باکتری های منتقله از راه غذا - دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد

Report
1
‫دکترهنگامه زندی‬
‫عضو هیئت علمی گروه میکروب شناس ی‬
‫دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی‬
‫سمینار جایگاه تکنیک های مولکولی در تشخیص پاتوژن های منتقله به واسطه مواد غذائی‪ ،1393/7/24 ،‬یزد‬
‫‪‬‬
‫پدیده جهانی شدن و افزایش مسافرت ها و توسعه گردشگری و همچنینن افیزایش‬
‫مصییرغ اییرا در ییارن از م ییام در جوامییم می لی نیمییاری هییای من لییه از اییرا را نییه‬
‫عنوان یک مشکل بهداشتی جهانی مطرح کرده است‪.‬‬
‫‪‬‬
‫نیماریهییای اسییها ی نا ی ی از ی ییود ی هییای اییرا ی معمییو در ‪ 24‬تییا ‪ 48‬سییاعت نییدون‬
‫هیچگونه مدا له پزشکی بهبود میی یاننید و معمیو یصیدید داده نشیده و گیزار‬
‫نمی شوند‪.‬‬
‫‪‬‬
‫نیماری های ناکتریا ی من له از ارا نه دو دس ه عمده ت سیم می شوند ‪:‬‬
‫‪ -1‬عفونت های منتقله از غذا‬
‫این عفونت ها از مصرغ ارا ییا یشیامیدنی ی یوده نیه نیاکتری هیای پیاتو ن نا ی ی میی شیوند ایین پیاتو ن هیا‬
‫نه دو رو ایجاد نیماری می کنند ‪.‬‬
‫ا ) نه یه های میاطی روده و سایر نافت ها تهاجم و تکثنر پیدا می کنند‪ ،‬مانند شیگال‬
‫ب) در دا ل ومن روده تکثنر پیدا کرده و یک توکسن یزاد می کنند‪ ،‬مانند ویبریوکلرا و اشر شیا کلی‬
‫من ییایم ای یین عفون ییت ه ییا ش ییامل تم ییام ا ییراها و یش ییامیدنی ه ییای م ییورد مص ییرغ در ییانواده و رسی ی وران ه ییا‬
‫است ‪.‬‬
‫‪ -2‬مسمومیت منتقله از غذا یا مسمومیت غذایی‬
‫مسییمومیت من لییه از اییرا‪ ،‬از مصییرغ اییرا یییا نوشیییدنی کییه سییبال نییا یییک سییم ی ییوده شییده نا ی ی مییی ش یود‪.‬‬
‫منایم این سموم عبارتند از‪:‬‬
‫ناکتری های ویژه مانند اس افیلوکوکوس ارئوس‪ ،‬ناسیلوس سرئوس و کلستریدیوم نوتو ینوم‬
‫مییواردی ننییا وجییود دارنیید کییه نییه هییر دو رو فییوک ایجییاد نیمییاری مییی کننیید ماننیید‪ :‬نوتو یسییم در نییوزادان و‬
‫کودکان از طریق وردن عسل حاوی کلستریدیوم نوتو ینوم ‪.‬‬
‫ ار انیسم های شایم من له از ارا‬
 Bacillus sereus
 Brucella species
 Campylobacter species
 Clostridium butolinum
 Colestridium perfringenes
 Eschrichia coli
 Listeria monocytogenes
 Salmonella species
 Shigella species
 S. aureus
 Vibrio cholera
 Hepatitis A
‫ بیماریهای منتقله از غذای‬
‫تحت مراقبت در ایران‬
‫ ساملونلوز‬-1

‫ شیگلوز‬-2

E.coli o157:H7 -3

‫ اس افیلوکوکوز س‬-4

‫ نوتو یسم‬-5

‫ونه های ساملونال‪ ،‬تب تیفوئید و ساملونلوز‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫ناسیل های گرم منفی از انواده‬
‫انتروباکتریاسه‬
‫م حرک‬
‫تیمنر لوکز‪ ،‬عدم تیمنر ک وز‬
‫تو ید‪H2S‬‬
‫دارای ینتی ن های ‪ ( H ،O‬دارای یغینرات‬
‫فازیک ینتی نی) و ‪( Vi‬ف ط در ساملونال‬
‫تیفی)‬
‫‪serotype‬‬
‫‪-------‬‬‫‪S.typhi‬‬
‫‪S.paratyphi A‬‬
‫‪S.cholerssuis‬‬
‫‪S.typhimurium‬‬
‫‪S.enteritidis‬‬
‫‪O group‬‬
‫‪---------‬‬‫‪D‬‬
‫‪A‬‬
‫‪C1‬‬
‫‪B‬‬
‫‪D‬‬
‫‬‫‬‫‬‫‪-‬‬
‫‬‫‪-‬‬
‫در یبهاي ل ی ود تا يکماه و در يخ تا ‪ ۳‬ماه زنده مي ماند‪.‬‬
‫در اثر گرماي ‪ ۶۰‬تا ‪ ۱۰۰‬درجه ازبنن می رود‪.‬‬
‫نور یف اب یسرعت سبب انهدام ناکتری مي شود‪.‬‬
‫در نرانر شکي م اومت دارد ( تا دو ماه )‪.‬‬
‫یعییداد میکروار انیسییم مییورد نیییاز نیرای ایجییاد نیمییاری ‪ 10000‬ناسیییل اسییت‪ .‬نییا افیزایش‬
‫یعداد ناسیل ‪ ،‬دوره نیماری کاهش می یاند‪.‬‬
‫در فصل پائنا و تایس ان نيشتر نصورت همه گنر در مي یيید‪ ،‬ايین همیه گنیري نیصیو‬
‫در اج ماع ی ی ی ی ی ی ی ییات مانن ی ی ی ی ی ی ی یید س ی ی ی ی ی ی ی ییرباز انه ه ی ی ی ی ی ی ی ییا و م ی ی ی ی ی ی ی ییدارس دي ی ی ی ی ی ی ی ییده م ی ی ی ی ی ی ی ییي ش ی ی ی ی ی ی ی ییود‪.‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫از راه دهان وارد دس گاه وار شده و از ینجا نه ساير ن اط ندن منرسد‪ ،‬واز راه مدفوع نه ارن راه مي ياند‪.‬‬
‫مدفوع و صفرا در دوران اس رار نيماری ی وده مي ناشند‪ .‬اهي در ادرار و اس فراغ نيماران ننا ناسيل وجود دارد‪ .‬نيشتر‬
‫مب الیان حصبه در دوران ن اهت هم اس گاه پیش ميکروب یشمار مي روند‪.‬‬
‫سرايت مستقيم ‪ :‬پرس اران و مراسبان نيماران از راه دستهاي ود ی وده مي گردند‪.‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫سرررايت غمسمسررتقيم ‪ :‬آب ‪ -‬بهتییرين منبییم ی ییود ي را یشییکيل مییي دهیید ( ی ییود ي هییاي و ییه هییاي یب يییک محلییه يییا يییک سنییات و‬
‫ی وده کردن یعداد زيادي از افراد )‪.‬‬
‫سان ا يخ غمسبهداشتي يک عامل ان ام نيماری در ايران یشمار مي رفت‪.‬‬
‫آلودگي شمس‪ ،‬پنمس تازه توسط یب ی وده يا دستهای ی وده‬
‫سبزيجاتي را که با کود انساني آبیاری می شوند‪ .‬اح مام ی ود ي ین زياد است‪.‬‬
‫نر رررن تنر رران درهر رراگي و صر رردف ا و مي ر ررو يک ییي از من ییایم ی ییود ي در کش ییورهاي ارو ییا ي‪ ،‬ص ییدفها ي ک ییه در مس یینر فا ی یالب و‬
‫رود انه هاي کثي سرار مي گنرند ی وده مي شوند‪.‬‬
‫م س‬
‫پودر گوشت ‪ ،‬تخم مرغ و ساير مواد ارا ي‬
‫پرسنل ازمایشگاه ا که با کشت اين ميکروبها سروکار دارند ‪ ،‬پزشکان بخش هاي عفوني‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫ورود نه ندن نا وردن و اشامیدن‬
‫اتصام و تکثنر در سلوم های اپی لیام روده‬
‫ان ام نه جریان ون از طریق سیس م نفی‬
‫تکثن ی ی ییر در سیس ی ی ی م رتیکو وان ی ی ییدوتلیام ( کب ی ی یید‪،‬‬
‫طحام‪ ،‬کیسه صفرا‪ ..،‬و روده)‬
‫دفم توسط مدفوع‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫نيماری نه یرامي بعد از دوره کمون ‪10-14‬روزه شروع مي شود‪.‬‬
‫تب مختصر( این تب پلکانی است و سپس مداون می شود)‪ ،‬خستگي‪ ،‬سرگيجه‪ ،‬کروفتگي‪ ،‬خرواب‬
‫مختل‪ ،‬دهان تلخ و يبوست‪ .‬ن دريج اين عالئم شدت مي ياند‪.‬‬
‫سردرد شديد‪ ،‬درد پيشاني‪ ،‬درد کمر و گردن و بيحالي‬
‫شکم نفخ‬
‫طحال بزرگ‬
‫صرربح ا تررب کررم برروده و ش ر ها برراا مرري رود تررا اينکرره در ررر ‪ ۴‬تررا ‪ ۵‬روز تررب برره ‪ ۴۱‬درجرره ممسسررد‪،‬‬
‫نبض نسبت به تب کندتر مي باشد‪.‬‬
‫‪ ۵‬تا ‪ ۸‬روز عالئم شدت مي يابد‪،‬‬
‫راش های پوستی (‪ )Rose Spot‬نروی پوست ناحیه شکم و سینه‬
‫بيحالي و کوفتگي عميقي‪ ،‬هذيان و بي خوابي‪،‬‬
