ตลาดหลักทรัพย์ mai presentation

Report
ตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ
พัฒนาการที่สาคัญของตลาดทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ
11 พ.ย. 2541
21 มิ.ย. 2544
17 ก.ย. 2544
2 ก.ย. 2545
25 พฤษภาคม 2548
วันฐานในการคานวณดัชนี
จัดตัง้ ตลาดหลักทรัพย์
ใหม่
เปิ ดอย่างเป็ นทางการ
เปิดการซื้อขายหลักทรัพย์เป็ นครัง้ แรก
ปัจจุบนั
เปลีย่ นชือ่ เป็ น
ตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ(mai)
วัตถุประสงค์ในการจัดตัง้ ตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ
เพื่อเป็ นช่องทางการระดมทุนให้แก่บริษทั SMEs
เพื่อสนับสนุนการปรับโครงสร้างหนี้
เพื่อสนับสนุนให้ธรุ กิจร่วมลงทุน(venture capital)
เพื่อเพิ่มสินค้าใหม่ให้เป็ นทางเลือกแก่ผล้ ู งทุน
โครงสร้างองค์กร
Back Office
๏ ระบบการซื้อขาย
๏ กระบวนการส่งมอบ
๏ การชาระราคา
๏ การตรวจสอบ
๏ การกากับการซื้อขาย
Front Office
๏ การจดทะเบียน
๏ การประชาสัมพันธ์
การลงทุนในตลาดหลักทรัพย์เอ็ม เอ ไอ
ใช้ระบบการเปิดเผยข้อมูล(disclosure-based)
ระบบการซื้อขายใช้ระบบ Automatic Matching
ผูล้ งทุนที่เป็ นบุคคลธรรมดาได้รบั สิทธิประโยชน์ ด้านภาษี
ประโยชน์ ของการเป็ นบริษัทจดทะเบียน : ต่ อบริษัท
ประการที่ 1 แหล่งเงินทุนระยะยาว
ประการที่ 2 เพิ่มช่องทางระดมทุน เพื่อช่วยในการบริหารเงินอย่างมีประสิทธิภาพ
ประการที่ 3 เสริมสร้างชื่อเสียงและภาพลักษณ์ที่ดีให้แก่บริษทั
ประการที่ 4 สร้างความภักดี และผลตอบแทนที่ดีให้แก่พนักงาน
ประการที่ 5 สร้างความรับผิดชอบและการบริหารงานแบบมืออาชีพ
ประการที่ 6 การดารงอยู่ของธุรกิจในระยะยาว
ที่มา http://www.set.or.th/th/products/listing/files/Going_Public_Guide2009.pdf
ประโยชน์ ของการเป็ นบริษทั จดทะเบียน : ต่อผูถ้ ือหุ้น
ประการที่ 1 เพิ่มสภาพคล่องและสร้างมูลค่าเพิ่มให้แก่ผถ้ ู ือหุ้น
ประการที่ 2 เพิ่มอานาจการต่อรองในการลดภาระคา้ ประกัน
ประการที่ 3 ใช้เป็ นหลักประกันในการกู้ยืมเงิน
ประการที่ 4 บุคคลธรรมดาได้รบั ยกเว้นภาษี กาไรจากการขายหุ้น
ที่มา http://www.set.or.th/th/products/listing/files/Going_Public_Guide2009.pdf
ทีที่มา http://www.set.or.th/th/products/listing/files/Going_Public_Guide2009.pdf
ที่มา http://www.set.or.th/th/products/listing/files/Going_Public_Guide2009.pdf
หลักเกณฑ์การนาหุ้นสามัญเข้าจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ (mai)
เรื่อง
คุณสมบัติ
บริษทั มหาชนจากัด หรือนิติบคุ คลที่มีกฎหมายจัดตัง้
ขึน้ โดยเฉพาะ
ทุนชาระแล้วเฉพาะหุ้นสามัญ* > =20 ล้านบาท
สถานะ
(หลังการเสนอขายหุ้นแก่ประชาชน)
การกระจายการถือหุ้นราย
ย่อย * (หลังเสนอขายหุ้นแก่
จานวนผูถ้ ือหุ้นรายย่อย >= 300 ราย
ประชาชน)
อัตราส่วนการถือหุ้น ของผู้
หุ้นรายย่อย * (หลังเสนอ
ขายหุ้นแก่ประชาชน)
-ถือหุ้นรวมกัน > 20% ของทุนชาระแล้ว โดยแต่ละ
รายต้องถือหุ้นไม่น้อยกว่า 1 หน่ วย
^^การซื้อขายที่ตลาดหลักทรัพย์กาหนด ^^
ผูถ้ ือหุ้นรายย่อย คือ ผูท้ ี่ไม่ได้เป็ น Strategic
Shareholders ***กรรมการ ผูจ้ ดั การ และผูบ้ ริหาร
รวมถึงผูท้ ี่เกี่ยวข้องที่ถือหุ้น > 5%
หลักเกณฑ์การนาหุ้นสามัญเข้าจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ (mai)
การเสนอขายหุ้นแก่ประชาชน
การได้รบั อนุญาต
ได้รบั อนุญาตให้เสนอขายหุ้นจากสานักงาน
คณะกรรมการ ก.ล.ต. ( ยกเว้นนิติบคุ คลที่มีกฎหมาย
จัดตัง้ ขึน้ โดยเฉพาะ)
จานวนหุ้นที่เสนอขาย > 15% ของทุนชาระแล้ว
วิธีการเสนอขาย
ผ่านผูจ้ ดั จาหน่ ายหลักทรัพย์
ผลการดาเนินงาน
-มีผลการดาเนินงานต่อเนื่ อง > 2 ปี โดยอยู่ภายใต้การ
