonów skarbowych na
rynku wtórnym (transakcja 10-dniowa) wynosi odpowiednio 94,65 zł
oraz 95,00 zł?
Zajęcia 9
Proszę:
- przeczytać w pozycji Dariusza Zarzeckiego „Metody wyceny przedsiębiorstw” podrozdział
1.6. Klasyfikacje metod wyceny oraz podrozdział 3.2. Modele zdyskontowanych
przepływów pieniężnych.
Metody wyceny akcji
MAJĄTKOWE
1.
Księgowa
(aktywów netto)
2.
Skorygowanych
aktywów netto
3.
Odtworzeniowa
4.
Wartości
likwidacyjnej
DOCHODOWE
MIESZANE
PORÓWNAWCZE RYNKOWE
Dyskontowe
1. Szwajcarska
Mnożnikowe
-Zysków
2. Berlińska
- C/Z
-Przepływów
pieniężnych
3. Stuttgarcka
- C/S
4. UEC
- C/EBITDA
-Dywidend
-Skorygowanej
wartości bieżącej
(APV)
- ekonomicznej
wartości dodanej
(EVA)
- OPCJE
- WP/EBIT
- WP/EBITDA
Metody wyceny akcji
Equity Value = Enterprise Value – Debt + Non Operating Assets
Enterprise Value = ∑DVCF + DVRV
EV = CF1/(1+WACC)1+…+ CFn/(1+WACC)n+ RV/(1+WACC)n
CF = EBIT*(1-T) + A – I +/- WC
RV = EBIT*(1-T)*(1+g)/(WACC-g)
WACC = Ke*(Ke/V) + Kd*(Kd/V)*(1-T)
Ke = Rf + ᵦ*(Rm- Rf)
gdzie:
Equity Value - wartość rynkowa kapitału własnego
Enterprise
Value
wartość
rynkowa
przedsiębiorstwa
własnego oraz długu)
CF – przepływ pieniężny
WACC – średnioważony koszt kapitału
EBIT – zysk operacyjny
Ke - koszt kapitału własnego
Kd – koszt kapitału obcego
(kapitału
Cena akcji spółki x na GPW wynosi 61 zł. Na podstawie poniższych danych
sporządź wycenę akcji Spółki x w celu rekomendacji decyzji inwestycyjnej
(kupuj/sprzedaj).















Data wyceny 30.06.2011.
EBIT w poszczególnych latach: 30.06.2011-31.12.2011 – 235 000, 2012 – 480 000, 2013 –
490000, 2014 – 505 000, 2015 – 515 000, 2016 – 510 000, 2017 – 500 000.
Podatek dochodowy 19%
Amortyzacja w okresie szczegółowej prognozy 30.06.2011-31.12.2011 – 50 000 , w
pozostałych okresach - 100 000.
Zmiany kapitału obrotowego w poszczególnych latach: 30.06.2011-31.12.2011 – 20 000, 2012
– 12000, 2013 – (14 000), 2014 – 10 000, 2015 – (15 000), 2016 – 10 000, 2017 – 5 000.
Inwestycje w poszczególnych latach: 30.06.2011-31.12.2011 – 120 000, 2012 – 125 000, 2013
– 140000, 2014 – 100 000, 2015 – 105 000, 2016 – 100 000, 2017 – 100 000.
Relacja długu oprocentowanego do kapitału własnego w okresie wyceny – 1.
Koszt nominalny długu 7%.
Nominalna rentowność 10-letnich obligacji – 5%.
Współczynnik beta dla spółek porównywalnych – 1,2.
Nominalna stopa zwrotu z indeksu giełdowego – 11%.
Środki pieniężne na moment wyceny – 300 000, dług oprocentowany na moment wyceny –
500 000.
Pozostałe NOA (nieruchomość) – 175 000.
Wartość rezydualna policzona według wzoru Gordona. Tempo wzrostu przepływów po
okresie szczegółowej prognozy – 2,5%.
Ilość akcji spółki – 100 000.
Zajęcia 10
Proszę:
- rozwiązać powyższe zadanie;
- przeczytać w pozycji Dariusza Zarzeckiego „Metody wyceny przedsiębiorstw” podrozdział
8.2. Istota i rodzaje metod porównawczych oraz przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego
„Rynkowy System Finansowy” informacje dotyczące prawa poboru i PDA (również strona
GPW).
Metody porównawcze
Źródło: IPOPEMA
Metody porównawcze


Popularność metody wynika z relatywnie mało skomplikowanego
algorytmu i pracochłonności (tanie i szybkie)
Warunki konieczne do spełnienia: poziom rozwoju rynku
kapitałowego (lub dostęp do bazy transakcji pozagiełdowych)