‫عطش زياد‪ ،‬ب و زبان شک‪ ،‬اشتهای کم‬
‫د‬
‫در حصبه سخت‪ ،‬اس ال آبکي وجود دارد‪ .‬ترب دائمرا در ‪ ۴۰‬درجره سرانگي راد برامي مانرده‪ ،‬صرب و‬
‫شب کمي با هم اختال دارد يعني صبح ا کمتس و ش ها زهادتر است‪.‬‬
‫ش ر ر ر ر ر ر ر ر ررمارش گلب ر ر ر ر ر ر ر ر ررول هر ر ر ر ر ر ر ر ررای س ر ر ر ر ر ر ر ر ررفید نرم ر ر ر ر ر ر ر ر ررال و ی ر ر ر ر ر ر ر ر ررا پ ر ر ر ر ر ر ر ر ررایمن تر ر ر ر ر ر ر ر ررر از حر ر ر ر ر ر ر ر ررد اس ر ر ر ر ر ر ر ر ررت‪.‬‬
‫‪-‬‬
‫ونريزي روده‬
‫سوراخ شدن روده ها‬
‫یپاندیسیت‬
‫ا تهاب کيسه صفرا‬
‫يرسان‬
‫ا تهاب اده ننا و ي‬
‫ع ر رروار دي ر ررر‪ :‬نارس ی ییا ي سله ی ییي‪ ،‬عار ی ییه اسی ی ی یواني‪ ،‬تنف ی ی ی ي‪ ،‬ادراري‪ ،‬پوس ی ییتي‪ ،‬من يی ی یت‪،‬‬
‫پيلونفريت و تورم مفصلي‬
‫‪‬‬
‫سبل از اس فاده از ینتی نیوتیک ها مورتا یتی ‪%10-15‬‬
‫یعد از اس فاده از ینتی نیوتیک مورتا یتی ‪%1‬‬
‫‪ %3‬از اف ررراد بهب ررود یافت رره‪ ،‬ب رراکتسی را در کصس رره ص ررفرا‪ ،‬مج رراری ص ررفراوی و بن رردرت روده و‬
‫دستگاه گوارش ی حفظ می کنند ( ناقلمن سالم)‪.‬‬
‫عفونت مجدد ممکن است اتفاک نیف د و ی فی تر است‪.‬‬
‫نا وجود انتی نادی‪ ،‬عود نیماری ممکن است ‪ 2-3‬هف ه یعد از بهبودی اتفاک نیف د‪.‬‬
‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‪-‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‬‫‪SS‬‬
‫‪Hektoen enteric agar‬‬
‫‪Bismuth sulfite agar‬‬
‫انجان کشت و جدا سازی باسیل از ون ( در هف ه اوم نیماری مثبت) ‪ ،‬مغز اس یوان ‪ ،‬مدفوع ( در هف ه‬‫دوم و سوم مثبت)‪ ،‬ادرار ‪ ،‬ترشحات دوازدهه ( یصدید ناسلنن)‬
‫یافتن آنتی ژن اختصاص ی در سرن یا ادرار در صورت موجود نودن امکانات‪ .‬ا لوتیناسیون اسالیدی‪ ،‬یست‬‫ویدام (هف ه دوم و سوم) و ینتی نادی علیه ینتی ن ‪ ( Vi‬یصدید ناسلنن) ‪EIA ،‬‬
‫‪-‬روش ‪ PCR‬از حساسیت زیادی نر وردار است و ی ا صاص ی نیست‪.‬‬
‫‪‬‬
‫درمان‪ :‬کرامفنیکل‪ ،‬کوتریموکسازوم‪ ،‬امپی سیلنن‪ ،‬یموک ی سیلنن‪ ،‬سفا وسپورین های نسل سوم‬
‫‪‬‬
‫واکسن تیفوئید‪ :‬واکسن وراکی زنده‪ ،‬واکسن تیفی حدات داده شده و واکسن پلی ساکاریدی کپسوم ‪ Vi‬نا‬
‫مصرغ عضالنی ( هر دو توصیه می شود‪ ،‬نا کارا ی ‪)%50-80‬‬
‫‪‬‬
‫اقدامات توصیه شده‬
‫ یموز نیماران‪ ،‬افراد در دوران ن اهت و حاملنن سا م در مورد رعایت بهداشت فردی نه صو‬‫دست ها نا یب و صانون یعد از اجانت مزان و سبل از تهیه و مصرغ ارا‬
‫ از کلیه اطرافیان نیمار ناید کشت مدفوع از نظر تیفویید انجام شود ‪.‬‬‫‪ -‬درمان مناسب ناسلنن مزمن نیماری‬
‫‪‬‬
‫اقدامات محیط ‪:‬‬
‫‪ -‬آموزش همگانی در مورد شست وشوی دست ها با آب و صابون بعد از اجابت مزاج و قبل از تهیه و مصر غذا‬
‫ تامنن امکانات زم نرای شست و شوی دستها‬‫ دفع صحی فضوات انسانی‬‫ تاممن آب سالم به منظور آشامیدن ‪ ،‬شست وشوی سبزیجات و میوه جات و ‪....‬‬‫ کنترم حشرات توسط حشره کشها و دفم صحیح زبا ه ها‬‫ دست زم در سالمت تهیه مواد وراکی ‪ ،‬حمل و نگهداری ینها‬‫ پاستوریزه کردن یا جوشانیدن شمسو کلیه محصوات لبنی‬‫‪ -‬کلیه حاملنن ناید از سرو کار داشتن نا مواد ارا ی و مراسبت از نیماران معاغ ناشند‬
‫شستشوی‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫آب‪ :‬ا ود ی نا مدفوع ناعث اپیدمی می شود‬
‫ش ر ررمس و س ر ررایر محص ر رروات لبن ر رری ( بس ر ررتنی‪ ،‬پنم ر ررس و غم ر ررسه)‪ :‬ا ی ییود ی ن ی ییا م ی ییدفوع‪،‬‬
‫پاس وریزاسیون ناکافی‪ ،‬تهیه نادرست‬
‫می و وماهی و صد ‪ :‬از طریق اب ی وده‬
‫تخم مرغ های خشک و فریز شده‪ :‬از مرغ ا وده تا ا ود ی در حنن تهیه‬
‫گوشت ماکیان و محصوات گوشتی‪ :‬ی ود ی نا مدفوع جوند ان و انسان‬
‫دارو های مخدر‪ :‬ماری جوانا‬
‫رنگ های حیوانی‪ :‬کارمنن (دررداروها‪ ،‬ارا و مواد ارایش ی )‬
‫حیوانات دست اموز خانگی‪ :‬ک پشت‪ ،‬سگ‪ ،‬گربه‪،‬‬
‫محصوات حیوانی بعنوان خوراک دان‪ :‬تهیه انر بهداشتی‬
‫سرد کردن ناسد‪ ،‬پیت ناسد‪ ،‬ارای ام ا وده‬
‫ا ود ی تهیه کنند ان ارا و وسایل‪ ،‬عامیل ان یام از میواد ایرا ی یام نیه میواد‬
‫پی ه است ( عدم شستشوی دست‪ ،‬کارد‪ ،‬تی ه نر ‪ ،‬سطح منا)‬
‫نگهداری ارا در دمای نامناسب‪ :‬سرمای کم‬
‫ساملونال در کره نادام زمینی و شکالت ( نا رطوبت کم) سا ها زنده می ماند‬
‫‪‬‬
‫شایعتسین عوامل‪ :‬ساملونال تیفی موریوم و ساملونال اینتریتیدیس‬
‫‪ ‬دوره کمون بیماری‪ 8-48 :‬ساعت یعد از نلم ساملونال‬
‫‪ ‬عالئم بیماری‪:‬‬
‫ تهوع ‪ ،‬سردرد‪ ،‬اس فراغ‪ ،‬اسهام شدید‪ ،‬وجود کوسیت در مدفوع‪ ،‬تب فی‬‫ بهبودی در ‪ 2-3‬روز‬‫ نندرت وارد ون می شود ( ناکتریمی در افراد نا ع ایمنی )‬‫‪ ‬تشررخی ‪ :‬کشییت مییدفوع در محیییط هییای افتراقییی‪ ،‬ان یییاهی‪ ،‬انییی کننییده‪ ،‬و یعییینن هویییت‪ ،‬یسییت ا لوتیناسیییون اسییالیدی‪،‬‬
‫سییروتایپینک نییرو هییای سییرو و یکی‪ ،Salmonella Rapid Test ،ELISA ،‬هیبرییید سییازی ‪DNA‬نییا‬
‫‪DNA‬‬
‫‪ ‬درمان‪ :‬جایگزینی یب و ا کترو یت‪ ،‬درمان د میکروهی در نوزادان‬
‫‪ ‬پصش مسی‪:‬‬
‫ جلوگنری از ا ود ی یب و ارا توسط جوند ان یا حیوانات دفم کننده ساملونال‬‫ پیت کامل وشت و تیم مرغ‬‫ پاس وریزاسیون و پرتو دهی مواد ارا ی‬‫ تنظیم اسیدی ه و نمک موجود در مواد ارا ی ( سوسیس‪ ،‬مایونز‪ ،‬سس سا د)‬‫‪ -‬نازرس ی تاسیسات و اماکن عمومی تهیه مواد ارا ی‬
‫اشر شیا کلی‬
‫‪‬‬
‫ناسیل گرم منفی کوتاه‬
‫ایجاد کلنی های کروی‪ ،‬محدب و صاغ در محیط کشت‬
‫دارای ینتی ن های ‪ H ،O‬و ‪k‬‬
‫سدرت تیمنر لوکز و ک وز‪ ،‬هی هوازی ا یاری‬
‫فلور طبیعی روده انسان و حیوان‬
‫‪‬‬
‫مدفوع انسان و حیوان ا وده و ننا یبهای تصفیه نشده شایعترین منایم ا ود ی می ناشند‪.‬‬
‫انسییان نییه عنییوان میییزن عمییده سییویه هییای انتروتوکسیینن زا و مهییاجم روده ای شیینا ه شییده‬
‫است‪.‬‬
‫این ناکتری ا وده کننده مواد ارا ی از طریق تماس نا وسایل ا وده عمل اوری و یا یب ا وده‬
‫نه مدفوع انسان من ل می شود‪.‬‬
‫حیوانات یعنوان میزن سویه های ونریزی دهنده ( ‪ )O157:H7‬شنا ه می شوند‪.‬‬
‫مواد ارا ی نا منشا دامی از طریق کش ار‪ ،‬ی وده و یا یعد از عمل یوری مجددا ا وده شوند‪.‬‬
‫وجود این ناکتری در شنر و یب د یل نر ی ود ی مدفوعی مواد از منایعی مانند فا الب است‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‪-‬‬