จัดการของผูบ้ ริหารชุดเดียวกัน > 1 ปี ก่อนการยื่นคาขอ
-กาไรสุทธิในปี ล่าสุดก่อนยื่นคาขอและมีกาไรสุทธิในงวด
สะสมของปี ที่ยื่นคาขอ
-ในกรณี ที่มีผลการดาเนินการเพียง 1 ปี สามารถเข้าจด
ทะเบียนได้ หากมีมลู ค่าราคาตลาดของหลักทรัพย์ 1,000
ล้านบาท ขึน้ ไป
หลักเกณฑ์การนาหุ้นสามัญเข้าจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ (mai)
การบริหารงาน
มีผบู้ ริหารและผูม้ ีอานาจควบคุมที่มีคณ
ุ สมบัติ ดังต่อไปนี้
-ไม่เป็ นบุคคลที่มีลกั ษณะต้องห้ามตามประกาศคณะกรรมการ
กากับตลาดทุน **
-ไม่เป็ นบุคคลที่ฝ่าผืนข้อกาหนดของตลาดหลักทรัพย์ฯ ที่อาจมี
ผลกระทบต่อสิทธิประโยชน์ หรือการตัดสินใจของผูถ้ ือหุ้นและผู้
ลงทุน
-มีการกาหนดขอบเขตอานาจหน้ าที่ของ คณะกรรมการบริษทั
ตามหลักเกณฑ์ที่กาหนด
การกากับดูแลกิจการและ -มีระบบการกากับดูแลกิจการที่ดี
การควบคุมภายใน
-มีกรรมการอิสระซึ่งมีองค์ประกอบและคุณสมบัติตามที่กาหนด
-มีคณะกรรมการตรวจสอบ (Audit Committee) ซึ่งมีคณ
ุ สมบัติ
ตามและขอบเขตการดาเนินงานตามที่ตลาดหลักทรัพย์ฯ
กาหนด
-จัดให้มีระบบการควบคุมภายในตามหลักเกณฑ์ที่กาหนด
หลักเกณฑ์การนาหุ้นสามัญเข้าจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ (mai)
ความขัดแย้งทางผลประโยชน์
งบการเงินและผูส้ อบบัญชี
กองทุนสารองเลี้ยงชีพ
ไม่มีความขัดแย้งทางผลประโยชน์ ตามหลักเกณฑ์ที่
กาหนดในประกาศประกาศคณะกรรมการกากับตลาด
ทุน **
มีงบการเงินที่มีลกั ษณะและเป็ นไปตามหลักเกณฑ์ที่
กาหนดในประกาศคณะกรรมการกากับตลาดทุน **
ผูส้ อบบัญชีของผูย้ ื่นคาขอต้องได้รบั ความเห็นชอบจาก
สานักงานคณะกรรมการ ก.ล.ต.
มีการจัดตัง้ กองทุนสารองเลี้ยงชีพตามกฎหมายว่าด้วย
กองทุนสารองเลี้ยงชีพ
ดัชนี ราคาหุ้นตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ
ดัชนี ราคาหุ้นตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ เป็ นดัชนี ราคาหลักทรัพย์ที่
สะท้อนภาวะการซื้อขาย โดยรวมของตลาดหลักทรัพย์เอ็ม เอ ไอ ทัง้ หมด
สูตรการคานวณดัชนี ราคาหุ้นตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ
(mai Index)
ประเภทดัชนี
เกณฑ์การคานวณ
การปรับฐานการคานวณ
ค่าดัชนีเริม่ ต้น
วันฐาน
Composite Index
หลักการคานวณเช่นเดียวกันกับการคานวณดัชนีราคาหุน้ ตลาด
หลักทรัพย์ แห่งประเทศไทย
คานวณแบบถ่วงน้าหนักด้วยมูลค่าหลักทรัพย์ตามราคาตลาด
(Market Capitalization Weight)
คานวณโดยใช้หุน้ สามัญจดทะเบียนทุกตัวทุกตัวในตลาด
หลักทรัพย์เอ็ม เอ ไอ
ไม่นาหลักทรัพย์ทถ่ี กู ขึน้ เครือ่ งหมาย SP เกิน 1 ปีมารวมในการ
คานวณ
เมือ่ มีการเปลีย่ นแปลงจานวนหุน้ จดทะเบียนในตลาด และเมือ่ มี
หลักทรัพย์ยา้ ยไปซือ้ ขายในตลาดหลักทรัพย์ SET
100 จุด
2 กันยายน 2545
ดัชนี ราคาหุ้นตลาด
หลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ
ดัชนีราคาตราสารแห่งทุนของตลาดหลักทรัพย์ฯ สามารถใช้เป็ นสินค้า
อ้างอิงในการออกผลิตภัณฑ์ตราสารทางการเงินต่างๆ เช่น Tracker Funds และ
กองทุน ETF เป็ นต้น สาหรับการออกผลิตภัณฑ์ดงั กล่าว จะต้องดาเนินการขอ
อนุญาตรวมถึงจ่ายค่าธรรมเนียมสาหรับการใช้สทิ ธิในดัชนีราคาตราสารแห่งทุน
ดังกล่าวกับตลาดหลักทรัพย์ฯ
Tracker Fund
•กองทุนจะใช้กลยุทธ์การบริหารกองทุนเชิงรับ (Passive management strategy) โดย
มีนโยบายเน้นลงทุนในหน่วยลงทุนของกองทุน Tracker Fund of Hong Kong (กองทุน
รวมหลัก) เพียงกองทุนเดียว
•มีวตั ถุประสงค์เพือ่ สร้างผลตอบแทนจากการลงทุนในกองทุนให้ใกล้เคียงกับ
ผลตอบแทนของดัชนี Hang Seng Index
•เลือกลงทุนเฉพาะในหุน้ สามัญของบริษทั ต่างๆ ในสัดส่วนทีเ่ ท่ากับหรือใกล้เคียงกับ
น้าหนักทีเ่ ป็ นส่วนประกอบของดัชนี Hang Seng Index