Kluczowy dobór spółek porównywalnych (benchmarki)

Kluczowy dobór mnożników rynkowych

Istota metody (mnożnik i baza)
Metody porównawcze


Najczęściej stosowane wskaźniki (cena/zysk, cena/sprzedaż,
cena/wartość księgowa)
Adekwatność wskaźników (Equity, Enterprise) – im wyżej
znajduje się wskaźnik w rachunku zysków i strat tym większa
szansa iż będzie obiektywny

Wskaźnik powinien odzwierciedlać specyfikę działalności spółki

Normalizacja w wyniku stosowania średniej lub mediany
Metody porównawcze




P/E – uzależnienie od struktury kapitału i podatność na
manipulację
P/BV – właściwy w przypadku spółek dysponujących
względnie stałą w czasie bazą aktywów
P/S – uniezależnienie od rentowności
EV/EBIT, EV/EBITDA – adekwatne w sytuacji
zaangażowania długu w finansowanie aktywów
Metody porównawcze
Głównym przedmiotem działalności spółki X jest świadczenie usług w formule biura
architektonicznego i realizacja projektów jako wykonawca lub podwykonawca.
Spółka nie posiada na własność nieruchomości prowadząc działalność
operacyjną w wynajmowanych biurach w centrum dużego miasta ponosząc z
tego tytułu znaczne koszty. Wczesna faza rozwoju biznesu wymusiła
konieczność finansowania aktywów w znacznym stopniu kredytem bankowym.
Powyższe czynniki determinują ujemną rentowność netto przy znacznych
przychodach. Spółka jest rentowna na działalności operacyjnej. Kapitał
zakładowy dzieli się na 1 000 000 akcji.
Wybierz dwa wskaźniki z następującej grupy mnożników (P/E, P/BV, P/S, EV/EBIT,
EV/EBITDA) i nadając im jednakowe wagi wyceń wartość jednej akcji spółki
metodą porównawczą na tle branży (notowania giełdowe, dane w mln):
cena
wartość ksiegowa
sprzedaż
zysk netto
zysk opercyjny
dług oprocentowany
amortyzacja
społka A społka B społka C SPÓŁKA X
80
23
54
?
124
43
62
15
163
115
141
139
7,8
3,4
6,1
-0,3
12
5,1
5,8
6,2
10
17
8
21
5
1,8
2,3
0,4
Prawo Poboru
PP = (R-E)/(L+1)
gdzie:
R – cena rynkowa starych akcji
E – cena emisyjna nowych akcji
L – liczba praw niezbędnych do objęcia jednej akcji nowej
emisji
Kapitał zakładowy spółki wynosi 4 000 000 zł dzieląc się na 4 000 000 akcji.
Cena rynkowa akcji wynosi 25 zł. Spółka emituje 20 000 000 akcji. Cena
emisyjna wynosi 21 zł. Proszę ustalić teoretyczną wartość prawa poboru oraz
kurs odniesienia dla akcji na następnej sesji giełdowej (po ostatnim dniu
uprawniającym do nabycia akcji z prawem poboru).
PDA
Źródło: GPW.
Zajęcia 11
Proszę:
- przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” podrozdział
dotyczący rynku obligacji.
Obligacje
Definicja
USTAWA z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach
Obligacja jest papierem wartościowym emitowanym w serii, w którym
emitent stwierdza, że jest dłużnikiem właściciela obligacji
(obligatariusza) i zobowiązuje się wobec niego do spełnienia
określonego świadczenia.
Kryteria podziału (emitent, oprocentowanie, termin wykupu)
Cena (nominalna, emisyjna, rynkowa, rozliczeniowa, czysta,
brudna)
Rentowność (nominalna, bieżąca, YTM)
Obligacje -
parametry
Obligacja trzyletnia o wartości nominalnej 100,00 PLN, o kuponach
odsetkowych wypłacanych co rok wynoszących 5,00 PLN,
notowana jest po kursie 99,30%. Od ostatniej wypłaty odsetek
upłynął kwartał. Podstawowe parametry takiej obligacji wynoszą:
cena rynkowa czysta
cena rynkowa brudna
rentowność nominalna
rentowność bieżąca
Obligacje - rentowność
Inwestor zastanawia się nad ulokowaniem środków w jednej z trzech
inwestycji:
1)
nabycie obligacji A za 85,35 zł i sprzedanie jej po 180 dniach za
91,11 zł
2)
nabycie obligacji B za 101,03 zł, po 182 dniach otrzymuje odsetki
kuponowe w wysokości 7,5 zł oraz sprzedaż obligacji za 99,34 zł
3)
nabycie obligacji C za 95,78 zł, po 182 dniach otrzymuje odsetki
kuponowe w wysokości 5 zł (reinwestuje odsetki kuponowe według
stopy 10%), a po kolejnych 182 dniach następne 5 zł oraz sprzedaż
obligacji za 96,21 zł
Która z tych inwestycji jest najbardziej opłacalna dla inwestora.
Obligacje -
cena