‫عامل عامل کو یت همورا یک و سندرم اورمیک‪-‬همو یتیک ‪HUS‬‬
‫دو نوع توکسنن ” وروتوکسنن“ تو ید می کند‪ STEC1 .‬و ‪STEC2‬‬
‫‪ STEC1‬شبیه شیگا توکسنن شیگال دیسانتری تیپ ‪ 1‬است و از سنتا پروتئنن‬
‫جلوگنری می کند‪.‬‬
‫سروتصپ ‪ O157: H7‬شایع تراست‪.‬‬
‫‪ 100‬ناکتری ناعث نیماری می شود‪.‬‬
‫راه انتقال‪ :‬وشت سرمز (کوبیده و همبرگر)‪ ،‬یب ا وده‪ ،‬سبایجات ا وده‪ ،‬پننر‪ ،‬یس نی‬
‫شیگا توکسنن و تهاجم ناکتری ناعث تیریب میکروویلی های سلوم های روده میشود‪.‬‬
‫عالئم بالینی‪ :‬کو یت همورا یک ( اسهام انکی و یعدا اسهام ونی‪ ،‬درد شکمی شدید‪،‬‬
‫تب وجود ندارد) و ‪HUS‬‬
‫تشخی ‪ :‬این سویه سادر نه اس فاده از سوربی وم نیست‬
‫از نظر یست ‪ MUG‬منفی است‪.‬‬
‫ی لوتیناسیون نا ینتی سرم های ا صاص ی‬
‫‪ELISA‬‬
‫وروتوکسنن در ازمایشگاه مرجم یصدید داده می شود‬
‫‪ PCR‬جهت یعینن ن توکسنن ها‬
‫پصش مسی‪ :‬پیت کامل وشت‬
‫اج ناب از مصرغ محصو ت انر پاس وریزه‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‪-‬‬
‫عامل اسهام حاد و مزمن در کشور های در حام توسعه‬
‫عامل نیماری های من ل از ارا در کشور های صنعتی‬
‫اسهام مسافران و اسهام کودکان‬
‫اسهام مزمن افراد مب ال نه ایدز‬
‫عوامل بیماریزا‪:‬‬
‫توانا ی اتصام نه سلوم های انسان و یشکیل نیوفیلم‬
‫توکسنن شبه ‪ ST‬ننام‪ EAST1‬و توکسنن ‪.Pet‬‬
‫عالئم بالینی‪:‬‬
‫اسهام ینکی پایدار ( تا ‪ 14‬روز)‪ ،‬تب پاینن‪ ،‬تهوع‪ ،‬دهیدراسیون‬
‫تشخی ‪ :‬کشت سلو ی‪ PCR ،‬و پروب های ‪DNA‬‬
‫پصشر مسی‪ :‬دسییت کییافی در رانطییه نییا اییرا و یب یشییامیدنی‪ ،‬اسی فاده‬
‫از سیپروفلوکساسنن و ‪SXT‬‬
‫‪-‬‬
‫عامل اس ال نوزادان‬
‫یب ا وده سبب نیماری است‪ ،‬روده کوچک را درگنر می کند‪.‬‬
‫‪-‬‬
‫بیمرراریزایی‪ :‬ن ییا اتص ییام ن ییه س ییلوم اپی لی ییام روده کوچ ییک ناع ییث از ن یینن‬
‫رفتن میکروویلی ها می شود‪.‬‬
‫‪-‬‬
‫عالئم بیماری‪ :‬اسهام ینکی‪ ،‬اس فراغ‪ ،‬تب‬
‫عفونت ود محدود شونده است و یعضا مزمن می شود‪.‬‬
‫‪-‬‬
‫‬‫‪-‬‬
‫‬‫‪-‬‬
‫تشرخی ‪ :‬سیروتیپینگ نیا ینتیی سیرم ا صاصی ی انتیی ن ‪o‬کشیت‬
‫س ییلو ی در مح یییط ‪ ، Hep-2‬ازمایش ییات توس ییط ازمایش ییگاه مرج ییم‬
‫انجام می شود‪.‬‬
‫درمان‪ :‬جایگزینی یب و ا کترو یت ‪ ،‬اسهام میزمن نییاز نیه درمیان انتیی‬
‫نیوتیکی دارد‪.‬‬
‫کنتسل‪ :‬همانند ساملونال‬
‫‬‫‬‫‬‫‬‫‪-‬‬
‫عامل اس ال مسافرتی و اس ال کودکان‬
‫اگزوتوکسر ر ر ررمن حسر ر ر ررا بر ر ر رره حر ر ر رررارت ‪ : LT‬نی ی ی ییا فعی ی ی ییام کی ی ی ییردن یدنی ی ی یییالت سی ی ی یییکالز و‬
‫افزایش‪ cAMP‬ناعث ترشح یب و ا کترو یت و در نتیجه اسهام ینکی می شود‪.‬‬
‫اگزوتوکس ررمن مق رراون ب رره ح رررارت ‪ :ST‬ناع ییث فع ییام ش ییدن وانیلی ییل س یییکالز در س ییلوم‬
‫های اپی تلیام روده ناعث تحریک ترشح مایعات می شود‪.‬‬
‫وجود انتی نادی ا صاص ی از عفونت مجدد جلوگنری می کند‪.‬‬
‫پصش مسی‪ :‬ممانعت از مصرغ ارا های ا وده نا ‪ETEC‬‬
‫‬‫‬‫‬‫‬‫‬‫‪-‬‬
‫نیماری شبه شیگلوز س‬
‫در کودکان کشور های در حام پیشرفت و مسافران نیشتر است‬
‫همانند شیگال‪ ،‬ک وز را تیمنر نمی کنند و انر م حرک هستند‪.‬‬
‫ناکتری نا تهاجم نه سلوم های اپی تلیام میاط کو ون ناعث نیماری میشود‪.‬‬
‫عالئم نیماری‪ :‬اسهام انکی که می تواند تبدیل نه اسهام ونی شود‪ ،‬کرامپ‪ ،‬تب‬
‫یصدید‪ :‬یست ‪ ،SERENY‬کشت سلو ی در محیط ‪HeLa‬‬
‫‪‬‬
‫کنترم کلی فورم ها در مواد ارا ی اهمیت زیادی دارد‪.‬‬
‫در طوم سا ت پننر های نرم و نیمه نرم‪ ،‬کنترم از طریق تو ید سر م اسید‬
‫صورت می گنرد‪ .‬در طوم نمک زدن م دار ‪ pH‬افزایش یاف ه‪ ،‬ناعث رشد‬
‫اشر شیا کلی می شود‪.‬‬
‫‪‬‬
‫پیت کامل و اج ناب از دوباره ی وده شدن وشت پی ه نا وسایل ی وده‪ ،‬یب و‬
‫کارگران مواد ارا ی مب ال نه عفونت مهم است‪.‬‬
‫‪‬‬
‫در اماکن تهیه و سرو س مواد ارا ی‪ ،‬مسئله پیت و مدت نگهداری‪ ،‬و عیت‬
‫حرارات و بهداشت شدص ی کارگران مواد ارا ی ناید مورد توجه سرار گنرد‪.‬‬
‫‪‬‬
‫ویبریو کلرا و نیماری وبا‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫ناسیلهای گرم منفی میده نه شکل ویر وم‬
‫دارای حرکت سر م‪ ،‬ناتا ک سطهی‬
‫ندون اسپور‬
‫هی هوازی ا یاری‬
‫‪ PH‬اسیدی را تحمل نمی کنند‪ ،‬و یی ‪ PH‬سلییا ی (‪ ) 9/5-8/5‬را‬
‫تحمل می کنند‪.‬‬
‫ان ییر فع ییام ش ییدن در حی یرارت ‪ 55‬درج ییه س ییانتیگراد در ع ییر ‪15‬‬
‫دسی ه‬
‫نسبت نه شکی حساس‬
‫رشد در دمای ننن ‪ 16-42‬درجه‬
‫ویبریی ی ییوکلرا ( نایوتایپه ی ی ییای کالس ی ی یییک و ا ی ی ییور ‪ O1‬و ‪) O139‬‬
‫عامل نیماری وبا در انسان است‪.‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫شش پاندمی پاندمی وبا توسط ویبریو کلرا ‪ O1‬و نیوتیپ کالسیک‬
‫پاندمی هف م از سام ‪ 1961‬توسط ویبریوکلر نیوتیپ ا ور‬
‫پاندمی هش م در سام های ‪ 1992-1993‬توسط ویبریو کلرا ‪O139‬‬
‫وبا در هند و اسیای جنوب شرقی اندمیک است‪.‬‬
‫منبم طبیعی ویبریو کلرا محیط های اهی و نصورت چسبیده نه جلبک ها و پوس ه‬
‫س ی ییدت پوس ی ی ان اس ی ییت‪ .‬در اب تکثن ی ییر م ی ییی یان ی یید و در ش ی یرایط نامناس ی ییب نص ی ییورت‬
‫امو در می یید‪.‬‬
‫راه های انتقال بیماری ‪:‬‬
‫ آب ‪ ≤ 1010 ،‬ن ییاکتری نی یرای ایج ییاد نیم ییاری نی ییاز اس ییت‪ ( .‬در اب ن یییش از ‪ 3‬هف ییه‬‫زنده می ماند)‬
‫ غذا‪ ≤ 102 – 104 ،‬ناکتری نرای ایجاد نیماری نیاز است‪.‬‬‫ حشرات‬‫ا ود ی در ‪ %1-5‬از افراد حساس در معر ناکتری اتفاک می اف د‬
‫ناسلیت نیشتر از ‪ 3-4‬هف ه طوم می کشد‪.‬‬
‫در ماه های گرم یعداد ناکتری در اب و ارای ا وده افزایش می یاند‪.‬‬
‫‪‬آب آشامیدنی‬
‫ در منب ییم (توس ییط م ییدفوع از راه چ ییاه ناف ییر ) ی ییا ییمن انباش ی ه ش ییدن (‬‫توسط دست ی وده نه مدفوع ) می تواند ی وده شود‪.‬‬
‫ س ییبایجات نرگ ییدار ک ییه ن ییا یب ی ییوده ینی ییاری و ی ییا شسی ی ه ش ییده ناشی ید و‬‫ندون گندزدا ی مناسب اس فاده گردد‪.‬‬
‫‪‬غذای آلوده‬
‫ اراهای تهیه شده از ینزیان مثل ماهی و صدغ‬‫( که از یب ی وده گرف ه شده‪ ،‬ام یا کم پی ه ناشد)‬
‫ عامر ررل بیمر رراری و ر ررا در آب ‪ ،‬محر رریط هر ررای مرطر رروب ‪ ،‬میر رروه ‪ ،‬سر رربزی‬‫صد دریایی و گوشت زنده می ماند‬
‫ تحمرل ننرردانی نسربت برره خشرکی و نررور آفتراب نرردارد و برا جوشرراندن‬‫آب از بمن می رود ‪.‬‬