ที่มา http://www.ktam.co.th/en/mutual-fund/mutual-detail.aspx?FundID=271&FundMenuID=6&level=3
ที่มา : http://www.parisint.com/ETFsolution.html
ความแตกต่ างของสินค้ าในตลาด SET และ mai
TSF - บริษทั ทรีซิกตี้ไฟว์ จากัด (มหาชน)
-ดาเนินธุรกิจในการบริการสือ่ โฆษณาประชาสัมพันธ์ในทุกรูป แบบ รวมถึงการรับจัดงาน
โครงการต่างๆ ทัง้ ทางหน่วยงานราชการรัฐวิสาหกิจ และบริษทั เอกชน โดยเป็ น ตัวแทนในการหา
ช่องทางเผยแผ่สอ่ื โฆษณาเพือ่ ประชาสัมพันธ์ใบริษทั ลูกค้า เช่น การลงโฆษณาบนป้ายbillboard
โขนาดใหญ่ สือ่ โฆษณาในด้านต่างๆ เช่น สถานีโทรทัศน์และวิทยุ สือ่ สิง่ พิมพ์ต่างๆ และการ
จัดการเพือ่ ดาเนินงานในโครงการต่างๆ ทีจ่ ดั ขึน้
ที่มา :http://inv4.asiaplus.co.th/cms/DW/relatedinfoDW.php
หน่วยลงทุน (Unit Trust)
หลักทรัพย์ที่ออกขายโดยบริ ษัทจัดการลงทุนเพื่อระดมเงินเข้ า
กองทุนรวมที่จดั ตังขึ
้ ้น แล้ วจัดสรรเงินในกองทุนนันลงทุ
้ นในตลาดการเงิน
ตามเกณฑ์ที่กาหนดไว้ ในหนังสือชี ้ชวน ผู้ถือหน่วยลงทุนมีฐานะร่วมเป็ น
เจ้ าของกองทุนนัน้ ๆ และมีสิทธิได้ รับเงินปั นผลตอบแทนจากผลกาไรที่เกิดขึ ้น
NVDR
•เอ็นวีดอี าร์หรือใบแสดงสิทธิในผลประโยชน์ทเ่ี กิดจากหลักทรัพย์อา้ งอิงไทย เป็ นตราสารทีอ่ อก
โดยบริษทั ทีต่ ลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยจัดตัง้ ขึน้ ซึง่ คือ "บริษทั ไทยเอ็นวีดอี าร์ จากัด"
(Thai NVDR Company Limited) เอ็นวีดอี าร์เป็ นหลักทรัพย์จดทะเบียนโดยอัตโนมัติ
(Automatic List)
NVDR
•วัตถุประสงค์หลัก คือเพือ่ กระตุน้ การลงทุนและเพิม่ สภาพคล่องให้
ตลาดหลักทรัพย์ และเป็ นทางเลือกหนึ่งสาหรับนักลงทุนชาว
ต่างประเทศ โดยผูล้ งทุนจะได้รบั สิทธิประโยชน์ทางการเงิน เช่น เงิน
ปนั ผล และสิทธิในการซือ้ หุน้ เพิม่ ทุนเช่นเดียวกับการลงทุนในหุน้ ของ
บริษทั จดทะเบียน แต่ผถู้ อื เอ็นวีดอี าร์จะไม่มสี ทิ ธิในการออกเสียงในที่
ประชุมของบริษทั จดทะเบียน (Non-Voting Rights)
NVDR
หลักทรัพย์อ้างอิง
•หุน้ สามัญ
•หุน้ บุรมิ สิทธิ ์
•ใบสาคัญแสดงสิทธิ
•ใบแสดงสิทธิ ์ในการซือ้ หุน้ เพิม่ ทุนที่
โอนสิทธิได้
ตัวอย่างธุรกิจเป้ าหมายในตลาดหลักทรัพย์ mai
อุตสาหกรรมที่เกี่ยวเนื่องกับอาหาร(Food)
กลุม่ แฟชัน่ และออกแบบ (Fashion and Design)
กลุม่ ชิ ้นส่วนยานยนต์ (Automative and Part)
กลุม่ เทคโนโลยีชนสู
ั ้ งและซอฟแวร์ (High tecnology&software)
ธุรกิจอื่นๆที่ตรงลักษณะกลุม่ เป้าหมาย
-ธุรกิจแนวใหม่ของคนรุ่นใหม่
-ธุรกิจมีศกั ยภาพเติบโตสูง
-ธุรกิจใช้ องค์ความรู้เป็ นหลักในการประกอบธุรกิจ
-ธุรกิจสร้ างนวัตกรรมใหม่ที่แตกต่าง
ตัวอย่าง warrant ใน mai
www.set.or.th/nvdr/th/nvdr.html
สรุปการซื้อขาย NVDR วันที่ 4/12/2555
กองทุนรวมที่ลงทุนใน mai
• กองทุนเปิดไทยพาณิชย์ห้นุ ระยะยาว เอ็ม เอ ไอ (SCBLT3)
เน้นการลงทุนในหุน้ ทีม่ พี น้ื ฐานดี มันคงหรื
่
อมีแนวโน้มในการเจริญเติบโตสูง ส่วนที่
เหลือจะลงทุนในหลักทรัพย์ของบริษทั ทัง้ ทีจ่ ดทะเบียนและไม่ได้จดทะเบียนในตลาด
หลักทรัพย์ ตลอดจนตราสารการเงิน โดยจะลงทุนในตราสารทุนประเภทหุน้ สามัญของ
บริษทั จดทะเบียนเฉลีย่ ในรอบปีบญ
ั ชีไม่น้อยกว่าร้อยละ 65 ของมูลค่าทรัพย์สนิ สุทธิ
ของกองทุนรวม และลงทุนในหุน้ สามัญทีจ่ ดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ
โดยเฉลีย่ ในรอบปีบญ
ั ชี ไม่เกินร้อยละ 90 ของมูลค่าทรัพย์สนิ สุทธิของกองทุนรวม
ทัง้ นี้ อาจลงทุนในสัญญาซือ้ ขายล่วงหน้า โดยมีวตั ถุประสงค์เพือ่ ป้องกันความเสีย่ ง
จากการลงทุน และจะไม่ลงทุนในตราสารทีม่ ลี กั ษณะของสัญญาซือ้ ขายล่วงหน้าแฝง
(Structured Note)