Wartość nominalna pięcioletniej obligacji zerokuponowej
wynosi 1 000 zł. Wymagana stopa zwrotu wynosi 4%.
Jaką cenę należy zapłacić za obligację? Z jakim
dyskontem (wartościowo) należy kupić papier aby
osiągnąć wymaganą stopę zwrotu?

Jaka powinna być cena ośmioletniej obligacji o stałym
oprocentowaniu o wartości nominalnej 100 zł,
wypłacającej co rok odsetki w wysokości 5% aby stopa
zwrotu z inwestycji wyniosła 6,5%?
Obligacje – rentowność do wykupu
YTM=[C+(Wn-P)/n]/(0,5*(Wn+P))
Obligacje –

rentowność do wykupu
Na rynku notowane są czteroletnie obligacje o wartości
nominalnej równej 100 zł i rocznym kuponie
wynoszącym 6%. Cena rynkowa tych obligacji wynosi
97,45 zł. Jaka jest stopa zwrotu z inwestycji w te
obligacje?
Obligacje – średni czas trwania (duracja)
Obligacje – średni czas trwania (duracja)

Trzyletnia obligacja o stałym oprocentowaniu 5% i
wartości nominalnej równej 100 zł jest sprzedawana z
dyskontem 1,5 zł. wymagana przez inwestorów stopa
zwrotu wynosi 5,5%. Jaki jest średni czas trwania
obligacji?
Zajęcia 12
Proszę:
- rozwiązać poniższe zadania;
- przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” podrozdział
dotyczący krzywej rentowności (dochodowości) oraz rynku instrumentów pochodnych.
Informacje na temat rozliczania transakcji instrumentów pochodnych znajdziecie Państwo
również na stronie internetowej GPW w zakładce materiały edukacyjne (kontrakty
terminowe i opcje).
Obligacje -
rentowność
Spółka nabywa obligację trzyletnią z półrocznym kuponem w
wysokości 8% za cenę rynkową 98,87. Kupon jest płatny po 26
dniach od daty nabycia i spółka inwestuje go po 6,5%. Następnie
sprzedaje obligację po 12 dniach od daty wypłaty kuponu po 99,07.
Jaka jest rentowność inwestycji (przyjmujemy założenie iż rok jest
rokiem bankowym = 360 dni)? Rentowność 52-tygodniowych bonów
skarbowych wynosi 5,75%.
Czy inwestycja jest opłacalna? Uzasadnij odpowiedź.
Obligacje -
cena
Oblicz cenę trzyletniej obligacji, która daje odsetki dwukrotnie w roku.
Wysokość kuponu wynosi 10%, a rentowność 15%.
Obligacje – średni czas trwania (duracja)

Jaki jest średni czas trwania pięcioletniej obligacji o
stałym procentowaniu 6% i wartości nominalnej równej
1000 zł. Wymagana przez inwestorów stopa zwrotu
wynosi 6,5%?
Obligacje – średni czas trwania (duracja)

Oblicz durację dla obligacji trzyletniej wypłacającej
kupon w wysokości 10% co pół roku. Oczekiwana przez
inwestora stopa zwrotu z obligacji wynosi 14%. Wartość
nominalna obligacji wynosi 100.
opcje
Instrument finansowy, dający jego posiadaczowi
prawo do zakupu lub sprzedaży innego papieru
wartościowego.


Opcja kupna
Opcja sprzedaży
opcje




terminy opcji:
termin wygaśnięcia opcji, termin wykonania opcji;
rodzaje opcji (według kryterium terminu wykonania):
opcja amerykańska, opcja europejska;

ceny opcji:
cena wykonania (rozliczenia), cena opcji (premia), cena instrumentu
pierwotnego;

opcja “in the money”, opcja “out of the money”, opcja “at the money”;

instrumenty pierwotne:
opcje akcyjne, opcje walutowe, opcje procentowe, opcje indeksowe;


opcje
Proszę wyznaczyć opcję ITM, ATM, OTM na przykładzie opcji na
indeks WIG20. Wartość indeksu wynosi 2550 pkt
opcja sprzedaży kurs wykonania w punktach
2420
OTM
ATM
2550
ITM
2680
opcja kupna
ITM
ATM
OTM
Opcje – dźwignia finansowa i stopa zwrotu