‫ی ررخ آل رروده ک ییه ممک یین اس ییت از یب ی ییوده تهی ییه ش ییده ناش یید و ی ییا هنگ ییام‬
‫توز م ی وده شود (از یخ های تهیه شده در م ام ود اس فاده شود)‪.‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫او نن همه گنری در ایران ( در سام‪)1344‬‬
‫نروز نیش از ‪ 9‬همه گنری کشوری‬
‫نیش ی ییترین درص ی یید ی ی ییود ی در اسی ی ی ان ه ی ییای سیسی ی ی ان و‬
‫نلوچس ی ی ی ی ان و وزس ی ی ی ی ان نی ی ی ییه د یی ی ی ییل همجی ی ی ییواری نی ی ی ییا‬
‫کشورهای پاکس ان و افغانس ان و عراک‬
‫نیمییاری نصییورت تییک گنییر همییه سییا ه در اک ییر اس ی ان هییا‬
‫گ ی یزار شی ییده اسی ییت و در یعر ی ی ی از اس ی ی انها نصی ییورت‬
‫همه گنر گزار شده است‬
‫عامل بیماری‬
‫انتقال دهانی و ورود به معده ( اسید معده مانع عبور میکروب و‬
‫ورود آن به معده می شود اگر اسید معده کم شود یا تعداد میکروب وارده زیاد باشد)‬
‫( سم‬
‫ترشح سم‬
‫تکثمس در روده کونک‬
‫عبور میکروب از سد معده‬
‫باعث ترشح آب وامالح فراوان از سلول ای روده به داخل فضای روده می گردد ) اس ال‬
‫ایجاد کم آبی در بدن‬
‫از دست دادن مقدار فراوان آب وامالح بدن در زمان کم‬
‫و عدن جبسان آب و امالح دفع شده‬
‫مرگ زودر‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫دوره کمون نیماری ‪ 1-4‬روز است‪.‬‬
‫ت ريبا ‪ % ٧۵‬از افرادى که دچار عفونت نا ويبريو کلرا مى شوند‪ ،‬هيچ نشانه اى از نيمارى ندارند‪.‬‬
‫‪ % ٢٠‬ديگر دچار اسهام مى شوند که ازاسهام ديگر ار انيسم ها سانل افتراک نيست ‪.‬‬
‫در یعیداد انیدکى ( ‪٢‬تیا ‪ )% ۵‬از افیراد مبی ال نیه عفونیت‪ ،‬اسیهام ینکیى‪ ،‬اسی فراغ و از دسیت رفیتن یب‬
‫ندن رخ مى دهد‪.‬‬
‫وباى عالمت دار نا اسهام ینکى حجيم ‪ ،‬ندون تب يا زور يچ شکم یااز مى گردد‪.‬‬
‫مییدفوع نيمییاران و نییامى‪ ،‬ییاهر مییاهم شییفاغ یاش ی ه نییه موکییوس سییفيد رنییگ مییى گنییرد کییه اصییطالحا‬
‫مدفوع "آب برنجى " نام دارد و معمو هى نو ويا نوى في ماهى را دارد‪.‬‬
‫استفراغ که مى تواند شديد ناشد‬
‫کرامپ هاى دردناک در پاها ‪.‬‬
‫زورپيچ در معده يا در دستها و پاها‬
‫کاهش حجم ادرار‬
‫در بیمرراران درمرران نشررده ‪ ،‬دهیدراتاسرریون سررریع‪ ،‬اسرریدوز ‪ ،‬کررواوس عرومرری ‪ ،‬هی ررو گلصس رمی در‬
‫بچه ها‪،‬اریتمی قلب و نارسایی کلیه‬
‫در ‪ %25-60‬از افراد درمان نشده اح مام مرگ وجود دارد‪.‬‬
‫فلونارت تشخی‬
‫آزمایشگاهی ویبسیو کلرا از نمونه‬
‫تشخی‬
‫نمونه گنری و ان ام در‬
‫محیط کری نلر‬
‫آزمایشگاهی ویبسیو کلرا‬
‫کشت در یب پپ ونه سلیا ی‬
‫تست ‪VP‬‬
‫حساسصت به پلی‬
‫میکسمن‪B‬‬
‫همولمز‬
‫یصدید نا ینتی سرم ‪O1‬‬
‫کشت در محیط کشت ‪TCBS‬‬
‫کالسیک‬
‫التور‬
‫‪-‬‬
‫‪+‬‬
‫حسا‬
‫‪-‬‬
‫رنگ یمنای گرم‬
‫مقاون‬
‫‪+‬‬
‫یصدید ویبریوکلرا نایوتایپ ا ور‬
‫یعینن نایوتایپ و سرو تایپ های ویبریو کلرا‬
‫‪‬‬
‫هییدغ از درمییان ‪ ،‬جییايگزينی یب و ا کترو يییت هییاى از دسییت رف ییه از‬
‫طريق اسهام و اس فراغ مى ناشد‪.‬‬
‫‪‬‬
‫‪ORS‬یب و ا کترو يت هاى ‪ ٨٠‬تا ‪ ٩٠‬درصد نيماران وبامى را تنها‬
‫نا محلوم وراکى مى توان جبران نمود‪.‬‬
‫‪‬‬
‫در موارد دهيدراتاسيون شديد‪ ،‬یب و ا کترو يیت هیا‪ .‬محلرول رهن رر‬
‫اکتات نا ترکيب مناسب ا کترو يتی ‪ ،‬جهت درمان وريدى ارجح‬
‫‪‬‬
‫در موارد دهيدراتاسيون شديد‪ ،‬تجويز ینتی نيوتيک نیر کیاهش حجیم‬
‫و طی ییوم می ییدت اسی ییهام اثی ییر مطلی ییوب داش ی ی ه و دوره عفونی ییت زامی ییى را‬
‫کوتاه مى کند‪.‬‬
‫داکس ی سیکلمن ( برای بالغمن)‪ ،‬تری متو پریم‪ -‬سولفامتاکسرازول‬
‫( ب رررای کودک رران) و فورازولی رردون ( ب رررای خ ررانم ه ررای ب رراردار) دارو‬
‫های انتخابی ‪ WHO‬هسگند‪.‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪.‬‬
‫پيش مسى دارويى‪:‬‬
‫تجويز دارو یعنوان پيشگنرى مى تواند سبب نروز م اومت دارومى در نرانر ویبریو کلرا گردد‪.‬‬
‫طیر ان یام وبیا از نيمیار نیه سیاير افیراد یانواده م فیاوت اسیت‪ .‬تجیويز نیه صیورت ان ییاهى نیه‬
‫افراد انواده در تماس نزديیک نیا نيمیار در شیرايطى توصیيه میى شیود کیه نررسی ی هیاى همیه گنیر‬
‫شنا تی نشان دهد که مناان حمله اعضاى انواده نيش از ‪ % ٢٠‬است‪.‬‬
‫واکسيناسيون‪:‬‬
‫اس فاده از واکسن ‪ :‬نراى کنترم همه گنرى وبا هى اثر نوده و توصيه نمی شود‪.‬‬
‫واکسن هاى موجود‪ ،‬تنها ‪ % ۵٠‬اثر حفا تی نه مدت ‪ ٣‬تا ‪ ۶‬ماه دارند‪.‬‬
‫ايیین واکسیین هییا مییانم ايجییاد مییوارد عفونییت نییدون عالمییت نمییی شییوند ‪ .‬ییرا واکسيناسییيون‬
‫مسییافران‪ ،‬مییانم از ورود وبییا نییه کشییور نیواهیید شیید ‪ .‬واکسيناسییيون افیراد ییانواده نيمییار‬
‫ن ش ی در پيشگنرى ندارد‪.‬‬
‫ نرسراری نظم مراسبت شامل نمونه نرداری مدفوع از نظر ا ور از کلیه موارد اسهام‬‫شدید‬
‫ نرسراری نظام گزار دهی سر م وفوری‬‫ نظارت منظم نر سا م نودن یب مصرفی شامل یب یشامیدنی و اس یرها‬‫ نظارت دسیق نر سا م نودن ااریه مصرفی‬‫ نظارت دسیق نر دفم صحیح فضو ت انسانی و زبا ه و مبارزه نا حشرات‬‫ یموز بهداشت همگانی در صو بهداشت فردی‬‫ یموز کلیه ننروهای بهداشتی درمانی در تمام سطوح در مورد راههای سرایت و‬‫روشهای پیشگنری و چگونگی درمان نیماران مب ال نه اسهام از جمله وبای ا ور‬
‫ فراهم نمودن کلیه انزار و تجهناات زم نرای یصدید نیماری‬‫ فراهم نمودن داروهای مورد نیاز و تجهناات زم یرای یصدید نیماری مطانق‬‫دس ورا عمل کشوری‬
‫ ارزیاهی نیمار از نظر یعینن درجه کم یهی‬‫ جبران دهیدراتاسیون نیمار( نا مایعات توصیه شده ‪ ORS،‬و یا در صورت زوم‬‫ومایعات دا ل وریدی ) و درمان نگهدارنده نا ‪ ORS‬و یغریه نیمار‬
‫شیگالها و نیماری شیگلوز س‬
‫ناکتریام و یا اسهام ونی)‬
‫(دیسانتری‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫ناسیل های گرم منفی اس وانه ای شکل که نصورت کوکو‬
‫ناسیل ننا دیده می شوند‪.‬‬
‫چهار ونه دارد ( شیگال دیسانتری‪ ،‬شیگال فلکس ری‪ ،‬شیگال‬
‫نویدی‪ ،‬و شیگال سونی )‬
‫هی هوازی ا یاری‬
‫هی حرکت‬
‫تیمنر لوکز‪ ،‬عدم تیمنر ک وز‬
‫دارای ینتی ن ‪ ( O‬نیش از ‪ 40‬سروتیپ)‬
‫انسان تنها میزن مهم نیماری است‪.‬‬
‫میرن طبیعی ان در روده انسان و پریمات ها است‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫شایعترین و جدی ترین عفونت توسط شیگال دیسانتری ایجاد می شود‪.‬‬