• กองทุนเปิดไทยพาณิชย์ห้นุ ระยะยาวสมาร์ท (SCBPMO)
เน้นลงทุนในหุน้ ทีจ่ ดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยทีม่ ี
ปจั จัยพืน้ ฐานดี และมีแนวโน้มเจริญเติบโตในอนาคตไม่น้อยกว่าร้อยละ 70
ของมูลค่าทรัพย์สนิ ของกองทุนรวม ส่วนทีเ่ หลือจะลงทุนในหลักทรัพย์ของ
บริษทั ทัง้ ทีจ่ ดทะเบียนและไม่ได้จดทะเบียน
• กองทุนเปิดไทยพาณิชย์มนคง
ั ่ (SCBMF)
เน้นลงทุนในหลักทรัพย์จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยทีม่ ี
ปจั จัยพืน้ ฐานดีและมีแนวโน้มทีจ่ ะเจริญเติบโตในอนาคต ในสัดส่วนร้อยละ 70
ของมูลค่าทรัพย์สนิ สุทธิของกองทุนรวม และส่วนทีเ่ หลือจะลงทุนในหลักทรัพย์
ของบริษทั ทัง้ ทีจ่ ดทะเบียนและไม่ได้จดทะเบียน
• กองทุนเปิดไทยพาณิชย์ห้นุ ระยะยาวสมาร์ท (SCBTS)
ลงทุนในตราสารทุนประเภทหุน้ สามัญของบริษทั จดทะเบียนโดยเฉลีย่ ในรอบปีบญ
ั ชี
ไม่น้อยกว่าร้อยละ 65 ของมูลค่าทรัพย์สนิ สุทธิของกองทุนรวม ซึง่ จะลงทุนในหุน้ ทีจ่ ด
ทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ทม่ี พี น้ื ฐานดี มันคง
่ และมีแนวโน้มในการเจริญเติบโตสูง
ส่วนทีเ่ หลือจะลงทุนในหลักทรัพย์และทรัพย์สนิ อื่น หรือการหาดอกผลโดยวิธอี ่นื ที่
กองทุนสามารถลงทุนได้ เช่น หลักทรัพย์ของบริษทั ทัง้ ทีจ่ ดทะเบียน และไม่ได้จด
ทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ รวมถึงตราสารหนี้ หรือเงินฝากและตราสารการเงินอืน่ ๆ
ในสัดส่วนทีเ่ หมาะสมของแต่ละช่วงเวลา
• กองทุนเปิดบัวหลวงสิริผลบรรษัทภิบาล (BSIRICG)
ลงทุนในหลักทรัพย์ของบริษทั จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย หรือ
ตลาดหลักทรัพย์ เอ็ม เอ ไอ ทีม่ กี ารกากับดูแลกิจการทีด่ ขี องบริษทั จดทะเบียนไทย
เน้นลงทุนในหุน้ ทีม่ มี ลู ค่าตามราคาตลาดสูง (Market Capitalization) หรือมีสภาพ
คล่องสูงอย่างสม่าเสมอ หรือมีอตั ราผลตอบแทนจากเงินปนั ผลสูงและต่อเนื่อง ส่วนที่
เหลือจะลงทุนในตราสารหนี้ ตราสารการเงินและเงินฝาก
• กองทุนเปิดบัวหลวง Small-Mid Cap เพื่อการเลี้ยงชีพ (B-SM-RMF)
เน้นลงทุนในหุน้ ของบริษทั ขนาดเล็กและขนาดกลางในตลาดหลักทรัพย์แห่ง
ประเทศไทย หรือตลาดเอ็ม เอ ไอ ทีม่ แี นวโน้มการเติบโตทางธุรกิจทางธุรกิจ
และมีการกากับดูแลกิจการทีด่ ี
• กองทุนเปิดแอสเซทพลัสหุ้นระยะยาวทวีกาไร (ASP-GLTF)
ลงทุนในหุน้ สามัญทีจ่ ดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ฯ หรือตลาดหลักทรัพย์ mai
โดยเฉลีย่ ในรอบปีบญ
ั ชีไม่น้อยกว่าร้อยละ 65 ของมูลค่าทรัพย์สนิ สุทธิของ
กองทุนรวม โดยกองทุนอาจจะลงทุนในสัญญาซือ้ ขายล่วงหน้า (Derivative)
และตราสารทีม่ ลี กั ษณะของสัญญาซือ้ ขายล่วงหน้าแฝง (structured note)
วิธีการซื้อขายหลักทรัพย์
ในตลาดหลักทรัพย์ mai
ตลาดหลักทรัพย์ mai กาหนดช่วงเวลาสาหรับการซือ้ ขาย
หลักทรัพย์ประจาวันเช่นเดียวกับตลาดหลักทรัพย์ SET
วิธีการซื้อขายหลักทรัพย์
ผูล้ งทุนสามารถทาการซือ้ ขายหลักทรัพย์โดยผ่านระบบการซือ้
ขายของตลาดหลักทรัพย์ mai เช่นเดียวกับตลาดหลักทรัพย์ SET คือ
ได้ 2 วิธี ได้แก่
1. Automatic Order Matching (AOM)
2. Trade Report
• การคานวณหาราคาเปิด (Opening Price) และราคาปิด (Close
Price)
• หน่ วยการซื้อขาย ช่วงราคา ราคาสูงสุด-ตา่ สุด
• ประเภทคาสังซื
่ ้อขาย
• การซื้อขายหลักทรัพย์นอกเวลาทาการ
• การหยุดการซื้อขายเป็ นการชัวคราวกรณี
่
Circuit Breaker
• โปรแกรมเทรดดิ้ง Program Trading
• การซื้อขายผ่านระบบ “DMA” (Direct Market Access)
กระทาการเหมือนตลาดหลักทรัพย์ SET ทุกประการ
ค่าธรรมเนี ยมในการจดทะเบียนเข้าตลาดหลักทรัพย์ mai
ค่าธรรมเนียมการจดทะเบียนหุน้ สามัญและหุน้ บุรมิ สิทธิ
ค่าธรรมเนี ยมยื่นคาขอ