Inwestor liczy na wzrost kursu akcji na giełdzie, który
wynosi obecnie 52 zł w związku z czym nabywa akcyjną
opcję kupna z kursem wykonania równym 55 zł. Kurs
opcji wynosi 1,25 zł (w stosunku do jednej akcji). Opcja
wystawiona jest na 100 akcji. Kurs akcji w terminie
wygaśnięcia wynosi 58,5 zł. Czy inwestor powinien
rozliczyć opcję?
Jaka jest stopa zwrotu z inwestycji w opcje w
porównaniu ze zmianą ceny instrumentu bazowego?
Opcje – dźwignia finansowa i stopa zwrotu
kurs wykonania
55
kurs opcji
1,25
premia
125
dochód
(58,5-55)*100=350
stopa zwrotu opcje
(350-125)/125=180%
stopa zwrotu akcje
(58,5-52)/52=12,5%
Zajęcia 13
Proszę:
- przeczytać w pozycji prof. M.Górskiego „Rynkowy System Finansowy” podrozdział
dotyczący rynku instrumentów pochodnych oraz materiały na stronie internetowej GPW w
zakładce materiały edukacyjne (kontrakty terminowe i opcje).
Opcje – dźwignia finansowa i stopa zwrotu
Rozpatrujemy dwie inwestycje o identycznej
długości okresu inwestowania
1. Zakup 100 akcji spółki A. W momencie zakupu
cena akcji wynosi 115. Na końcu okresu
inwestowania cena akcji wynosi 125. akcje zostają
sprzedane.
2. Zakup 40 opcji kupna z których każda wystawiona
jest na 100 akcji spółki A. Cena wykonania opcji
wynosi 135. W momencie zakupu cena opcji
(odniesieniu do 1 akcji) wynosi 1. Na końcu okresu
inwestowania cena opcji wynosi 5. Opcje zostają
sprzedane.
Jaka kwotę zainwestowano w obu przypadkach? Jaka
jest stopa zwrotu z inwestycji?

Opcje – dźwignia finansowa i stopa zwrotu
1 (akcje)
2 (opcje)
kapitał zainwestowany
11500
4000
stopa zwrotu
8,70%
400%
Opcje – dźwignia finansowa i stopa zwrotu
Rozpatrujemy dwie inwestycje o identycznej
długości okresu inwestowania
1. Zakup 100 akcji spółki A. W momencie zakupu
cena akcji wynosi 115. Na końcu okresu
inwestowania cena akcji wynosi 105. akcje zostają
sprzedane.
2. Zakup 40 opcji kupna z których każda wystawiona
jest na 100 akcji spółki A. Cena wykonania opcji
wynosi 135. W momencie zakupu cena opcji
(odniesieniu do 1 akcji) wynosi 1. Na końcu okresu
inwestowania cena opcji wynosi 0,2. Opcje zostają
sprzedane.
Jaka kwotę zainwestowano w obu przypadkach? Jaka
jest stopa zwrotu z inwestycji?