‫این ناکتری از عوامل اصلی نروز دیسانتری اپیدمیک و یا اندمیک نا مرگ و منر نا ست‪.‬‬
‫شیگال هر سا ه عامل حدود ‪ 600000‬مرگ در سراسر جهان می ناشد‪.‬‬
‫دوسوم موارد نیماری و اک ر موارد مرگ ومنر نا ی از نیماری در نچه های کمتر از ‪ 10‬سام اتفیاک میی اف ید‪ .‬نیروز نیمیاری‬
‫در شنر واران زیر ‪ 6‬ماه انر معموم است ‪.‬‬
‫همه گنری ها ی در مهد کودک ها اتفاک اف اده است‪.‬‬
‫از طریق مدفوعی – دهانی از انسان نه انسان من ل می شود‪.‬‬
‫دوز عفونی شیگال یسیار نا ست ( ‪)102‬‬
‫ارتباط شیگال نا مواد ارا ی‬
‫‪ ‬حسا به حرارت است‪.‬‬
‫‪ ‬در ‪ pH‬کمتس از ‪ 4/5‬زنده نمی ماند‪.‬‬
‫‪ ‬شی ال فلسنسی و شی ال سونه ای قادرند در ‪ 25‬درجه سانتی گراد در شمس پاستوریزه بصش از ‪ 170‬روز زنده بمانند‪.‬‬
‫‪ ‬در تخم مرغ و صد و می و بصش از ‪ 50‬روز زنده می ماند‪.‬‬
‫‪ ‬در دمای ‪ 0/5-20‬درجه مدت طوانی تری زنده می ماند‪.‬‬
‫‪ ‬ش رریگلوزیس‪ ،‬اکد ررسا در ای ررر آل ررودگی م ررواد غ ررذایی خ رران وی ررا م ررواد پخت رره درزم رران تهی رره و عم ررل اوری در من ررزل و ام رراکن‬
‫عمومی اتفاق می افتد ( افراد حامل تهیه کننده غذا مسئول بیماری هسگند)‪.‬‬
‫‪‬‬
‫عفونت محدود نه دس گاه وار است‪.‬‬
‫‪‬‬
‫عوامل بیماریزا‪:‬‬
‫اگزوتوکس یینن ش یییگال دیس ییانتری تی ییپ ‪ ( 1‬ش یییگا‬
‫توکسنن)‬
‫سدرت تهاجم ناکتری (پروتئنن های ‪) Ipa‬‬
‫‬‫‪-‬‬
‫‪ ‬مراحل بیماریزایی‬
‫ وردن‬‫ ته ی ییاجم نی ی ییه سی ی ییلوم اپی ی ییی تلیی ی ییام میی ی ییاط روده (‬‫سلوم ‪)M‬‬
‫ فا وسی وز‬‫ فی ی ی ی ی ی یرار از واکوئ ی ی ی ی ی ییل فا وس ی ی ی ی ی یییتی و تکثن ی ی ی ی ی ییر در‬‫سی و السم سلوم اپی تلیام‬
‫‪ -‬پیشروی نه سلوم مجاور نا پاهای امیهی‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫دوره کمون‪ 1-2 :‬روز‬
‫درد ناگهانی شکم‬
‫تب‬
‫اسهام انکی ( ند یل شیگا توکسنن)‬
‫یعد از چند روز افزایش دفعات اجانت مزان‬
‫مدفوع نا سوام انکی و اا با دارای موکوس و ون (اسهام ونی)‬
‫حرکات روده ای نا احساس فشار و زور پیچ‬
‫اسپاسم های رک وم همراه درد ناحیه زیر شکم‬
‫‪ %50‬موارد یعد از ‪ 2-5‬روز بهبودی ود نیودی‬
‫در کودک رران و اف ررراد مس ررن ‪ :‬دهیدراتاس یییون‪ ،‬اس یییدوز و م ییرگ ( اال ییب توس ییط ش یییگال‬
‫دیسانتری)‪ ،‬یشنج ( در کودکان) و سندرم همو یتیک اورمیک ‪ ( HUS‬در کودکان)‬
‫مرگ و منر در نیماران یستری در نیمارس ان نا ی ‪ 20‬درصد است ‪.‬‬
‫در طی عفونت حاد وتا زمانی که عامل عفونت در مدفوع وجود دارد ( معمو در مدت‬
‫‪ 4‬هف ه یعد از نیماری )‪ .‬اح مام ان ام وجود دارد‪.‬‬
‫ناسلنن مزمن نادر هستند‪ .‬عود نیماری در انها دیده می شود‪.‬‬
‫ینتی نادی د شیگال از عفونت مجدد جلوگنری نمی کند‪.‬‬
MacConkey growth
+
Indole production
Shigella sonnei
Shigella flexneri
Methyl red
Voges-Proskauer
Citrate(Simmons)
Hydrogen sulfide(TSI)
Urea hydrolysis
Lysine decarboxylase
d
+
-
Arginine dihydrolase
Ornithine decarboxylase
-
Shigella sonnei
Shigella flexneri
+
+
/
+
-
Motility (36 °C)
D-glucose acid/gas
D-mannitol fermentation
Sucrose fermentation
Lactose fermentation
D-sorbitol fermentation
Shigella sonnei
Shigella flexneri
Cellobiose
Esculin hydrolisis
Acetate utilization
ONPG test
d
-
Shigella sonnei
+
Shigella flexneri
-
‫ا لوتیناسیون نا ینتی سرم های‬
‫ا صاص ی شیگال‬
‫یزمایشات نیوشیمیا ی جهت‬
‫یعینن هویت ونه های شیگال‬
‫محیط های کشت اس وم جهت یصدید شیگال‬
‫ یعینن هویت‬،‫ کشت و جدا سازی ناکتری‬:‫ روش های معمول‬،‫ تکس ا لوتیناسیون‬،ELISA :‫ روش های سریع جدا سازی شی ال‬PCR ‫ رو‬،DNA ‫تکنیک های هیبرید سازی‬
‫‪‬‬
‫اص ی ی ییالح دهیدراتاس ی ی یییون فیی ی ی ی ت ی ی ییا م وس ی ی ییط ن ی ی ییا تج ی ی ییویز محل ی ی ییوم ه ی ی ییای ی ی ییوراکی و‬
‫دهیدراتاسیون شدید نا سرم های وریدی مناسب‬
‫‪‬‬
‫درمان نا انتی نیوتیک مناسب ‪ ،‬مدت و شدت نیماری و مدت دفم پاتو ن را کاهش‬
‫واهد داد ‪ .‬کوتریموکسازوم‪ ،‬سیپروفلوکساسنن ( یا افلوکساسنن در نزرگسا ن و‬
‫کوتریموکسازوم ‪ ،‬امپی سیلنن )‪ ،‬نا یدیکسیک اسید یا سفتریاکسون در درمان‬
‫کودکان‬
‫‪‬‬
‫اس فاده از دارو کاهش دهنده تحیرک روده از سبییل و رامیید در کودکیان ممنیوع اسیت و‬
‫در نزرگسا ن هم توصیه نمی شود ‪ .‬این دارو طوم مدت نیماری را افزایش می دهد‪.‬‬
‫‪ ‬اقدامات برای بیمار‬
‫ در صورت نروز همه گنری ‪ ،‬گزار فوری نیماری ا زامی است ‪.‬‬‫ جداسازی بیماران ‪ :‬یعداد کمی ناکتری نرای ایجاد نیماری زم است را رعایت‬‫اح یاط و توصیه های بهداشتی ‪ ،‬روری است ‪.‬‬
‫ افرادی که نا مواد ارا ی سرو کار دارند و کودکان ی وده مهد کودک ها‪ ،‬مب الیانی که‬‫از کودکان مراسبت می کنند‪ ،‬وس از دو نمونه منفی شدن کشت مدفوع یا سواپ‬
‫رکتال منفی اجازه دارند تا به محل کار خود و یا م دکودک باز گردند‪.‬‬
‫ این دونمونه ناید نه فاصله زمانی نیش از ‪ 24‬ساعت جمم یوری شود‪ .‬نمونه ‪48‬‬‫ساعت پس از سطم ینتی نیوتیک ها تهیه می شود‪.‬‬
‫ اگر مراسبت از کودکان و یغریه ینها توسط این نیماران اج ناب ناپریر است‪ ،‬شستن‬‫دستها بعد از اجابت مزاج و قبل از غذا به دقت رعایت شود‪.‬‬
‫‪‬‬
‫اقدامات اطرافیان‬
‫ یشویق مادران نه شنردهی نوزادان‬‫ آموزش مردن به رعایت بهداشت فردی و بهداشت محیط‬‫‪ -‬بررس ی موارد تما و جست و جوی منشا اولیه بیماری‬
‫‪‬‬
‫اقدامات محیط‬
‫ تح یق و نررس ی درباره و عیت یب شرب از نظر ی ود ی و مناان کلر ناقی مانده‬‫ تهیه و توز م یب سا م و گندزدا ی و ذ نره یب نه طریق بهداشتی‬‫ رعایت اح یاطات زم در تهیه و ذ نره سازی ارا‬‫ دفم بهداشتی فضو ت انسانی‬‫ تامنن کافی یب و صانون در محل های سانل دید و دسترس مراجعان مراکز بهداشتی‬‫درمانی‬
‫ تح یق و نررس ی درباره ارا و شنر مصرغ شده‬‫ نا توجه نه اح مام ان ام شیگال دیسانتری از طریق سوسک و حشرات انگی مبارزه‬‫نا ین ها ننا در پیشگنری موثر است ‪.‬‬
‫کلستریدیوم نوتو ینوم و‬
‫نیماری نوتو یسم‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫نا سيل هي هوازي گرم مثبت‬
‫مو د اسپوري است که نه طور طبيعي در اک‪ ،‬يافت مي شود‪.‬‬
‫توکس یینن نوتو يسی ییم از هف ییت تيی ییپ ینت ییي نيی ییک یش ییکيل شی ییده اس ییت کی ییه ینهی ییا را‬