25,000 บาท
ค่าธรรมเนี ยมแรกเข้า
0.025% ของทุนชาระแล้ว
ขัน้ ตา่ 50,000 บาท
ขัน้ สูง 1,500,000 บาท
ค่าธรรมเนี ยมรายปี
0.02% ของทุนชาระแล้ว
ขัน้ ตา่ 25,000 บาท
ขัน้ สูง 1,500,000 บาท
ค่าธรรมเนียมการจดทะเบียนใบสาคัญแสดงสิทธิทจ่ี ะซือ้ หุน้
ค่าธรรมเนี ยมยื่นคาขอ
ค่าธรรมเนี ยมแรกเข้า
30,000 บาท
0.025% ของมูลค่าหลักทรัพย์
ขัน้ ตา่ 30,000 บาท
ขัน้ สูง 100,000 บาท
ค่าธรรมเนี ยมรายปี
0.025% ของมูลค่าหลักทรัพย์
ขัน้ ตา่ 30,000 บาท
ขัน้ สูง 100,000 บาท
ค่าธรรมเนียมการจดทะเบียนหน่วยลงทุน
ค่าธรรมเนี ยมยื่นคาขอ
30,000 บาท
ค่าธรรมเนี ยมแรกเข้า
0.025 % ของมูลค่าหน่ วย
ลงทุน
ขัน้ ตา่ 50,000 บาท
ขัน้ สูง 100,000 บาท
ค่าธรรมเนี ยมรายปี
0.025 % ของมูลค่าหน่ วย
ลงทุน
ขัน้ ตา่ 50,000 บาท
ขัน้ สูง 100,000 บา
การกาหนดราคาเสนอซื้อขายสูงสุดและตา่ สุดของหลักทรัพย์
(Ceiling & Floor limits)
ช่ วงราคา (Spread)
ช่วงราคา หมายถึง การเคลื่อนไหวขันต
้ ่าของราคาหลักทรัพย์ สาหรับการเสนอซื ้อเสนอขายหลักทรัพย์
ด้ วยวิธี AOM ซึง่ ช่วงราคาขึ ้นอยู่กบั ระดับราคาของแต่ละหลักทรัพย์ดงั นี ้
ระดับราคา
ต่ากว่า 2 บาท
ตังแต่
้ 2 บาท แต่ต่ากว่า 5 บาท
ตังแต่
้ 5 บาท แต่ต่ากว่า 10 บาท
ตังแต่
้ 10 บาท แต่ต่ากว่า 25 บาท
ตังแต่
้ 25 บาท แต่ต่ากว่า 100 บาท
ตังแต่
้ 100 บาท แต่ต่ากว่า 200 บาท
ตังแต่
้ 200 บาท แต่ต่ากว่า 400 บาท
ตังแต่
้ 400 บาทขึ ้นไป
ช่ วงราคา
(เริ่ มใช้ ตงแต่
ั ้ 30 มีนาคม 2552 เป็ นต้ นไป)
0.01 บาท
0.02 บาท
0.05 บาท
0.10 บาท
0.25 บาท
0.50 บาท
1.00 บาท
2.00 บาท
หมายเหตุ; ยกเว้ น Unit Trust จะมีช่วงราคาเป็ น 0.01 บาทเสมอ โดยไม่ขึ ้นอยู่กบั ราคาตลาด
การกาหนดราคาเสนอซื้อขายสูงสุดและตา่ สุดของหลักทรัพย์
(Ceiling & Floor limits)
ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยได้เปลีย่ นแปลงราคาเสนอซือ้ ขายสูงสุดและต่าสุดจากราคา
หลักทรัพย์ให้สามารถเปลีย่ นแปลงเพิม่ ขึน้ หรือลดลงได้จากเดิมไม่เกินร้อยละ 10 มาเป็ นไม่
เกินร้อยละ 30 ของราคาซือ้ ขายสุดท้ายในวันทาการก่อนหน้า
ตัวอย่างการคานวณหา Ceiling & Floor หุ้นทัวไป
่
หลักทรัพย์ A มีราคาปิดครัง้ ก่อน 150 บาท
Ceiling & Floor 30%ของราคาปิด = 150 × 0.3 = 45 บาท
ราคาสูงสุด (Ceiling) = 150+45 = 195 บาท
ราคาต่าสุด (Floor) = 150-45 = 105 บาท
ตัวอย่างการคานวณหา Ceiling & Floor ของหุ้นกรณี XD (Excluding Dividend)
: ผูซ้ ้ ือหลักทรัพย์ไม่ได้สิทธิรบั เงินปันผล
หลักทรัพย์ A มีราคาปิดครัง้ ก่อน 150 บาท ประกาศจ่ายปนั ผลในอัตราหุน้ ละ 2 บาท
ดังนัน้ ราคาไม่รวมสิทธิ = ราคาปิดครัง้ ก่อน-เงินปนั ผล = 150-2 = 148บาท
Ceiling & Floor 30%ของราคาปิด = 148×0.3 = 44.40บาท
ราคาสูงสุด (Ceiling) = 148+44.40 =192.40 บาท
ราคาต่าสุด (Floor) = 148-44.40 =103.60 บาท
ตัวอย่างการคานวณหา Ceiling & Floor
ของหุ้นกรณี XR (Excluding Right): ผูซ้ ้ ือหลักทรัพย์ไม่ได้สิทธิจองซื้อหุ้นออกใหม่ หรือ
XS (Excluding Short-term Warrant): ผูซ้ ้ ือหลักทรัพย์ไม่ได้สิทธิรบั ใบสาคัญแสดงสิทธิใน
การจองซื้อหลักทรัพย์ระยะสัน้
หลักทรัพย์ A มีราคาปิดครัง้ ก่อน 150 บาทมีการเพิม่ ทุนในอัตรา 2 หุน้ เดิม: 3 หุน้ ใหม่ ในราคา10บาท
ดังนัน้ ราคาหลักทรัพย์ A ทีห่ กั สิทธิประโยชน์จากการถือหลักทรัพย์
= (ราคาปิดครัง้ ก่อน ×จานวนหุน้ เดิม) + (ราคาใช้สทิ ธิ×จานวนหุน้ ใหม่) / (จานวนหุน้ เดิม+จานวนหุน้ ใหม่)
= (150×2) + (10×3)/ (2+3) = 66 ดังนัน้ Ceiling & Floor 30% จะคานวณโดยใช้ฐานราคา 66 บาท
Ceiling & Floor 30%=66×0.3 =19.80 บาท
ราคาสูงสุด (Ceiling) = 66+19.80=85.80 บาท