Opcje – dźwignia finansowa i stopa zwrotu
kapitał zainwestowany
stopa zwrotu
1 (akcje)
2 (opcje)
11500
4000
- 8,70%
- 80%
Opcje walutowe - zabezpieczenie
3 miesiące
1 mln euro
eksporter
importer
towar
premia
zobowiązanie
BANK
RYZYKO – wzrost wartości złotówki w stosunku do euro
w okresie 3 m-cy
ZABEZPIECZENIE – kupno opcji sprzedaży 1 mln euro po
kursie 4 EUR/PLN, koszt – premia 10 000 zł
Opcje walutowe - zabezpieczenie
scenariusze wyniku (3,7; 4,0; 4,3 EUR/PLN) dla zabezpieczenia
zakładanej rentowności przy kursie 4 EUR/PLN
efekt: zabezpieczenie przed niekorzystną zmianą kursu
walutowego (spadek wartości euro) po koszcie premii przy
jednoczesnym osiąganiu korzyści w sytuacji wzrostu wartości
euro
Opcje walutowe - zerokosztowe
3 miesiące
1 mln euro
eksporter
importer
towar
premia
zobowiązanie
BANK
RYZYKO – wzrost wartości złotówki w stosunku do euro
w okresie 3 m-cy
ZABEZPIECZENIE – kupno opcji sprzedaży 1 mln euro
po kursie 4 EUR/PLN, koszt – premia 10 000 zł oraz
jednoczesna sprzedaż bankowi opcji kupna 1 mln euro
po kursie 4 EUR/PLN, przychód – premia 10 000 zł
Opcje walutowe - zerokosztowe
scenariusze wyniku (3,7; 4,0; 4,3 EUR/PLN) dla zabezpieczenia
zakładanej rentowności przy kursie 4 EUR/PLN
efekt: zabezpieczenie przed niekorzystną zmianą kursu
walutowego (spadek wartości euro) bez ponoszenia kosztów
premii przy jednoczesnej rezygnacji z korzyści w sytuacji
wzrostu wartości euro
Opcje walutowe – asymetryczne
3 miesiące
1 mln euro
eksporter
importer
towar
premia
zobowiązanie
BANK
RYZYKO – wzrost wartości złotówki w stosunku do euro
w okresie 3 m-cy
ZABEZPIECZENIE – kupno opcji sprzedaży 1 mln euro
po kursie 4 EUR/PLN, koszt – premia 10 000 zł oraz
jednoczesna sprzedaż bankowi opcji kupna 2 mln euro
po kursie 4 EUR/PLN, przychód – premia 10 000 zł
Opcje walutowe - asymetryczne
scenariusze wyniku (3,7; 4,0; 4,3 EUR/PLN) dla zabezpieczenia
zakładanej rentowności przy kursie 4 EUR/PLN
efekt: zabezpieczenie przed niekorzystną zmianą kursu
walutowego (spadek wartości euro) bez ponoszenia kosztów
premii przy jednoczesnej akceptacji ryzyka o charakterze
asymetrycznym (strata w wyniku niekorzystnej zmiany kursu
walutowego)
Opcje walutowe – spekulacja
3 miesiące
1 mln euro
eksporter
importer
towar
premia
zobowiązanie
BANK
RYZYKO – wzrost wartości złotówki w stosunku do euro
w okresie 3 m-cy
SPEKULACJA – kupno opcji sprzedaży 5 mln euro po
kursie 4 EUR/PLN, koszt – premia 10 000 zł oraz
jednoczesna sprzedaż bankowi opcji kupna 5 mln euro
po kursie 4 EUR/PLN, przychód – premia 10 000 zł
Opcje walutowe - spekulacja
scenariusze wyniku (3,7; 4,0; 5,0 EUR/PLN) dla spekulacji przy
kursie 4 EUR/PLN
efekt: zabezpieczenie przed niekorzystną zmianą kursu
walutowego (spadek wartości euro) bez ponoszenia kosztów
premii przy jednoczesnej akceptacji ryzyka o charakterze
asymetrycznym (spekulacja w nadziei na spadek kursu euro)
Źródło: Bankier
Kontrakty terminowe
Instrument finansowy zobowiązujący dwie
strony do zawarcia w przyszłości transakcji na
warunkach określonych w kontrakcie



cena kontraktu futures w dniu zawarcia kontraktu
cena kontraktu futures na rynku
cena bieżąca
Kontrakty terminowe

baza kontraktu

walutowe kontrakty futures
procentowe kontrakty futures
indeksowe kontrakty futures


Kontrakty terminowe
RÓŻNICE
KONTRAKTY FUTURES
KONTRAKTY FORWARD
Występuje z reguły na giełdzie
Występuje w obrocie pozagiełdowym
Jest kontraktem standaryzowanym
Jest kontraktem niestandaryzowanym
Termin dostawy określony jako cały miesiąc
Termin dostawy określany jako konkretny
dzień
Z reguły nie występuje dostawa przedmiotu
kontraktu
Często dochodzi do dostawy przedmiotu
kontraktu
Konieczność wniesienia depozytu
Depozyty nie są wymagane
Rozliczanie na zasadzie ”marking to market”
Płatność następuje po dostawie
Kontrakty terminowe –
depozyty zabezpieczajace
instrument – kontrakt terminowy WIG20
wstępny depozyt zabezpieczający – 9% wartości kontraktu
właściwy depozyt zabezpieczający – 5% wartości kontraktu
Na sesji T przeprowadzono transakcję na kontrakcie terminowym na WIG20 po
kursie 2900 pkt. Na koniec sesji T dzienny kurs rozliczeniowy wyniósł 3000
pkt., natomiast na koniec sesji T+1, 3110 pkt.
Proszę przedstawić mechanizm działania depozytów zabezpieczających w
przypadku długiej i krótkiej pozycji w kontrakcie (stan depozytu na dzień
T+1).
Zajęcia 14
Proszę:
- rozwiązać powyższe zadanie;
- zapoznać się z materiałami dotyczącymi matematyki finansowej (materiały na stronie)

similar documents