‫حروغ ‪A‬تا‪ G‬نام گراري نموده اند‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫سم تو يد شده نوسيله کلستریدیوم نوتو ینوم از جنس پروتئنن است‬
‫توکسنن نوتو یسم نسبت نه حرارت حساس است‬
‫حر رررارت ‪ 80‬درجر رره ي سر ررانگي راد بر رره مر رردت نر رريم سر رراعت ير ررا ‪ 100‬درجر رره ي‬
‫سانگي راد‪ ،‬به مدت ‪ 10‬دقيقه آن را از بمن مي برد‪.‬‬
‫اين سم‪ ،‬نسبت نه اشعه داراي م اومت نا مي است‬
‫ینتي نيوتيک ها روي سم موثر نیست‬
‫یب اکسن نه ‪ 10‬درصدي روي ین اثري ندارد‬
‫نییاکتري در ‪ PH‬کییم اسییيدي و شیرايط الظییت پییاينن اکسیین ن رشیید مییي کنیید و‬
‫تو يد توکسنن مي کند‪.‬‬
‫سموم شنا ه شده ي مرگ یوري هستند که نا اثر نر روي عمیل اعصیاب و‬
‫مهار ترشح استیل کو نن‪ ،‬ناعث فلج شل پيش رونده در نيمار مي شوند‪.‬‬
‫در صییورت وجییود ش یرایط ییا ( مشییاهده نیمییاران زیییادی نطییور همزمییان ‪،‬‬
‫وسوع همه گنری های م عدد ندون منبم ارا ی مشترک ‪ ،‬وجود یک توکسنن‬
‫انر شایم و ‪ ) ...‬نیوترور سم ناید مد نظر سرار گنرد‪.‬‬
‫تیپ ینتی نیک‬
‫نیماری عمده‬
‫نوع توکسنن‬
‫مکان نیماری‬
‫‪ A ,B‬ناارا (کنسرو)‬
‫‪ -1‬مسمومیت ارا ی‬
‫(نوتو یسم کالسیک)‬
‫نوروتوکسنن‬
‫هشت نوع ینتی ن دارد‪.‬‬
‫‪(A,B,C1,C2,D,E,F,G‬‬
‫اتصام عصب‪-‬عضله‬
‫‪ E‬ناماهی دودی‪ /‬ام‬
‫‪ C‬در رند ان(اف اد ی گردن)‬
‫‪D‬از پس انداران‬
‫‪ F‬اسپورادیک‬
‫‪ -2‬نوتو یسم نوزادان‬
‫‪ -3‬ز م نوتو یسم‬
‫ فعا یت توکسنن ها توسط‬‫اسید نثی نمیشود‪.‬‬
‫ فعا یت توکسنن‪ E‬نا اسید‬‫‪ 10-1000‬نرانر نیشتر می شود‪.‬‬
‫اتصام عصب‪-‬عضله‬
‫اتصام عصب ‪-‬عضله‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫اسپور نطور طبیعی در اک‪ ،‬رسوبات دریا ی‪ ،‬نهرها‪ ،‬دریاچه ها‪ ،‬اب های ساحلی‪ ،‬امعا و احشای‬
‫رچنگ ها و سدت پوس ان‪ ،‬روده ماهی ( منبم اصلی عفونت) و حیوانات دیگر موجود است‪.‬‬
‫میوه وسبای نه اسانی نا اک ا وده می شوند‪.‬‬
‫عسل و شربت‪ ،‬ماهی دودی‬
‫تصپ های پروتئولیگیک ‪A,B‬و ‪ : F‬در اسپور های م اوم نه حرارت هستند و در غذاهای کم‬
‫اسید کنسروی یافت می شوند‪ .‬نا هضم پروتئنن نوی تندی ایجاد میکنند‪ .‬تو ید توکسنن در ‪35‬‬
‫درجه مناسب است (ننن ‪ 12/5-50‬درجه)‪ ،‬حداک ر ‪ %10‬نمک را تحمل می کنند‪.‬‬
‫تصپ های غمس پروتئولیگیک ‪ : E,B,F‬حاوی اسپور ها ی هستند که نه حرارت کمتر م اوم است و‬
‫در غذا های پاستوریزه‪ ،‬حرارت ندیده یافت می شوند‪ .‬ارا ندون عالمت فساد است‪ .‬حرارت‬
‫مطلوب ‪ 30‬درجه (ننن ‪ 3/3-45‬درجه)‪ .‬را در یخچام نه چندان سرد توکسنن یشکیل می شود‪.‬‬
‫حداک ر ‪ %5‬نمک را تحمل می کنند‪.‬‬
‫اغلب غذا های پروسس شده در منزل باعث بیماری می شوند‪ ( .‬سبای‪ ،‬شیالت‪ ،‬میوه‪ ،‬فراورده‬
‫های وشتی و بنی و سس ها‪ ،‬فلفل و وجه فرنگی)‬
‫بوتوليسررم اطفررال‪ :‬نییه علییت تجمییم ار انیسییم هییا در روده کودکییان زیییر یکسییام نوجییود مییی یییید ‪ .‬در اییین گییروه سیینی ‪ ،‬فلییور طبیعییی روده‬
‫نه حد کافی تکامل پیدا نکرده تا از تجمم ار انیسم ها در روده جلوگنری نماید‪.‬‬
‫بوتوليسم ناش ی از غذا‪ :‬ندنبام وردن ارا های ی وده که نه درستی فریوری نشده و حاوی سم ناشند‪ ،‬ایجاد می شود‪.‬‬
‫زخرم بوتولصسررم‪ :‬نیید یل انتشیار عمییومی توکسینن کییه نوسیییله ار انیسیم هییای موجیود در ز ییم و معمییو نیه دنبییام یربه‪ ،‬ترومییا‪ ،‬سییوراخ‬
‫شد ی و جراحی نوجود می یید‪.‬‬
‫بوتولصس ررم ناش ر ی از استنش رراق‪ :‬ان ی ال از طری ییق یئروسییل و اس نشییاک توکسیینن نوتو یسییم نییه عن ییوان یییک شیییوه اح مییا ی در یییک حمل ییه‬
‫ترور ستی می تواند مطرح گردد‪.‬‬
‫بوتولصس ررم ب ررالغمن‪ :‬ن ییه عل ییت تجم ییم اس ییپور در روده نوج ییود یم ییده و مش ییانه نوتو یس ییم کودک ییان در اف یراد ن ییا ی یکس ییام و در ن یا غنن ن ییا‬
‫دس گاه وار انر طبیعی نظنر ان ال نه کو یت یا انجام اعمام جراحی نای پس روده و‪ ...‬نوجود می یید‪.‬‬
‫بوتولصسم ناش ی از تزریق‪ :‬ندنبام تزریق هروئنن زیر جلدی ی وده در مع ادان نه مواد میدر نوجود می یید ‪.‬‬
‫بوتولصسم ناش ی از درمان‪ :‬در اثر تزریق توکسنن نوتو ینوم نه منظور درمان و یا کاربرد در زیبا ی نوجود می یید‪.‬‬
‫‪‬‬
‫بوتولصسررم کالسرریک‪ :‬دوره کمییون نیمییاری ‪18‬تییا ‪ 48‬سییاعت اسییت‪ .‬یعضییا عالئییم‬
‫نا ینی ‪ 6-8‬روز یعد از مصرغ ارا اااز میشود‪.‬‬
‫‪‬‬
‫عالئم اولیه‪ :‬تهوع‪ ،‬اس فراغ‬
‫شک و درد ناک شدن دهان و زبان و حلق‪ ،‬عدم توانا ی نلم و تکلم‬
‫ا ی ال ت نینییا ی (نییا همییاهنگی عضییالت چشییم و دو نینی‪،‬تییا نینییی)‪ ،‬اف یادن پلییک‬
‫فوسانی چشم‪ ،‬انبساط و ان با مردمک‬
‫کاهش فشار ون در حام ایس ادن‬
‫‪‬‬
‫عالئررم یانویرره‪ :‬فلییج عضییالت انتهییای نییدن‪ ،‬فلییج شییل‪ ،‬فلییج نو بییار ‪ ،‬ایس یت سلهییی‪،‬‬
‫فلج تنف ی و مرگ‪.‬‬
‫تب وجود ندارد و عالئم وار ی نادر است‪ .‬ا ال ت ح ی وجود ندارد‪.‬‬
‫نیمار تا سبل از مرگ هوشیار است‪.‬‬
‫مرگ ومنر نا ی ‪ %25‬است‪.‬‬
‫‪‬‬
‫بوتولصسم نوزادان‪ :‬در ماههیای اوم زنید ی نیا یع یغرییه شیروع شیده‪ ،‬نچیه‬
‫شل دیده میشود‪ .‬مرگ ناگهانی اتفاک میاف د‪.‬‬
‫عسل حامل اح ما ی اسپور است‬
‫توکسنن نوتو ینوم در مدفوع(‪ ، )+‬در سرم ون (‪. )-‬‬
‫‪‬‬
‫نرای بهبودی ناید پایانه های عصهی تحت تاثنر مجددا تو ید شوند‪.‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫نمونه ‪ :‬ارا‪ ،‬مدفوع‪ ،‬سرم‪ ،‬اس فراغ‪ ،‬مایم معده و ز م‬
‫‪ -1‬تزریق نه پری ون مو (ناعث مرگ میشود)‪ .‬نا ینتی توکسنن نثی میشود‪.‬‬
‫‪ -2‬ایمنوفلورسانس‬
‫‪ -3‬کشت در ‪EYA‬‬
‫( یپاز(‪ ،)+‬هضم شنر (‪ ،)+‬هیدرو نا تنن (‪ ،)+‬تیمنر لوکز (‪)+‬‬
‫‪ -4‬یست حرارت در ‪ 80‬درجه نمد ت ‪ 10‬و ‪ 20‬دسی ه‬
‫‪ -5‬یست ا کل‬
‫‪ -6‬انر فعام شدن سم نوسیله هما لوتیناسیون وشناسا ی نا ‪RIA‬‬
‫‪ -7‬رد یاهی نا ‪PCR‬‬
‫‪ -8‬کروماتوگرافی‬
‫جدا سازی باکتسی از مواد غذایی‪:‬‬
‫‪ -1‬شمار نه رو ‪MPN‬‬
‫‪ -2‬کشت هی هوازی و شمار ‪ ،‬کشت در ‪EYA‬‬
‫‪ -3‬انی کردن در محیط وشت پی ه شده‬
‫‪ -4‬جدا سازی توکسنن‬
‫درمان‪:‬‬
‫ نیماران ناید در ‪ ICU‬یستری شوند‪ ،‬از نظر نارسا ی تنف ی اح ما ی مراسبت شوند‪ .‬تجویز وانیدین هیدروکلراید جهت‬‫تحریک ازاد سازی استیل کو نن‬