ราคาต่าสุด (Floor) =66-19.80=46.20 บาท
ตัวอย่างการคานวณหา Ceiling & Floor ของหุ้นกรณี XA (Excluding All)
: ผูซ้ ้ ือหลักทรัพย์ไม่ได้สิทธิทกุ ประเภททีบ่ ริษทั ประกาศให้ในคราวนัน้
หลักทรัพย์ A มีราคาปิดครัง้ ก่อน 150 บาทประกาศจ่ายเงินปนั ผลในอัตราหุน้ ละ 1 บาทมีการเพิม่ ทุนใน
อัตรา 2 หุน้ เดิม: 3 หุน้ ใหม่ ในราคา 10บาทดังนัน้ ราคาหลักทรัพย์ A ทีห่ กั สิทธิประโยชน์จากการถือ
หลักทรัพย์
= [(ราคาปิดครัง้ ก่อน-เงินปนั ผล) ×จานวนหุน้ เดิม + (ราคาใช้สทิ ธิ×จานวนหุน้ ใหม่)] / (จานวนหุน้ เดิม+จานวนหุน้ ใหม่)
= [(150-1) ×2 + (10×3)] / (2+3) = 65.60
ดังนัน้ Ceiling & Floor 30% จะคานวณโดยใช้ฐานราคา 65.60 บาท
Ceiling & Floor 30%=65.60×0.3 =19.68 บาท
ราคาสูงสุด (Ceiling) = 65.60+19.68=85.28 บาท
ราคาต่าสุด (Floor) =65.60-19.68=45.92 บาท
ข้อยกเว้น
1. หลักทรัพย์ทเ่ี ริม่ การซือ้ ขายวันแรกในตลาดหลักทรัพย์ จะไม่มกี ารกาหนด Ceiling & Floor
ของราคาหลักทรัพย์
2. เป็ นการซือ้ ขายวันแรกของหลักทรัพย์ทม่ี กี ารขึน้ เครือ่ งหมายให้สทิ ธิประโยชน์ เช่น
XD,XR,XS,XA
3. การซือ้ ขาย Derivative Warrant (DW) ไม่ม ี Ceiling & Floor
4. ราคาซือ้ ขายใบสาคัญแสดงสิทธิทจ่ี ะซือ้ หุน้ หรือหน่วยลงทุน (Warrant) สามารถเปลีย่ นแปลง
เพิม่ ขึน้ สูงสุดหรือต่าสุดไม่เกินร้อยละ 30 ของหุน้ สามัญคูณด้วยสิทธิในการซือ้ หุน้ หรือหน่วยลงทุน
ตัวอย่างการคานวณหา Ceiling & Floor ของ Warrant
หลักทรัพย์ A มีราคาปิดครัง้ ก่อน150บาท และหลักทรัพย์ A-W มีราคาปิดครัง้ ก่อน 120 บาท และ
สิทธิในการซือ้ หุน้ เท่ากับ 1 Warrant: 2 หุน้
30% ของราคาปิด = (150×0.3) ×2 = 90
ราคาสูงสุด (Ceiling) = 120 + 90 = 210 บาท
ราคาต่าสุด (Floor) = 120 - 90 = 30 บาท
5. หลักทรัพย์นนั ้ ไม่มกี ารซือ้ ขายติดต่อกันเกินกว่า 15 วันทาการขึน้ ไป บริษทั สามารถขอให้
ตลาดหลักทรัพย์ปรับCeiling & Floor ของหลักทรัพย์ได้
6. ในกรณีทร่ี าคาปิดของหลักทรัพย์ในวันก่อนหน้าต่ากว่า 1 บาท ยกเว้นใบสาคัญแสดงสิทธิทจ่ี ะ
ซือ้ หุน้ สามัญหรือหน่วยลงทุน
กาหนดให้ Floor ของหลักทรัพย์ = 0.01บาท
Ceiling ของหลักทรัพย์ = 100%ของราคาซือ้ ขายครัง้ สุดท้ายของหลักทรัพย์นนั ้
เครื่องหมายต่างๆ ในระบบซื้อขายหุ้น
• H (Halt Trade) หลักทรัพย์ถกู ห้ามซือ้ ขายชัวคราว
่
เนื่องจากมีเหตุการณ์สาคัญเกิดขึน้ กับ
บริษทั ผูอ้ อกหลักทรัพย์ในระหว่างเวลาซือ้ ขายและอยูร่ ะหว่างรอการเปิดเผยข้อมูล ซึง่ คาดว่า
จะสามารถเปิดเผยได้ทนั ที โดยมีระยะเวลาไม่เกินกว่าหนึ่งรอบการซือ้ ขาย
• NP (Notice Pending) ตลาดหลักทรัพย์กาลังรอคาชีแ้ จงหรือรายงานข้อมูลเพิม่ เติมจาก
บริษทั ผูอ้ อกหลักทรัพย์
• NR (Notice Received) ตลาดหลักทรัพย์ได้รบั แจ้งข้อมูลข่าวสารหรือคาชีแ้ จงจากบริษทั ผู้
ออกหลักทรัพย์แล้ว
• SP (Suspension) หลักทรัพย์ถกู ห้ามซือ้ ขายชัวคราว
่
โดยแต่ละครัง้ มีระยะเวลาเกินกว่าหนึ่ง
รอบการซือ้ ขาย
• NC (Non Compliance) หลักทรัพย์เข้าข่ายอาจถูกเพิกถอน
• ST (Stabilization) หุน้ ของบริษทั จดทะเบียนทีม่ กี ารซือ้ หุน้ เพือ่ ส่งมอบหุน้ ทีจ่ ดั สรรเกิน
• CM (Call Market) บริษทั จดทะเบียนทีม่ กี ารกระจายการถือหุน้ ไม่ครบถ้วนตามข้อกาหนด
ของตลาดหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์กาหนดให้หุน้ สามัญของบริษทั ดังกล่าวทาการซือ้
ขายด้วยวิธกี าร Call Market
•
•
•
•
•
•
เครือ่ งหมายแสดงการไม่ได้รบั สิทธิต่าง ๆ
XM (Exclude meetings): ผูซ้ อ้ื หลักทรัพย์ ไม่มสี ทิ ธิเข้าประชุม ผูถ้ อื หุน้
XI (Excluding Interest): ผูซ้ อ้ื หลักทรัพย์ ไม่ได้สทิ ธิรบั ดอกเบีย้