‫ یعد از گرفتن نمونه های یزمایشگاهی‪ ،‬تزریق ینتی توکسنن اسهی پلی وا ن (‪ )A.B.E‬انجام شود‪.‬‬‫ ینتی توکسنن علیه تیپ های ‪ A,B,E‬یعد از شروع عالئم عصهی هی فایده است‪.‬‬‫ تجویز مواد اس فراغ یور یا شست و شوی معده در صوریی که فاصله زمانی وردن ارای ی وده کم ناشد ( ف ط چند‬‫ساعت ) مفید است‪.‬‬
‫اقدامات کنتسلی و پصش مسی بیماری‪:‬‬
‫ یستری نیماران مشکوک در نیمارس ان مجهز‬‫ گزار فوری نیماری نه مرکز بهداشت شهرس ان‬‫ نمونه نرداری از اراهای مشکوک نه ی ود ی نا عامل نیماریزا و ارسام نه یزمایشگاه رفرانس نه همراه ‪ -‬نمونه مدفوع و‬‫سرم‬
‫ معاینه کلیه افرادی را که نا نیمار منبم ارا ی مشترکی داش ه اند‬‫ دور اندا تن مواد ارا ی ی وده ناید پس از جوشاندن و دفن سوطی ها تیریب شده در عمق زیاد‬‫روش کنتسل مسمومیت‪:‬‬
‫ اس فاده از حرارت نا فشار در صنایم کنسرو‪ ،‬استریلنااسیون و پاس وریزاسیون‪.‬‬‫ اس فاده از یخچام در نگهداری مواد وشتی واکیوم شده‬‫ نمک دار کردن کنسرو‪ ،‬اسیدی کردن تر ی‪ ،‬مایونز‪ ،‬کمپوت میوه‬‫‪ -‬کاهش رطوبت ارا و نگهداری نصورت منجمد‬
‫کمپیلوباکتر‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫ناسیل گرم منفی‪ ،‬میده یا ف ری‪ ،‬کپسو دار‪ ،‬میکروائروفیلیک‪ ،‬م حرک‪ ،‬اکسیداز مثبت‬
‫سادر نه رشد در زیر ‪ 25‬درجه نبوده و در ‪ 42‬درجه رشد می کند‪.‬‬
‫مهمترین ونه ها‪ :‬کمپیلوباکتر ونی‪ ،‬کمپیلوباکتر کو ی‬
‫عوامل بیماریزا‪ :‬حرکت‪ ،‬چسبند ی‪ ،‬م اومت سرمی‪ ،‬توکسنن های ‪ LT‬و سی وتوکسنن‬
‫‪‬‬
‫نسبت نه شکی‪ ،‬اکسن ن‪ ،‬اتمسفر طبیعی‪ ،‬حرارت اتاک‪ ،‬شرایط اسیدی‪ ،‬مواد د‬
‫عفونی کننده و حرارت حساس است‪.‬‬
‫‪‬‬
‫فلور طبیعی روده حیوانات است‪.‬‬
‫‪‬‬
‫از طریق ارا و ی ب ا وده من ل می شود‪ .‬وشت طیور‪ ،‬وشت وسا ه ام‪ ،‬شنر ام‪،‬‬
‫صدغ و کیک (ا ود ی تهیه کنند ان ارا)‪ ،‬سارچ وراکی‬
‫‪‬‬
‫دوز عفونی کم است‪ 5000 .‬ناکتری‬
‫‪‬‬
‫دوره کمون‪ 2-11 :‬روز ( االب ‪ 3-5‬روز)‬
‫عالئم در بزرگساان‪ :‬سردرد‪ ،‬سرگیجه‪ ،‬درد عمومی عضالت‪ ،‬تهوع‪ ،‬اسهام مالیم تا‬
‫شدید یعضا همراه ون و ‪ .PMN‬یک هف ه طوم می کشد‪ .‬یعضا عالئم دوباره‬
‫نرمی گردد‪.‬‬
‫عالئم در کودکان‪ :‬اس فراغ‪ ،‬دم درد کم‪ ،‬تب‪ ،‬اسهام معمو ی‬
‫عفونت خارج ریوی‪ :‬سندرم ‪ ، HUS‬ا تهاب مجاری صفراوی‪ ،‬ا تهاب کیسه صفرا‪،‬‬
‫تورم کبد‪ ،‬تورم پانکراس‪ ،‬یپاندیسیت و سرخی چهره‬
‫‪‬‬
‫تشخی ‪ :‬حمل نمونه در یخچام انجام می شود‪ .‬انی سازی نا فیلتر‪ ،‬کشت روی‬
‫محیط های ان یاهی مانند ‪Skirrow‬‬
‫‪‬‬
‫کنتسل‪ :‬پاس وریزاسیون‪ ،‬اج ناب از ا ود ی ارای پی ه نا وسایل ا وده و وشت ام‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫اس افیلوکوکوس اورئوس‬
‫ومسمومیت ارا ی‬
‫‪‬‬
‫خصوصیات کلی‪:‬‬
‫کوک ی گرم مثبت که یشکل وشه ای‬
‫کنار هم سرار می گنرند‬
‫از انواده میکروکوکاسه‬
‫انر م حرک‬
‫کپسو دار‬
‫هی هوازی ا یاری‬
‫تو ید پرگنه های طال ی در محیط کشت‬
‫‪‬‬
‫نسبت نه شکی و حرارت م اوم (‪50‬‬
‫درجه را نمدت ‪ 30‬دسی ه تحمل میکنند)‬
‫‪‬‬
‫نسبت نه کلرید سدیم ‪ %9‬م اوم‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫بیماری های ناش ی از توکسمن‪:‬‬
‫‪ ‬مسمومیت های غذایی استافیلوکوکی‬
‫‪ ‬سندرم شوک توکسیک‬
‫‪ ‬سندرم پوست ورامده‬
‫بیماری های التهابی‪:‬‬
‫‪ ‬عفونی ی ییت هی ی ییای پوسی ی ییتی ( زرد ز ی ی ییم‪ ،‬کی ی ییورک‪،‬‬
‫کفکن ییرک‪ ،‬س ییلو یت‪ ،‬ا ته ییاب ب ییه ن ییا ن‪ ،‬ز ییم‬
‫جراحی‪ ،‬عفونت پلک چشم‬
‫‪ ‬سپتی سمی‬
‫‪ ‬اندوکاردیت‬
‫‪ ‬استئومیلیت‬
‫‪ ‬پنومونی م عاسب عفونت تنف ی ویروس ی‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫اگزوتوکسنن ها ی هستند که توسط ناکتری نه ارا و یا محیط انتشار می یاند‬
‫توکسن نسب ا پایدار است‬
‫م اوم نه فرما نن ‪ %3‬نمدت ‪ 48‬ساعت‬
‫م اوم نه تریپسنن‪ ،‬رننن و پپسنن‬
‫م اوم نه م ادیر‪pH 3-10‬‬
‫م اوم نه سرمای یخچا ی نمدت ‪ 67‬روز‬
‫م اوم نه انجماد نه مدت چندین ماه‬
‫م اوم نه محلوم کلر نا الظت ‪ 915‬سسمت در میلیون نمدت ‪ 3‬دسی ه‬
‫م اوم نه حرارت و ن دریج در حرارت جو از ننن می رود ( ‪ 30‬دسی ه م اومیت میی کنید)‪،‬‬
‫در صورتیکه ناکتری نسبت نه حرارت پیت حساس است‪.‬‬
‫نا پیت معمو ی‪ ،‬پاس وریزاسیون و شک کردن از ننن نمی رود‪.‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫نرای تو ید توکسنن کافی زمست نیش از یک میلیون ناکتری در یک گرم ارا رشد کند‪.‬‬
‫توکسنن های ‪A, B, C1, C2, C3, D, E‬‬
‫توکسنن های ‪ G-J, K-R, U,V‬سو ر ینتی ن هستند‪.‬‬
‫انتروتوکسیینن ‪ A‬سییمی تییرین و شییایعترین عامییل مسمومسییت اییرا ی اسی افیلوکوکی اسییت‬
‫( یییک میکروگییرم)‪ ،‬درمییورد انتروتوکسیینن ‪ B‬نلییم ‪ 25‬میکروگییرم ناعییث اسییهام و اس ی فراغ‬
‫می شود‪.‬‬
‫مکانیس ییم اث ییر توکس یینن ‪ :‬ای یین نوروتوکس یینن ن ییروی عص ییب واگ و س ییمپاتیک اث ییر گراش ی ه و‬
‫ناعث تحریک مرکز اس فراغ در سیس م اعصاب مرکزی می شود‪.‬‬
‫رو های سرو و یکی بهترین رو جهت یصدید توکسنن است‪.‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫نینی‪ ،‬دستها‪ ،‬پوست و مو افراد سا م‬
‫ز م‪ ،‬جو و دمل کارگران مواد ارا ی‪ ،‬عطسه‪ ،‬سرفه افراد مب ال نه عفونت های تنف ی‬
‫پوست ندن حیوانات (ا ود ی مواد ارا ی نا منشا حیوانی)‬
‫غذا های پروتئینی مانند گوشت و فراورده های گوشتی ( یعلت م اومت نه نیتریت و نمک )‪،‬‬
‫طیور‪ ،‬ماهی و فراورده های ان‪ ،‬شمس و فراورده های ان‪ ،‬سس های کرن دار‪ ،‬سااد مرغ و‬
‫سصب زمینی‪ ،‬پودینگ‪ ،‬شکالت صبحانه‪ ،‬شمسینی خامه دار‪ ،‬ماکارونی‪ ،‬مایونز( اسیدی ه این‬
‫سس عامل پیشگنری کننده است و ی در سا د مرغ ‪ pH‬افزایش می یاند )‬
‫کال اراهای حاوی نمک ( تحمل نمک ‪ )%10-20‬و شکر ( یعلت تحمل ساکاروز ‪ ) %50-60‬عفونت‬
‫اس افیلوکوکی را حمایت می کنند‪.‬‬
‫در ارای ام مغلوب ناکتری های رسیب شده و معمو ارای ام عامل مسمومیت‬
‫اس افیلوکوکی نیست‪ ،‬و ی در ارای پی ه ناکتری های رسیب از ننن می روند‪.‬‬
‫ند یل م اومت توکسنن نه حرارت پیت ‪ ،‬حتی اگر در نمونه ناکتری زنده وجود نداش ه ناشد‪،‬‬
‫د یل نر اطمینان از سا م نودن ارا نیست‪.‬‬
‫رشد ناکتری در مواد ارا ی مزه ارا را یغینر نمی دهد‪.‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫دوره کمون‪ 30 :‬دسی ه تا ‪ 8‬ساعت ( اک را ‪ 2-4‬ساعت)‬
‫یعی ‪ ،‬یرز‪ ،‬نیاتوانی‪،‬‬
‫عالئم‪ :‬تهوع‪ ،‬اس فراغ‪ ،‬اوغ زدن‪ ،‬کرامپ شکمی‪ ،‬نیب‬