XD (Excluding Dividend): ผูซ้ อ้ื หลักทรัพย์ ไม่ได้สทิ ธิรบั เงินปนั ผล
XR (Excluding Right): ผูซ้ อ้ื หลักทรัพย์ ไม่ได้สทิ ธิจองซือ้ หุน้ ออกใหม่
XA (Excluding All): ผูซ้ อ้ื หลักทรัพย์ไม่ได้สทิ ธิทุกประเภททีบ่ ริษทั ประกาศให้ในคราวนัน้
XW (Excluding Warrant): ผูซ้ อ้ื หลักทรัพย์ ไม่ได้สทิ ธิรบั ใบสาคัญแสดงสิทธิทจ่ี ะซือ้
หลักทรัพย์
ภาพตัวอย่ างการขึน้ เครื่องหมาย
• XS (Excluding Short-term Warrant): ผูซ้ อ้ื หลักทรัพย์ ไม่ได้สทิ ธิรบั ใบสาคัญ
แสดงสิทธิในการจองซือ้ หลักทรัพย์ระยะสัน้
• XE (Excluding Exercise): แสดงการปิดสมุดทะเบียนพักการโอนหุน้ เพือ่ ให้สทิ ธิแก่
ผูถ้ อื หุน้ ในการนาตราสารสิทธิไปแปลงสภาพเป็ นหุน้ อ้างอิง
ภาพรวมตลาด mai ปี 2555
• แม้วา่ หุน้ ใน mai ส่วนใหญ่จะมีจานวนหุน้ หมุนเวียนน้อย ราคาผันผวนสูง สร้างราคาง่าย มี
ความเสีย่ งมากกว่าหุน้ ทีอ่ ยูใ่ น SET ทาให้นกั ลงทุนมองข้ามหุน้ mai ไป เพราะส่วนใหญ่เป็ น
หุน้ ขนาดกลางและขนาดเล็ก จึงมีความเสีย่ งและความผันผวนในเรือ่ งของผลกาไรมากกว่าหุน้
ขนาดใหญ่ แต่ภาพรวมตลาด mai ในปจั จุบนั ถือได้วา่ มีการเติบโตอย่างต่อเนื่อง
• ผลการดาเนินงานในไตรมาสที่ 3 ปี 2555 สิน้ สุดวันที่ 30 กันยายน 2555 บริษทั จด
ทะเบียนใน mai ยังคงเติบโตทัง้ ยอดขายและกาไร โดยมีผลกาไร 61 บริษทั คิดเป็ น 78%
ของบริษทั ใน mai ทัง้ หมด และสามารถรักษาระดับอัตรากาไรขัน้ ต้น 20.28% ใกล้เคียงกับ
งวดเดียวกันของปีทผ่ี า่ นมา แม้วา่ จะเผชิญแรงกดดันจากต้นทุนขายทีเ่ พิม่ ขึน้ ก็ตาม
ภาพรวมตลาด mai ปี 2555
• บริษทั จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ mai จานวน 78 บริษทั จาก 79 บริษทั ทีน่ าส่งงบการ
เงินงวดไตรมาส 3 ปี 2555 มียอดขายรวม 24,764 ล้านบาท และกาไรสุทธิรวม 1,504 ล้าน
บาท เพิม่ ขึน้ จากช่วงเดียวกันของปีก่อน 9.03% และ 32.70% ตามลาดับ
• ในช่วง 9 เดือนแรก มียอดขายรวม 72,475 ล้านบาท และกาไรสุทธิรวม 4,205 ล้านบาท
เพิม่ ขึน้ จากช่วงเดียวกันของปีก่อน 15.36% และ 20.76% ตามลาดับ และยังมีอกี 19
บริษทั ทีย่ งั คงมีกาไรต่อเนื่องอย่างน้อย 8 ไตรมาสนับแต่เข้าจดทะเบียนใน mai
• ดัชนีตลาดหลักทรัพย์ mai ณ วันที่ 19 พ.ย.2555 ปิดทีร่ ะดับ 373.66 จุด มีมลู ค่าตลาดรวม
(Market capitalization) อยูท่ ่ี 115,738.87 ล้านบาท และมีมลู ค่าการซือ้ ขายเฉลีย่ ต่อวันถึง
1,018.76 ล้านบาท ซึง่ นับเป็ นระดับการซือ้ ขายทีส่ งู แตะพันล้านบาทเป็ นปีแรก
ความสาคัญของ Venture Capital กับ mai
•
ธุรกิจขนาดกลางและขนาดเล็ก (SME) เป็ นธุรกิจทีม่ คี วามสาคัญต่อระบบเศรษฐกิจของไทย
โดยในปี 2553 SME ของไทยมีการจ้างงานสูงถึงร้อยละ 77.9 และมีผลผลิตมวลรวมร้อยละ
37.1 ของการจ้างงานและผลผลิตมวลรวมทัง้ ประเทศ และยังมีความสาคัญในด้านการค้า
ระหว่างประเทศ โดยมีสดั ส่วนการส่งออกและนาเข้าคิดเป็ นร้อยละ 28.4 และ 30.4 ของมูลค่า
การส่งออกและนาเข้า
• ปญั หาทีส่ าคัญของ SME ไทยทีม่ ศี กั ยภาพในการเติบโต คือ การเข้าถึงแหล่งเงินทุน
เนื่องจากเป็ นธุรกิจขนาดเล็กและขนาดกลาง การทีจ่ ะขอสินเชือ่ จากธนาคารพาณิชย์ อาจทา
ได้ยากกว่าธุรกิจขนาดใหญ่ เพราะขาดประวัตทิ างการเงินทีน่ ่าเชือ่ ถือ ถึงแม้จะขอสินเชือ่ ได้
ก็ยงั มีภาระหนี้สนิ ตามมา การลงทุนเพือ่ สร้างนวัตกรรมและการลงทุนด้านการวิจยั และพัฒนา
เป็ นการลงทุนทีใ่ ช้เวลาค่อนข้างนาน ต้องใช้เงินลงทุนสูง ผลตอบแทนทีไ่ ด้อาจไม่คมุ้ ค่า
หากไม่ประสบความสาเร็จ
ความสาคัญของ Venture Capital กับ mai
• การทีบ่ ริษทั สามารถจดทะเบียนเข้าตลาด mai ได้ จะทาให้บริษทั เข้าถึงแหล่งเงินทุนได้งา่ ย
ขึน้ ทาให้สามารถระดมทุนในระยะยาวโดยปราศจากภาระดอกเบีย้ ได้ ถ้าบริษทั ไม่สามารถ