‫یعریق‪ ،‬شوک‪ ،‬تنفس کم عمق‪ ،‬حرارات پاینن تر از حد طبیعی‬
‫بهبودی ننن ‪ 48-24‬ساعت یعد‬
‫تشخی ازمایشگاهی‪:‬‬
‫تهیه اسمنر‬
‫کشت در محیط های ان یاهی ( ‪ ،MSA‬نرد پارکر‪ ،‬کرانپ)‬
‫رو هی ی ی ی ییای سی ی ی ی ییرو و یکی جهی ی ی ی ییت یصی ی ی ی ییدید انتروتوکسی ی ی ی یینن‪ :‬م دیفیی ی ی ی ییو ن‪،‬‬
‫پر سیپی یشن‪ ،‬رادیو ایمنواس ی‪ ،‬کوا لوتیناسیون‪ELISA ،‬‬
‫ناسیلوس سرئوس‬
‫‪‬‬
‫ناسیل های گرم مثبت‪ ،‬اسپورزا‪ ،‬هوازی‬
‫اسپورسادر است حرارت جو وبیاررا تحمل کند‪.‬‬
‫‪‬‬
‫از اک‪ ،‬گیاهان‪ ،‬مواد بنی‪ ،‬وشت و فراورده هایش‪ ،‬ادویه جات‪ ،‬االت‪ ،‬ذرت‪ ،‬ارد ذرت‪ ،‬پوره سیب زمینی‪ ،‬سبای‬
‫ها‪ ،‬پودینگ‪ ،‬سوپ و سس های می ل ‪ ،‬اراهای نرنجی‪ ،‬ماکارونی و پننر جدا می شود‪.‬‬
‫نگهداری طو نی مدت در حرارت نامناسب ( ‪ 10-55‬درجه ) و سرد کرده یهس ه ارا‪ ،‬در مسمومیت ن ش دارد‪.‬‬
‫‪‬‬
‫دو نوع مسمومیت ایجاد میکند‪ :‬فرن استفراغی و فرن اس الی‬
‫فرن اس الی ‪ :‬نوسیله انتروتوکسنن حساس نه حرارت که ادنیالت سیکالز را فعام میکند ناعث مسمومیت می شود‪.‬‬
‫غذا های گوشتی‪ ،‬سوپ و سس ها ناعث مسمومیت می شوند‪.‬‬
‫عالئم پس از ‪ 8-20‬ساعت نروز می کند‪.‬‬
‫اسهام‪ ،‬کرامپ شکمی و زور پیچ عالئم اصلی هستند‪ 24 .‬ساعت یعد بهبودی‬
‫‪‬‬
‫فرن استفراغی‪ :‬نوسیله انتروتوکسنن م اوم نه حرارت ایجاد مسمومیت میکند‪.‬‬
‫مصرغ برنج عامل اصلی مسمومیت است‬
‫عالئم یعد از ‪ 1-5‬ساعت نروز می کند و مانند مسمومیت اس افیلوکوکی است‪.‬‬
‫تهوع و اس فراغ عالئم اصلی هستند‪.‬‬
‫تشخی ‪ :‬کشت درمحیط های جامد نالد ا ارو ‪ ، EYA‬یصدید توکسنن نا تکس ا لوتیناسیون‪ ،‬حیوانات‬
‫ازمایشگاهی‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪ ‬کوکوباسیل گرم مثبت‪ ،‬ندون اسپور‬
‫‪ ‬در دمای اتاک م حرک و در ‪ 37‬درجه انر م حرک‬
‫‪ ‬دا ل سلو های اپی لیام ‪ ،‬ماکروفا ها و سلو های فیبروبالست تکثنر می یاند (دا ل سلو ی‬
‫ا یاری)‬
‫‪ ‬از خاک‪،‬آب‪،‬سبزیجات ‪،‬انواع حیوان و انسان ایزوله مصشود‪.‬‬
‫‪ ‬پنمس نرن‪ ،‬شمس‪ ،‬گوشت بوقلمون‪ ،‬سبزیجات خان‪ ،‬ماهی‪ ،‬سخت پوستان‬
‫‪ ‬در شرایط اسیدی ( ‪ )4/5 – 5/5‬و دمای سرد رشد میکند‪.‬‬
‫‪ ‬در سرمای یخچام تا ‪ % 30‬نمک را تحمل می کند‪.‬‬
‫‪ ‬در لجن ماهها زنده می ماند‪.‬‬
‫‪ ‬در فا الب کار انه ها یافت میشود‪.‬‬
‫‪ ‬در مدفوع شک ‪ 2‬سام زنده می ماند‪ .‬در اک ‪ 295‬روز‬
‫‪ ‬اپیدمی در ماه های گرم نیشتر است‪.‬‬
‫‪ ‬نوزادان‪ ،‬زنان ناردار‪ ،‬مسن ها و افراد نا ن د ایمنی سلو ی در معر نیماری هستند‪.‬‬
‫‪ ‬عفونت اسپورادیک است‪ ،‬در تایس ان نیشتر دیده میشود‬
‫‪ ‬مناان مرگ ومنر در نیماری های عالمت دار نا تر از مرگ و منر ت ریبا همه نیماریهای من له از مواد‬
‫ارا ی است‪%20-30.‬‬
‫‪ ‬تقریبا ‪ % 1-5‬افراد سالم ناقل هسگند‬
‫اپیدمیولوژی لصستسیوزیس‬
Natural
Reservoirs
Common Routes for
Human Exposure
Population at
Greatest Risk
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫دوره کمون‪ 4-21 :‬روز‬
‫نیماری او یه انفلوانزا مانند‪ ،‬اسهام‪ ،‬تب‬
‫سپتی سمی و درگنری تمام اندام ها‪ ،‬سلب‪ ،‬سیس م اعصاب مرکزی‪ ،‬چشم‪ ،‬من یت نا غنن (در‬
‫مب الیان نه سرطان‪ ،‬نارداران‪ ،‬دیانتی ها و نیماران نا سرکوب سیس م ایمنی)‬
‫‪ ‬یستریور پری ناتام عفونتی دا ل رحمی است‪.‬‬
‫)‪(Infantiseptica - granulomatis‬‬
‫ شروع زودرس ناعث سپسیس دا ل رحمی و مرگ سبل از زایمان میشود‪ .‬در ار انهای ندن گرانو وم‬‫ایجاد میکند‪ .‬مرگ و منر نا ست‬
‫ شروع دیر ‪ 3-2‬هف ه یعد از تو د ناعث سندرم من یت و یا مننگوانسفا یت و سپتی سمی میشود‪.‬‬‫‪-‬‬
‫‪‬‬
‫تشخی ‪ :‬انی سازی نا سرما‪ ،‬کشت در محیط ان یاهی و یعینن هویت‪ ،‬سروتایپینگ‪،ELISA ،‬‬
‫‪PCR‬‬
‫کنتسل‪ :‬در زنجنره تو ید و در مرحله ام‪ ،‬عدم اس فاده از اب ا وده فا الب کار انه در تو ید مواد‬
‫ارا ی ام ندون پیت‪ ،‬اس فاده از روغ‪-‬کارتن و تانکر های تمنا و دعفونی شده‪ ،‬کنترم‬
‫پرسنل کار انه‪ ،‬پاس وریزاسیون‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫کوکوباس یییل گ ییرم منف ییی‪ ،‬ن ییدون حرک ییت‪ ،‬انگ ییل دا ییل س ییلو ی ا ی ییاری‪،‬‬
‫کپسو دار‬
‫نروسییلوز س نیمییاری شییغلی اف یراد مییرتبط نییا دام و مصییرغ محصییو ت‬
‫شنر‬
‫شنر ام و محصو ت شنرمانند پننر‪ ،‬یس نی سنتی‬
‫دوره کمون‪ :‬چند روز تا چند هف ه‬
‫نیماری فرم حاد و مزمن دارد‬
‫یعری ییق‪ ،‬س ییردرد‪ ،‬درد ش ییدید ناحی ییه مفاص ییل و پش ییت‪ ،‬ت ییب م ییوان‪ ،‬ک ییم‬
‫اشتها ی‪ ،‬ع و س گی‪ ،‬افسرد ی عالئم اصلی هستند‬
‫تش ر ر ررخی ‪ :‬کش ی ی ییت و یعی ی ی یینن هوی ی ی ییت( ف ی ی ییط دوره ح ی ی ییاد)‪ ،‬رو ه ی ی ییای‬
‫سرو و یک مانند یست رایت‪PCR ، ELISA ،‬‬
‫درمان‪ :‬درمان چند دارو ی طو نی مدت‪ ،‬نیماری می تواند مجددا عود‬
‫نماید‬
‫کنتسل‪ :‬پاس وریزاسیون شنر و محصو ت ان‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫ناسیل گرم مثبت اسپور دار‪ ،‬هی هوازی اجباری‪،‬‬
‫حاوی چهار توکسنن کشنده و انتروتوکسنن‬
‫تیپ های ‪ A,C‬نیماریزای انسانی‬
‫تیپ ‪ A‬عامل انگرن ازی و مسمومیت ارا ی‬
‫ن ا توکسنن ‪ C‬عامل نکروز دهنده و عامل نیماری ا تهاب روده نکروتیک یا پیگ‬
‫نل‬
‫انتروتوکسنن حساس نه حرارت و نا اتصام نه گنرنده های دیواره روده و یغینر در‬
‫سانلیت نفوذ اشا ناعث اسهام می شود‪.‬‬
‫تیپ ‪ A‬جز ی از فلور طبیعی اک‪ ،‬در روده انسان ‪ 103-105‬ناکتری در گرم‬
‫وشت و طیور پی ه و نگهداری شده در حرارت اتاک نمدت طو نی مهمترین‬
‫حامل ناکتری‬
‫اماکن عمومی سرو س مواد ارا ی مهمترین منبم نروز مسمومیت‬
‫‪‬‬
‫دوز بیماریزایی‪ 106 :‬ناکتری‬
‫‪‬‬
‫دوره کمون‪ 8-24 :‬ساعت‬
‫‪‬‬
‫دم درد‪ ،‬تهوع‪ ،‬اسهام شدید‪ ،‬بهبودی در ‪ 24-48‬ساعت‬
‫‪‬‬
‫تشخی ‪ :‬کشت در محیط تریپ وز سو فیت سیکلوسرین نا زرده تیم مرغ (شمار ناکتری)‪،‬‬
‫محیط وشت پی ه و انکوباسیون در ‪ 43-45‬درجه‬
‫ازمایش نا لر‬
‫یعینن تیپ نا ا لویسناسیون در اسالید و و ه‬
‫‪‬‬
‫کنتسل‪ :‬ناکتری در یخچام سادر نه رشد نیست‬
‫سرد کردن سر م و کامل وشت‬
‫نگهداری ارای پی ه در نا ی ‪ 55‬درجه و زیر ‪ 15‬درجه‬
‫یعلیم کارگران نرای تهیه و نگهداری مواد ارا ی‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬

similar documents