ระดมทุนจากการก่อหนี้ได้กย็ อ่ มต้องใช้เงินทุนในส่วนของเจ้าของ แต่ถา้ ไม่อยากก่อหนี้และไม่
อยากใช้เงินของเจ้าของก็ยงั มีทางเลือกอีกหนึ่งทางคือการเข้าร่วมกับ Venture Capital หรือ
Venture Capital Fund
• กองทุนธุรกิจร่วมลงทุน (Venture Capital Fund) สามารถร่วมลงทุนกับธุรกิจได้เกือบทุก
ประเภท เน้นลงทุนในธุรกิจทีม่ โี อกาสเติบโตสูง มีระบบบัญชีและระบบภายในทีด่ ี ซึง่
รูปแบบการเข้าร่วมลงทุนของ VC-Fund มีอยู่ 2 ลักษณะ คือ Strategic Partner และ
Financial Partner ซึง่ VC จะเข้ามาเป็ นหุน้ ส่วน โดยจะเข้าไปลงทุนถือหุน้ ในสัดส่วนไม่
เกิน 25% และสูงสุดไม่เกิน 49%
ความสาคัญของ Venture Capital กับ mai
• VC ยังให้คาปรึกษาในการดาเนินธุรกิจ การจัดการการเงิน และการวางมาตรฐานของระบบ
บัญชี เพือ่ ให้กจิ การนัน้ สามารถพัฒนาให้มคี วามเป็ นมาตรฐานพอทีจ่ ะเข้าจดทะเบียนใน
ตลาดหลักทรัพย์ได้ ส่วนใหญ่ VC จะร่วมลงทุนประมาณ 5-6 ปี เมือ่ ธุรกิจทีเ่ ข้าไปร่วมลงทุน
สามารถจดทะเบียนเข้าตลาดหลักทรัพย์ mai ได้แล้ว VC ก็จะถอนเงินลงทุนออกไป (Exit)
• VC Fund ยังมีบทบาทสาคัญในการสร้างและพัฒนาธุรกิจใหม่ๆ (startup) ในระบบเศรษฐกิจ
ทาให้มศี กั ยภาพทีจ่ ะแข่งขันกับต่างประเทศและช่วยขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยให้เจริญเติบโต
ขึน้ อย่างไรก็ตามการระดมทุนโดยใช้ VC Fund ในประเทศไทยนัน้ ยังไม่คอ่ ยเป็ นทีน่ ิยมหรือ
ได้รบั ความสนใจมากนัก เพราะรูปแบบการทาธุรกิจของคนไทยส่วนใหญ่จะรูส้ กึ ผูกพันใน
ความเป็ นเจ้าของสูงนอกจากนี้การจะเข้าร่วมกับ VC ยังมีความยุง่ ยาก และมีอกี หลายปจั จัยที่
VC ต้องพิจารณา ทาให้ VC ในประเทศไทยยังไม่คอ่ ยมีการพัฒนามากนัก
ตัวอย่างกองทุนธุรกิจร่วมลงทุน (Venture Capital Fund) ของไทย
• K-SME Venture Capital Fund
(บริษทั หลักทรัพย์จดั การเงินร่วมลงทุนข้าวกล้า จากัด)
นโยบายการลงทุน
- ร่วมลงทุน SME ทีม่ มี ลู ค่าสินทรัพย์ถาวร (ซึง่ ไม่รวมทีด่ นิ ) ไม่เกิน 200 ล้านบาท
- เข้าไปถือหุน้ ใน SME คิดเป็ นสัดส่วนขัน้ ต่า 10% แต่ไม่เกิน 50 % ของทุนจดทะเบียน
หลังร่วมลงทุนแล้ว
- ลงทุนในฐานะนักลงทุนทางการเงิน (Financial Investor) โดยจะไม่เข้าไปก้าวก่ายการ
บริหารจัดการประจาวันของธุรกิจ นอกเหนือจากการใช้สทิ ธิในฐานะผูถ้ อื หุน้ รายหนึ่ง
- ระยะเวลาการลงทุนตังแต่
้ 3 ปี ขึ ้นไป แต่ไม่เกิน 5 ปี
• mai Matching Fund
(บริษทั เอ็ม เอ ไอ แมทชิง่ ฟนั ด์ จากัด)
- ร่วมลงทุนในธุรกิจทีม่ ศี กั ยภาพและมีแนวโน้มการเติบโตทีด่ ใี นอุตสาหกรรมเป้าหมาย
ทีม่ คี ุณลักษณะตรงกับตลาดหลักทรัพย์เอ็ม เอ ไอ
- มีวตั ถุประสงค์ทจ่ี ะพัฒนาบริษทั เพือ่ เข้าจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์เอ็ม เอ ไอ ใน
อนาคต
- เงินลงทุนของกองทุนมาจากเอ็ม เอ ไอ แม็ทชิง่ ฟนั ด์และการระดมทุนของนักลงทุน
สถาบันทัง้ ในประเทศและต่างประเทศ
- แต่ละกองทุนจะนาไปให้ บริษทั หลักทรัพย์จดั การเงินร่วมลงทุน (บลท.) หรือบริษทั
หลักทรัพย์จดั การลงทุน (บลจ.) ทีถ่ ูกคัดเลือกจากตลาดหลักทรัพย์ mai ทาหน้าทีใ่ น
การบริหารกองทุน
• สานักงานส่ งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่ อม (สสว.)
- ไม่ได้เน้นกาไรเป็ นหลัก
- มีวตั ถุประสงค์เพือ่ สร้างโอกาสให้กบั ธุรกิจทีม่ นี วัตกรรมของคนไทยและ
เป็ นการส่งเสริม SME ทีม่ ศี กั ยภาพให้เติบโตต่อไปในอนาคต
- ธุรกิจที่ สสว. เข้าร่วมลงทุนด้วยจะได้รบั โอกาสในการเข้าถึงความช่วยเหลือ
การส่งเสริมและสนับสนุนการดาเนินงานจากหน่วยงานภาครัฐ เช่น
การบริหารจัดการ การตลาด การผลิต การบัญชีและการเงิน
รวมถึงระบบพีเ่ ลีย้ งและทีป่ รึกษา

similar documents